ในหนังสือพระเครื่องสกุลลำพูน ชุดนพคุณ (บำรุงนุกูลกิจ พิมพ์ พ.ศ.2516) คุณเชียร ธีรศานต์ เปรียบเทียบพระพิมพ์ลำพูน เป็นอัญมณีมีค่า พระรอด เปรียบเพชร พระลือ มรกต พระคง ทับทิม พระบัง บุษราคัม พระเปิม โกเมน พระเลี่ยง นิลกาฬ พระลพ มุกดาหาร พระรอดหลวง เพทายและพระจามเทวีเรือนแก้ว เปรียบเป็นไพฑูรย์คนรักพระชุดลำพูน รู้จักพระจามเทวีฯ กันดี เดิมทีรวมอยู่ในกลุ่มพระลือ...เริ่มที่ พระลือ พิมพ์หน้ามงคล มีภาพพระแท้แพร่หลาย พระลือหน้ายักษ์ ช่วง พ.ศ.2500 พบแต่แม่พิมพ์ที่หลงเล่นหากันพักใหญ่ เป็นพระปลอมที่คนพื้นที่ทำออกจำหน่าย ต่อมาราวยี่สิบปีที่แล้ว พบพระแท้กรุเทศบาล แต่ก็น้อยจนแทบหาภาพดูไม่เจอยังมีพระลืออีกสองพิมพ์รูปทรงคล้ายกัน พระลือโขง หรือพระลือซุ้ม และพระลือจามเทวีเรือนแก้วเพระจามเทวีเรือนแก้วที่เปรียบเป็นไพฑูรย์ ในมณีชุดนพคุณนั้น คุณเชียรอธิบายว่า เพราะทั้งไพฑูรย์และพระจามเทวีหายากจนไม่มีใครรู้จักไพฑูรย์ รู้จักแต่ชื่อ แต่ไม่รู้รูปร่างเป็นอย่างไร ราคาดีหรือไม่ คุณเชียรเพิ่งได้เห็นที่ร้านเพชรฮั่วหลี หัวเม็ด ราคาสูงไม่ใช่เล่น หายากเป็นที่หนึ่งพระจามเทวีฯก็เช่นกัน คุณเชียรรู้จักพระลือโขง เมื่อปี 2495 เพิ่งเจอพระลือจามเทวีเรือนแก้ว เมื่อปี 2511 และอ่านอักษรภาพไว้ดังต่อไปนี้พระจามเทวีฯสร้างเป็นพระเศียรโล้น ลักษณะอ่อนช้อยไปทางสตรีเพศ แต่งองค์งดงามประดับประดาตลอดองค์ ทำให้คิดว่าผู้สร้างจงใจสร้างรูปพระนางจามเทวีเป็นที่ระลึกของลูกหลานประวัติพระนางเป็นธิดากษัตริย์ละโว้ เป็นสะใภ้ของพระยาอนุรุธ (กษัตริย์พุกาม) รับเชิญไปครองเมืองหริภุญชัย รับความร่วมมืออย่างดีจากฤาษีและประชาชน ได้บริวารทั้งจากพระราชบิดาและจากท้องถิ่น ได้ช้างและยักษ์ช่วยรักษาเมืองเรือนแก้วขององค์พระสร้างอย่างละเอียดงดงามพิสดาร ฝีมือชั้นบรมครู มีความหมายว่าผู้ที่นั่งในเรือนแก้ว ย่อมพรั่งพร้อมด้วยความสุขี ฐานพระสร้างขึ้นด้วยความงามพิเศษ แสดงความมั่นคงในฐานะหัวข้อการกดพิมพ์ คุณเชียรให้ข้อสังเกตว่า พระจามเทวีเรือนแก้วเป็นพระพิมพ์เดียว ในจำนวนพระลำพูนที่พบทุกพิมพ์ ที่ทำขอบพิมพ์ลึก เวลานำเนื้อไปกดพิมพ์ เนื้อจะอยู่ในพิมพ์ทั้งหมด หลังพระจะถูกกดให้เรียบเสมอ ไม่มีเนื้อล้นพิมพ์เลย นับเป็นการสร้างที่ประณีตที่สุด แม้แต่พระรอดยังประณีตไม่เท่าแล้วก็ถึงเรื่องเนื้อ คุณเชียรบอกว่า เนื้อพระจามเทวีเรือนแก้วละเอียด แต่มีกรวดผสม อยู่เล็กน้อย เมื่อผสมกรวดน้อยจึงทำให้พระจามเทวีฯสามารถรักษาความงามของผิวไว้ได้หลังคุณเชียรออกหนังสือเล่มนี้ปี พ.ศ. 2522 มีการขุดพบพระลือจามเทวีเรือนแก้ว ที่กรุกู่เหล็กราว 200 องค์ และแน่นอน พระปลอมฝีมือดีก็ออกตามมาอีกมากมายพระลือจามเทวีเรือนแก้วองค์ในคอลัมน์วันนี้เป็นเหมือนปาฏิหาริย์ หลงให้คนเป็นพระได้ลองวิชาในตลาดสวนจตุจักร เมื่อไม่กี่วันมานี้เองสภาพที่เห็นในแผงพระ มีคราบฝุ่นซีดหมองคล้ำไม่เห็นเนื้อใน เมื่อล้างคราบฝุ่นออก จึงเห็นเป็นพระเผาด้วยความร้อนถึงขั้นสุดท้าย...(ทฤษฎีเผาพระห้าขั้นของคุณเชียร) คือเขียวคราบแดงแกมชมพูทั้งด้านหน้าและหลังถือเป็นสีพระจามเทวีเรือนแก้วที่แปลกตา มีเสน่ห์จับใจ ไม่เหมือนองค์ใดที่เคยเห็นมาก่อนดูจากภาพขาวดำในหนังสือพิมพ์ไทยรัฐแล้ว แนะนำให้ตามไปดูภาพสีในไทยรัฐออนไลน์ แต่ตอนนี้ดูไม่ได้ง่ายแล้ว เพราะต้องจ่ายสตางค์ค่าเป็นสมาชิก เห็นจะต้องเพิ่มความรักตามประสาแฟนไทยรัฐพันธุ์แท้กันอีกสักนิด.พลายชุมพลคลิกอ่านคอลัมน์ “ปาฏิหาริย์จากหิ้งพระ” เพิ่มเติม
