ไททัน (Titan) เป็นดวงจันทร์บริวารที่มีขนาดใหญ่ที่สุดของดาวเสาร์ นักดาราศาสตร์เผยว่า ไททันน่าจะก่อตัวพร้อมกับดาวเสาร์เมื่อหลายพันล้านปีก่อน ไททันดูจะมีลักษณะมากมายที่คล้ายกันกับโลก แต่ก็เป็นสถานที่ที่แตกต่างกันมาก อากาศหนาวจัดมาก ฝนและมหาสมุทรกลับทำจากไฮโดรคาร์บอนเหลว เช่น มีเทน ในทางกลับกัน น้ำจะถูกแช่แข็งจนกลายเป็นน้ำแข็ง แต่บนไททันก็มีเนินทรายเช่นกันทุ่งเนินทรายอันใหญ่โตที่ครอบคลุมมากกว่า 1 ใน 8 ของพื้นผิวดวงจันทร์ไททัน เนินทรายเหล่านี้สูงประมาณ 100 เมตร ฐานกว้าง 1-2 กิโลเมตร ทอดยาวได้ไกลหลายร้อยกิโลเมตร ถูกสันนิษฐานว่าเกิดขึ้นเองบนดวงจันทร์โดยผ่านการกัดเซาะหรือควบแน่นจากไฮโดรคาร์บอนในชั้นบรรยากาศ ทว่าทีมนักดาราศาสตร์มหาวิทยาลัยโคโลราโด สหรัฐฯ สงสัยว่าแท้จริงแล้วทรายที่ประกอบเป็นเนินทรายเหล่านั้น อาจมาจากสิ่งอื่นๆนอกโลก เช่น ดาวหาง โดยทีมนำเสนอแนวคิดว่าอนุภาคทรายทำมาจากโทลิน (tholins) เป็นสารสีแดงที่พบเห็นได้ในอวกาศ มีอยู่ทั่วบริเวณที่เย็นกว่าของระบบสุริยะ ซึ่งไฮโดรคาร์บอนเย็นในดาวหางหรือบรรยากาศรอบนอกของดาวเคราะห์และดวงจันทร์ เมื่อทำปฏิกิริยากับแสงอัลตราไวโอเลตจากดวงอาทิตย์ ก็จะสร้างสารประกอบเชิงซ้อนโทลิน โดยโทลินก่อตัวขึ้นในบรรยากาศที่แห้งแล้งของไททัน สามารถจับตัวกันเป็นก้อนด้วยไฟฟ้าสถิตเพื่อสร้างเขม่าเม็ดเล็กๆ จากนั้นตกลงสู่พื้นดวงจันทร์ทำให้เกิดทั้งฝุ่นและทราย Credit : NASA/JPL/Space Science Instituteอย่างไรก็ตาม โครงการสำรวจไททันในอนาคตโดยการใช้ดรากอนฟลาย (Dragonfly) เป็นโดรน 8 ใบพัดที่วางแผนเดินทางไปถึงดวงจันทร์ไททันในปี พ.ศ.2577 จะปฏิบัติการบินไปยังสถานที่หลายสิบแห่งบนพื้นผิวของไททัน อาจทำให้ได้คำตอบที่แท้จริงว่าเนินทรายของไททันสร้างขึ้นจากฝุ่นดาวหางจริงหรือ?(Credit : NASA/JPL–Caltech/ASI/ESA and USGS/ESA)อ่าน "คอลัมน์หนังสือพิมพ์ไทยรัฐ" ทั้งหมดที่นี่
