สถานการณ์ฝุ่น PM 2.5 เข้าขั้นวิกฤติ โดยกระทรวงสาธารณสุขได้ออกมาชี้ให้เห็นถึงผู้ป่วยที่เกี่ยวข้องกับมลพิษทางอากาศสูงทะลุเกิน 10 ล้านคนต่อปี และตามข้อมูลของธนาคารโลก หรือ เวิลด์แบงก์ ระบุว่าในปี 2565 ผู้เสียชีวิตเฉลี่ย 57 คนต่อประชากรแสนคน สร้างความเสียหายทางเศรษฐกิจกว่า 2.6 หมื่นล้านเหรียญสหรัฐฯกลายเป็นมหันตภัยคุกคามสุขภาพ คุณภาพชีวิต ความมั่นคงของมนุษย์ โดยเฉพาะในกลุ่มของเด็ก ผู้สูงอายุ และประชาชนในพื้นที่เปราะบาง รวมถึงส่งผล กระทบทางด้านสิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจ และสังคม เป็นปัญหาที่คนไทยรอไม่ได้อีกต่อไป แม้ที่ผ่านมารัฐบาลมีความพยายามแก้ไขปัญหา แต่สถานการณ์ยิ่งทวีความรุนแรงแม้มีข้อมูล งานวิจัย และถอดบทเรียนจากพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบจากปัญหาฝุ่น PM 2.5 จำนวนมาก แต่ข้อเสนอองค์ความรู้เหล่านี้ยังอยู่บนหิ้ง วงประชุมระดับชาติเรื่องมลพิษทางอากาศ ที่จัดโดยสำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริม สุขภาพ หรือ สสส.และภาคีเครือข่าย จึงเกิดขึ้นอีกครั้งระหว่างช่วงหาเสียงเลือกตั้ง สส.ตัวแทน 7 พรรคการเมืองที่ร่วมโชว์วิสัยทัศน์ “ฝุ่นควัน-รัฐบาลใหม่ กับ พ.ร.บ.อากาศสะอาด” ทุกพรรคต่างก็ให้สัญญาประชาคมว่า จะผลักดันให้กฎหมายฉบับนี้ให้มีผลบังคับใช้ ทำให้ภาคประชาสังคม ภาคประชาชน เกิดความมั่นใจมากขึ้นต่อรัฐบาลชุดใหม่ ที่จะเข้ามารับช่วงต่อขับเคลื่อนวาระอากาศสะอาดอย่างจริงจังการแก้ปัญหาฝุ่นจิ๋วไม่ควรเริ่มต้นใหม่ทุกครั้งที่เกิดการเปลี่ยนแปลงทางการเมือง นายวีระศักดิ์ โควสุรัตน์ ประธานสภาลมหายใจกรุงเทพฯ สะท้อนถึงอุปสรรคในช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อทางการเมือง เพื่อให้เกิดเป้าหมายร่วมในการเปลี่ยนระบบ เชื่อมข้อมูล ขับเคลื่อนวาระอากาศสะอาดอย่างเป็นรูปธรรม และยั่งยืนภาคีเครือข่ายในงานระดับชาติแห่งปี เห็นพ้องร่วมกันในการประกาศข้อเสนอเชิงนโยบาย อาทิ การพลิกวิกฤติที่รับมือเฉพาะหน้า สู่การจัดการเชิงระบบ ตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ ปลายน้ำ ทั้งในด้านสุขภาพ เศรษฐกิจ และคุณภาพชีวิต พร้อมทั้งยกระดับข้อมูล เพื่อบูรณาการใช้ประโยชน์จากนโยบายดังกล่าวได้อย่างเต็มศักยภาพทุกฝ่ายต่างส่งสัญญาณเตือนรัฐบาลใหม่ว่า ต้องไม่เป็นเพียงการนำเสนอนโยบายในช่วงฤดูเลือกตั้งเท่านั้น แต่ต้องถือเป็นพันธกิจของรัฐบาล และรัฐสภา เพื่อคุ้มครองสิทธิขั้นพื้นฐานของประชาชนคนไทยที่ต้องมีอากาศบริสุทธิ์ เพราะประชาชนคนไทยรอไม่ได้อีกต่อไปกับฝุ่นจิ๋วที่คร่าชีวิต บั่นทอนสุขภาพ ทำลายอนาคตเด็กทุกปีๆ.คลิกอ่านคอลัมน์ “บทบรรณาธิการ” เพิ่มเติม