ในตำรายาแผนไทยโบราณระบุว่า เนื้อสุกของมะตูมนิ่มเป็นหนึ่งในตำรับยา “ลูกแปลกแม่” ประกอบด้วยตัวยาคือ เนื้อสุกของมะตูมนิ่ม 1 ช้อนโต๊ะ เนื้อสุกของกล้วยน้ำไท 1 ผล พริกไทยดำหรือขาวก็ได้ 5–6 เมล็ดแห้งตำให้ละเอียดและน้ำผึ้งแท้เล็กน้อยกินพร้อมกันวันละครั้งตอนไหนก็ได้ทุกๆวัน จะเป็นยาบำรุงธาตุ บำรุงกำลัง ทำให้มีอายุยืนยาว ในตำรายาแผนไทยยังมีเรื่องเล่าอีกว่า หญิงมีลูกมากทำให้ร่างกายทรุดโทรมดูไม่ได้ กินยานี้แล้วทำให้ผิวพรรณหน้าตาเปล่งปลั่งขึ้นจนลูกจำหน้าแม่ไม่ได้ เลยตั้งชื่อว่ายา “ลูกแปลกแม่” ดังกล่าวมะตูมนิ่มไร้หนาม มีข้อแตกต่างจากต้นมะตูมทั่วไปคือ ลำต้นจะไม่มีหนามแหลมเท่านั้น ซึ่งมะตูมมีด้วยกัน 3 ชนิด คือ สายพันธุ์ทั่วไปคนส่วนใหญ่รู้จักดี ชนิดนี้เปลือกผลแข็ง ผลรูปกลมรีเหมือนไข่ ชนิดที่ 2 ผลรูปทรงคล้ายกับผลมะขวิด ผลมีขนาดเล็ก เปลือกผลแข็งและบาง ซึ่งชนิดนี้เรียกกันทั่วไปว่ามะตูมไข่ สุดท้ายผลรูปทรงจะเหมือนกับชนิดแรก แต่ผลจะมีขนาดใหญ่กว่าอย่างชัดเจน และที่สำคัญชนิดสุดท้ายนี้ เวลาผลแก่หรือผลสุกเปลือกผลจะนิ่มใช้นิ้วกดจะบุ๋มได้เรียกว่ามะตูมนิ่ม ทุกๆ สายพันธุ์ลำต้นจะมีหนามแหลม แต่ที่แนะนำในคอลัมน์วันนี้จะไม่มีหนามแหลมตลอดทั้งต้น จึงถูกตั้งชื่อว่า “มะตูมนิ่มไร้หนาม” ดังกล่าว ปัจจุบันมีการพัฒนาพันธุ์ด้วยการขยายพันธุ์ด้วยวิธีทาบกิ่งและเสียบยอด ทำให้ต้น “มะตูมนิ่มไร้หนาม” ปลูกแล้วต้นโตเร็ว ให้ผลผลิตหลังปลูกแค่ 3 ปีเท่านั้น มีดอกและติดผลดกเป็นธรรมชาติตามฤดูกาล เนื้อสุกเป็นสีเหลืองเข้ม รสชาติหวานหอมรับประทานอร่อยมาก ผลดิบฝานบางๆตากแห้งต้มกับน้ำใส่น้ำตาลเล็กน้อยมีกลิ่นหอม ทำเป็นน้ำมะตูมดื่มเป็นยาอายุวัฒนะ บำรุงธาตุ บำรุงกำลัง ช่วยให้เจริญอาหาร มีอายุยืนยาว ซึ่งเนื้อมะตูมแห้งมีราคาแพงและตลาดต้องการสูงมีต้นแท้ขายแห่งเดียวคือ ติดต่อ “คุณประภาส สุภาผล” 33/4 หมู่ 7 ต.ห้วยใหญ่ อ.บางละมุง จ.ชลบุรี โทร. 08–8533–2299 หรือไปซื้อที่ งานเพื่อนพึ่ง (ภาฯ) เกษตรแฟร์ ม.เกษตรฯ บางเขน กทม. ระหว่างวันที่ 21–30 มิ.ย.61 โซนเอฟ 26–27 ราคาสอบถามกันเองครับ.“นายเกษตร”
