จากการที่ศาลฎีกาแผนกคดีอาญาของผู้ดำรงตำแหน่งทางการเมือง ไต่สวนการบังคับโทษจำคุก นายทักษิณ ชินวัตร อดีตนายกฯ กรณี ผบ.เรือนจำพิเศษกรุงเทพฯ และกรมราชทัณฑ์ ส่งตัวไปรักษาที่ รพ.ตำรวจ โดยศาลฯชี้ว่าการบังคับโทษจำคุกไม่ชอบด้วยกฎหมาย และมีคำสั่งบังคับโทษจำคุกนายทักษิณ เป็นเวลา 1 ปี ในเรือนจำทั้งนี้ จากการไต่สวนปรากฏข้อเท็จจริงว่า การส่งตัวนายทักษิณ ไปรักษาที่ รพ.ตำรวจ มีแพทย์ พยาบาลเวร และเจ้าหน้าที่เรือนจำพิเศษกรุงเทพฯหลายรายมีส่วนเกี่ยวข้องโดยไม่ชอบด้วยกฎหมายและระเบียบกรมราชทัณฑ์ ซึ่งองค์กรที่มีหน้าที่เกี่ยวข้องจะต้องสอบสวนต่อไปในความผิดฐานเป็นเจ้าพนักงานปฏิบัติหน้าที่โดยมิชอบซึ่งก่อนหน้านี้กรมราชทัณฑ์ ได้ออกระเบียบว่าด้วยการดำเนินการสำหรับ การคุมขังในสถานที่คุมขัง พ.ศ.2566 กำหนดสถานที่คุมขังอื่นที่มิใช่เรือนจำ โดยให้คุมขังในสถานที่อาศัย หรือสถานพยาบาลได้ โดย ให้ถือเป็นระยะเวลาจำคุก นายทักษิณจึงอ้างว่าป่วย และมีการส่งไปพักรักษาที่ รพ.ตำรวจแทนการถูกคุมขังอยู่ในเรือนจำล่าสุด สำนักงานคณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) แถลงว่าการที่กรมราชทัณฑ์ออกระเบียบว่าด้วยการคุมขังในสถานที่คุมขัง พ.ศ.2566 กำหนดสถานที่คุมขังอื่นที่ มิใช่เรือนจำ ยังขาดความชัดเจนในการดำเนินการ อาจทำให้เกิดความเสี่ยงต่อการใช้ดุลพินิจของเจ้าหน้าที่เพื่อเอื้อผลประโยชน์ แก่ผู้ต้องขังเช่นความไม่ชัดเจนของนิยามคำว่า “สถานที่คุมขัง” ที่มีการตีความว่า หมายความ รวมถึงบ้าน หรือที่อยู่อาศัยของผู้ถูกคุมขัง ทั้งนี้ ในการประชุมคณะกรรมการ ป.ป.ช. วันที่ 19 ส.ค.68 ได้พิจารณาเรื่องนี้ และมีมติเห็นชอบข้อเสนอแนะเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพ การดำเนินการคุมขังในสถานที่คุมขังตามระเบียบกรมราชทัณฑ์เสนอต่อ ครม.เพื่อให้กรมราชทัณฑ์ดำเนินการ ตาม พ.ร.ป.ว่าด้วยการป้องกันและปราบปราม การทุจริต พ.ศ.2561 มาตรา 32 โดย ป.ป.ช.มีข้อเสนอแนะให้กรมราชทัณฑ์ทบทวนการดำเนินการระเบียบกรมราชทัณฑ์ พ.ศ.2566 กรณีสถานที่คุมขังอื่นที่มิใช่เรือนจำ โดยต้องจัดทำหลักเกณฑ์ วิธีการ เงื่อนไข แนวทางการปฏิบัติให้ชัดเจนลดการใช้ดุลพินิจที่อาจเอื้อประโยชน์ ให้แก่ผู้ถูกคุมขัง และเร่งสร้างความเข้าใจเรื่องการคุมขังในสถานที่คุมขังให้ประชาชนรับทราบเพื่อความโปร่งใส ซึ่งรัฐบาลควรสนับสนุนอย่างเต็มที่ เพื่อไม่ให้เรือนจำเป็นแดนสนธยา มีการแสวงหาประโยชน์จากการช่วยเหลือนักโทษที่มีเงินทองและเส้นสาย ซึ่งเป็นที่มาของคำพูดแสลงหู “คุกมีไว้ขังคนจน”.คลิกอ่านคอลัมน์ “บทบรรณาธิการ” เพิ่มเติม
