“คิดอย่างจีน” (ยศไกร ส.ตันสกุล แปล สำนักพิมพ์แสงดาว พ.ศ.2564) หนึ่งในหนังสือหลายเล่ม ที่คุณจรัญ หอมเทียนทอง ส่งมาให้ ผมเปิดสารบัญ ผมก็กลายปลาเป็นเหยื่อ ติดเบ็ด เรื่องแรกเจียงจื่อหยา ใช้เบ็ดตกปลา แต่ตกได้ราชันย์นี่คือเรื่องจริงกว่า 2,300 ปีที่แล้ว เล่าขานต่อๆกันมาจนเป็นเทพนิยายศักดิ์สิทธิ์ ถึงขั้นมีศาลเจียงไท่กง เจียงจื่อหยาหรือเจียงจูแหย ให้คนจีนกราบไหว้บูชาวัยหนุ่มเจียงจื่อหยา เป็นบัณฑิตที่มุ่งมั่นศึกษาตำรา มีความรู้ แบบท่วมหัวเอาตัวไม่รอด เคยทำหลายอาชีพเลี้ยงตัว เช่นครั้งหนึ่งเคยขายเนื้อ ก็เป็นพ่อค้าเนื้อเน่า หาลูกค้าไม่ได้ มีเมียเมียก็ดูแคลน ไล่ออกจากบ้านการเมืองยุคนั้น โจ้วหวาง ราชวงศ์ซางเป็นมหาอำนาจ กดขี่บีฑาจีซาง อ๋องแคว้นโจว กุมตัวไว้ที่เมืองชายแดน เอาบุตรชายเป็นตัวประกันในเมืองหลวง แล้วฆ่าเชือดเนื้อส่งไปให้จีซางผู้บิดากินเมื่อเห็นจีซางไม่แสดงปฏิกิริยา ก็คิดว่า “ไม่มีน้ำยา” สั่งปล่อยตัวในเส้นทางจีซางเดินทางกลับแคว้นโจว เจียงจื่อหยา วันนั้นอายุ 72 ปี ไปนั่งตกปลาอยู่ริมแม่น้ำ เรื่องเล่าตอนนี้ มีกระแสหนึ่งว่า เบ็ดที่เจียงจื่อหยาทำที่ตกปลา เป็น “เบ็ดตรง” ไม่เกี่ยวเหยื่อแท้จริง นี่เป็นเงื่อนเรียกความสนใจ ทำให้จีซางผู้ได้ชื่อว่าเป็นอ๋อง ต้องการคบหาคนดีมีวิชาไว้ฟื้นฟูกู้บ้านเมือง ได้พบเจียงจื่อหยาแนะ เมื่อโจ้วหวาง ราชวงศ์โจว ยังเข้มแข็งมาก ให้จีซางค่อยๆใช้คุณธรรมทำนุบำรุงราษฎรและบ้านเมืองให้สงบเย็นเป็นสุข ผู้คนก็จะตีจากโจ้วหวางมาหา ระหว่างนี้ก็แอบฝึกฝนทหารให้เก่งการรบ รอโอกาสแคว้นโจวเริ่มมีพันธมิตร ก็ยิ่งเข้มแข็ง เจียงจื่อหยาทำหน้าที่เสนาธิการ ฝึกทหารวางระเบียบกองทัพ เชิญผู้มีความสามารถมาร่วมมากขึ้นๆแคว้นโจวเฟื่องฟูเต็มที่ จีซางเสียชีวิต จีพาบุตรชายสืบทอดภารกิจ ทุกอย่างพร้อม เจียงจื่อหยาก็เป็นแม่ทัพใหญ่ นำทัพโจมตีแคว้นโจว ฆ่าโจวอู่หวางล้มราชวงศ์ซาง ตั้งราชวงศ์โจวปกครองแผ่นดินได้สำเร็จผู้คนรุ่นต่อมาศึกษาพบว่า วิชาคนตกปลา ที่เจียงจื่อหยาใช้ ไม่เคยมีขุนศึกจีนคนไหนใช้มาก่อน เชื่อกันว่า เจียงจื่อหยาอาจเป็นคนแรกสุดของโลกที่รวบรวมเป็น ตำราพิชัยสงครามลิ่วเทา หกศาสตร์ลับเจียงจื่อหยา เชื่อกันว่าเป็นพื้นฐานต่อมา ให้เกิดพิชัยสงครามซุนวูนั้น มีอีกตำนาน (แลหลังแดนมังกร ถาวร สิกขโกศล แปล) เล่าแตกต่างออกไประหว่างเจียงจื่อหยาไปนั่งตกปลาเพื่อรอเจอจีซาง ที่ลำธารเชิงผาผ่านกู่ สาขาแม่น้ำเว่ยนั้น เขาพยายามตกปลาสามวันสามคืน ก็ไม่ได้ปลาเลยสักตัวเขาโกรธตัวเองมาก ถอดหมวกถอดเสื้อทิ้ง ตะโกนว่าจะไม่ตกปลาอีก ชาวนาคนหนึ่งแนะนำ น่าจะลองตกปลาต่อ“การตกปลา สายเบ็ดต้องเล็ก เหยื่อต้องน่ากิน เวลาหย่อนเบ็ดต้องค่อยๆ ไม่ทำให้ปลาตื่นหนี”เจียงจื่อหยาทำตามครั้งแรก เขาได้ปลาเฉาฮื้อ ครั้งต่อมา ได้ปลาหลีฮื้อผมอ่านหนังสือเล่มแรก มาถึงเล่มสอง จึงพอจะประมวลความคิดใหม่ได้แท้จริง เจียงจื่อหยาตกปลาไม่เป็น แต่ตกปลาได้ราชันย์เป็นแต่เขาก็ใช้เคล็ดวิชาตกปลาที่ได้จากชาวนา พลิกฐานะบัณฑิตซอมซ่อ ความรู้ท่วมหัวเอาตัวไม่รอดมาค่อนชีวิต มาเป็นนักการทหาร นักการเมืองผู้ยิ่งใหญ่ในช่วงชีวิตบั้นปลายมีใครจะเอาอย่างเจียงจื่อหยาบ้าง ไหม? ผมได้ข่าว อยู่บ้านเมืองใกล้ๆแถวๆนี้.กิเลน ประลองเชิง
