รัฐแมสซาชูเสตต์ สหรัฐอเมริกา มีพื้นที่ติดมหาสมุทรแอตแลนติก ในรัฐนี้มีเกาะอยู่เกาะหนึ่งซึ่งมีชื่อว่าแนนทักเก็ต เกาะแนนทักเก็ตเป็นสถานที่แรกของโลกที่ประกาศห้ามใช้ถุงพลาสติกตั้งแต่ พ.ศ.2533 และเมื่อ พ.ศ.2559 ก็ประกาศห้ามใช้บรรจุภัณฑ์พลาสติกอย่างเด็ดขาด ตอนที่ประกาศห้ามใช้ถุงพลาสติกเมื่อ 29 ปีที่แล้ว คนจำนวนไม่น้อยมองว่าคณะบริหารท้องถิ่นของเกาะเป็นพวกประหลาด แต่พอมาถึงเวลานี้ คณะบริหารชุดนั้นกลับได้รับการเชิดชูในวิสัยทัศน์สาธารณรัฐประชาชนบังกลาเทศมีพื้นที่ราบเรียบ จุดสูงสุดของประเทศสูงแค่ 200 เมตรจากระดับน้ำทะเล พื้นที่ส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่มน้ำ มีแม่น้ำลำธารไหลผ่านเป็นจำนวนมาก ที่เราคนไทยรู้จักกันดีก็เห็นจะเป็นแม่น้ำคงคาและแม่น้ำพรหมบุตร เกือบทุกปีจะมีอุทกภัยอย่างรุนแรงทำให้ผู้คนเสียชีวิตเป็นจำนวนมากฝนตกเพียงนิดหน่อยในบังกลาเทศน้ำก็ท่วมแล้ว หนึ่งในหลายสาเหตุของการที่น้ำท่วมง่ายในบังกลาเทศเกิดมาจากท่อระบายน้ำอุดตัน ขยะหลายอย่างเน่าสลายหายไปได้ ทว่าที่คาอยู่ตามท่อน้ำมากที่สุดก็ถือถุงพลาสติก บังกลาเทศจึงเป็นประเทศแรกในโลกที่ออกกฎหมายห้ามใช้ถุงพลาสติกแบบบางทั่วประเทศเมื่อ พ.ศ.2545ทวีปที่เอาจริงเรื่องการห้ามใช้ถุงพลาสติกมากที่สุดก็คือแอฟริกา สิบปีที่แล้ว ผมตามพ่อ ซึ่งเป็นประธานที่ปรึกษาของบริษัทที่ปรึกษาด้านการลงทุนในประเทศตลาดใหม่ของสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน ไปทำงานกันที่สาธารณรัฐบอตสวานา อย่างหนึ่งซึ่งเราได้รับข้อมูลจากการประชุมกับข้ารัฐการของบอตสวานาก็คือ ประเทศนี้มีการเก็บภาษีถุงพลาสติก “ที่เก็บเพราะเรามุ่งมั่นที่จะลดการใช้ถุงพลาสติก พลาสติกเป็นอันตรายต่อสิ่งแวดล้อม การกระดิกพลิกตัวทุกอย่างของบอตสวานา เราคำนึงถึงสิ่งแวดล้อมเป็นอันดับแรก”ตอนในของสาธารณรัฐแคเมอรูนเป็นพื้นที่ราบสูง แต่แถวชายฝั่งและตอนล่างของแม่น้ำสายต่างๆ เป็นที่ลุ่มน้ำชื้นแฉะ คนแคเมอรูนพบว่า มีปัญหาเรื่องขยะพลาสติกในพื้นที่ลุ่มน้ำและในแม่น้ำสายใหญ่ ไม่ว่าจะเป็นในแม่น้ำนีอองและแม่น้ำซานากา รัฐสภาแคเมอรูนจึงออกกฎหมายห้ามใช้ถุงพลาสติกประเภทใช้แล้วทิ้งตั้งแต่ พ.ศ.2557ตั้งแต่ราชวงศ์ตุตซีถูกโค่นและเปลี่ยนระบอบการปกครองเป็นสาธารณรัฐเมื่อ พ.ศ.2504 รวันดาเป็นประเทศที่มีชื่อเสียงลบเรื่องการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ ไม่มีใครอยากไปลงหลักปักฐานหรือไปทำงานในสาธารณรัฐรวันดา แม้แต่คนรวันดาเองก็ยังอพยพลี้ภัยไปอยู่ในประเทศที่มีพรมแดนประชิดติดกันอย่างอูกันดา แทนซาเนีย บุรุนดี และคองโกทว่า ไม่นานมานี้ มีบริษัทต่างชาติหลายแห่งประกาศไปตั้งสำนักงานในกรุงคิกาลี เมื่อสืบหาข้อมูลของประเทศนี้เพิ่มเติม ก็พบว่ารวันดาเป็นหนึ่งในประเทศที่มีการเจริญเติบโตทางเศรษฐกิจสูงมากของโลก เป็นประเทศภาพลักษณ์ดี โดยเฉพาะด้านการท่องเที่ยวและสิ่งแวดล้อม รวันดาพลิกภาพลักษณ์ของตัวเองจากวิสัยทัศน์ความยั่งยืน 2020 ไม่ใช่แค่การประกาศวิสัยแบบโก้เก๋ แต่รวันดาเอาจริงกับสิ่งที่ประกาศไปทุกเรื่อง ที่โด่งดังและได้รับความชื่นชมมากที่สุดก็คือ การห้ามใช้ถุงพลาสติกอย่างเด็ดขาดตั้งแต่ พ.ศ.2551นักท่องเที่ยวคิดว่ารวันดาคงประกาศไปอย่างนั้น แต่เมื่อเดินทางถึงสนามบิน ก็พบการตรวจค้นอย่างเข้มงวด ถุงพลาสติกแม้แต่ชิ้นเดียวก็เอาเข้าไปไม่ได้ รวันดาต้องการเม็ดเงินจากการท่องเที่ยว แต่นักท่องเที่ยวที่ไม่ปฏิบัติตามกฎหมายของประเทศ รวันดาก็ไม่เอาเหมือนกันที่ชื่นชมกันมากในตอนนี้ก็คือศุลกากรของอินโดนีเซีย ต้นเดือนนี้ สหรัฐฯ ออสเตรเลีย และเยอรมนี ส่งตู้คอนเทนเนอร์บรรจุขยะพิษมาอินโดนีเซียมากถึง 65 ตู้ แจ้งว่าจะเอามาเข้ามาทำการรีไซเคิล แต่เมื่อศุลกากรอย่างละเอียดก็พบว่า 38 ตู้จาก 65 ตู้ ดันเป็นตู้ที่มีสารอันตราย รัฐบาลอินโดนีเซียจึงสั่งส่งตู้ทั้งหมดกลับไปประเทศต้นทางการจัดการขยะและพลาสติกทำให้ภาพลักษณ์ของหลายประเทศดีขึ้นครับ.นิติการุณย์ มิ่งรุจิราลัยsonglok1997@gmail.com