ในชมพูทวีปเมื่อกว่า 2,500 ปีที่แล้ว วิธีสอนธรรมะของพระพุทธเจ้า ที่ได้ผลมีผู้คนจดจำได้มากกว่า คือการเล่าเรื่องราวเก่าๆ ที่เรียกว่า “ชาดก” พอจบก็สรุปเป็นคำสอนสั้นๆ เรียกว่า คาถา ช่วงเวลาไล่เลี่ยกันในจีน ยอดเมธี ชื่อขงจื๊อ ก็ใช้วิธีสอนเดียวกันระหว่างเวลาหลายปีที่พเนจรหาเจ้าแคว้นที่รู้ใจ เช้าวันนั้นขงจื๊อก็เดินนำหน้าเหล่าศิษย์ ไปถึงศาลเจ้าหลู่หวนกง พอเข้าไปวิหารใหญ่ ขงจื๊อก็เห็นโอ่งใบหนึ่งในบริเวณเด่นสะดุดตาแทนที่จะตั้งตรงที่ แต่โอ่งใบนั้นกลับตั้งธรรรมดาทั่วไป พอดีมีคนเฝ้าศาลยืนอยู่ใกล้ๆ“ภาชนะนี่คืออะไร?” ขงจื๊อถาม “เขาเรียกกันว่า โอ่งเอียง” คนเฝ้าศาลตอบพอฟังคำว่า “โอ่งเอียง” ขงจื๊อก็พูดกับเหล่าสานุศิษย์ที่ติดตาม ” ครูเคยฟังเขาว่ากันว่า “โอ่งเอียง ถ้าไม่ใส่น้ำจะตะแคงไปข้างหนึ่ง ถ้าหากเทน้ำลงไปครึ่งโอ่งมันก็จะตั้งตรงแต่ถ้าเติมน้ำลงไปจนเต็ม โอ่งใบนี้ก็จะคว่ำ”เพื่อให้ศิษย์ประจักษ์ในบทเรียนสำคัญ...ขงจื๊อหันไปสั่งศิษย์ พวกเธอไปหาน้ำมาแล้วเทลงไป ดูซิว่ามันจะเป็นเช่นที่เขาว่าหรือไม่?น้ำถูกนำมาเทลงโอ่ง ท่ามกลางทุกสายตา เมื่อมีน้ำอยู่ครึ่งโอ่ง โอ่งเอียงใบนั้นก็ตั้งตรงขึ้นทันที และเมื่อเทน้ำเติมลงไปๆอีกครึ่งจนเต็ม โอ่งที่เคยเอียงใบนั้นก็คว่ำ น้ำไหลนองเจิ่งพื้นปฏิกิริยาของโอ่งเอียง แสดงให้ขงจื๊อรู้ว่า ผู้รู้เจตนาทำโอ่งเอียง ไว้เป็นปริศนา “สอนธรรม” แต่ถึงขณะนั้น เหล่าศิษย์ก็ตีปริศนาไม่แตกว่า “สอนอะไร?” ขณะสายตาจับจ้องโอ่งเอียงด้วยอารมณ์ซาบซึ้ง ขงจื๊อกล่าวกับเหล่าศิษย์ว่า“เหตุผลในโลกก็ล้วนแต่เป็นเช่นนี้มิใช่หรือ? คนที่มีความพึงพอใจในตัวเองมากเกินไป มันเป็นเยี่ยงโอ่งใบนี้ มักจะล้มคว่ำได้ง่ายๆ”หากรู้เรื่องโอ่งเอียงแล้วยังไม่กระจ่างพอ หงอิ้งหมิง ผู้รู้สมัยราชวงศ์หมิง มีอีกตัวอย่างอธิบาย“ชั่วชีวิตหนึ่งของกระบอกเงิน ในตอนแรกกระบอกเงินก็จะว่างเปล่า ต่อมาเมื่อมีอีแปะใส่เพิ่มเข้าไป ทีละอันสองอันทุกวันจนมันเต็มครั้นแล้วเคราะห์กรรมก็จะตามมา กระบอกเงินใบนั้นก็จะถูกผ่าออกมีใครที่ไหนในโลกที่ใส่เงินลงไปในกระบอกเงินแล้วจะไม่ผ่าเอาเงินในกระบอกออกใช้”บทสรุปของคำสอนที่ 2 กระบอกใส่เงินเมื่อว่างอยู่ กลับสามารถรับความปลอดภัยให้ตัวเองไว้ได้คนก็ควรเป็นเช่นนั้น พึงเปิดใจให้กว้าง รับสรรพสิ่งอันสวยงามในโลกมนุษย์ ด้วยความนอบน้อมถ่อมตน อย่าคิดแต่สิ่งชั่วร้ายอย่าปล่อยให้ความเย่อหยิ่งทระนงตนมาแทรก ทำเรื่องเลวๆชั่วๆที่อับอายขายหน้าฟ้าดินโอ่งเอียงเมื่อเต็มปรี่จึงคว่ำ กระบอกเงินเมื่อว่างเปล่าจึงปลอดภัยเหตุนี้สุภาพชนพึงดำรงตนอยู่อย่างไม่มีดีกว่ามี อยู่อย่างพร่องดีกว่าอยู่อย่างเต็มบทสรุปที่กล่าวนี้ หากยาวไป หากจะย่อให้เหลือเป็นหลักสอนใจจำง่าย สั้นๆ ถ่อมตัวจักได้ เย่อหยิ่งจักเสียคำสอนเรื่องโอ่งเอียง กระบอกเงิน แพร่หลายเล่าขานต่อๆ กันมากว่าสองพันปีผมไม่แปลกใจ เมื่อคิดถึง สี จิ้นผิง ท่านผู้นำจีน...ที่เดินเกมการเมืองโลกนุ่มนวลนอบน้อม ตรงข้ามกับคุณทรัมป์ ผู้นำสหรัฐฯ ที่กำลังยืดอกกร่างชี้หน้าด่ากราดใครต่อใครไปทั้งโลก ผมไม่มีอคติกับฝรั่ง แต่รักผู้นำจีนมากกว่าสถานการณ์โลกวันนี้กำลังชี้ว่า ไม่นานไม่ช้า ทรัมป์คงไปไม่รอดส่วนเมืองไทย...สถานการณ์ชี้ชัด อดีตท่านผู้นำ...ท่านนั้น ท่านกำลังตั้งหลักทบทวนอดีตที่ทั้งกร่างทั้งเกรียงไกรอยู่ในเรือนจำ.กิเลน ประลองเชิงคลิกอ่านคอลัมน์ “ชักธงรบ” เพิ่มเติม