วิกฤติชาติ 63 เป็นวิกฤติใหญ่ ทั้งวิกฤติความยากจน ความเหลื่อมล้ำ การขาดความเป็นธรรม วิกฤติเศรษฐกิจ วิกฤติทุกชนิดมาบรรจบกัน และกระหน่ำซ้ำด้วยโควิด-19 เชื่อมโยงกับระบบเศรษฐกิจโลกที่พิกลพิการ โกลาหล ผกผันง่ายวิกฤติสิ่งแวดล้อมและทรัพยากรธรรมชาติ วิกฤติทางการเมือง สภาพสังคมเศรษฐกิจที่ไม่สอดคล้องกับความจริงตามธรรมชาติ ทำให้โควิด-19 ระบาดทั่วโลก โรคแบบนี้ยังระบาดซ้ำแล้วซ้ำเล่าถ้ายังไม่เกิดการเปลี่ยนแปลงโควิด-19 คือ กลไกของธรรมชาติที่มาทำให้มนุษย์ต้องปรับตัว ความจริงของธรรมชาติที่ยิ่งใหญ่ที่สุด ไม่มีอะไรอยู่เหนือกฎของธรรมชาติได้นพ.ประเวศ วะสี ราชบัณฑิตกิตติมศักดิ์ เกริ่นเปิดใจให้สัมภาษณ์ พร้อมชี้ให้เห็นว่า ได้เตือนมาเป็นเวลากว่า 20 ปี ว่า “วิกฤติคลื่นลูกที่ 4 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์” เป็นวิกฤตการณ์ที่ยากที่สุด เพราะซับซ้อน ไม่มีใครเข้าใจจึงแก้ไขไม่ได้ง่าย วิกฤติชาติ 63 คือ การสำแดงวิกฤติความซับซ้อนที่ว่านั้น และความยากจนมันทำให้ไม่มีรัฐบาลใดจะแก้ไขได้นั่นเป็นสัญญาณแห่งการสิ้นสุดของการเมืองยุคเก่า เริ่มต้นสู่การเมืองยุคใหม่การเมืองยุคเก่าเป็นเรื่องของอำนาจการเมืองแบบแสดง แสดงดี มีวาทกรรมก็เข้ามาเป็นนักการเมืองได้ หรือเรียกว่าการเมืองแบบจำอวด พอเกิดวิกฤติชาติ 63 ทำให้สาธารณะประจักษ์แล้วว่า การเมืองที่ปราศจากความรู้และปัญหาในเนื้อหาที่ซับซ้อน ไม่สามารถแก้ปัญหาของประเทศได้ แต่กลับซ้ำเติมให้หนักขึ้นต่อไปนี้เป็นยุคใหม่ทางการเมือง เป็นการเมืองเรื่องปัญญา การเมืองคืออำนาจสูงสุดในการตัดสินใจทางนโยบายสาธารณะ มีผลกระทบทุกอณูของประเทศ ทั้งในทางบวกและลบ จำเป็นต้องเป็นปัญญาสูงสุดหากอำนาจสูงสุดไม่ประกอบด้วยปัญญาสูงสุด ประเทศย่อมล้มเหลว วุ่นวายวิกฤติครั้งนี้หรือสงครามครั้งใหญ่ คนไทยต้องมีความมุ่งมั่นร่วมกันต่อสู้เอาชนะ ภายใต้หลัก 3 ประการ คือ1.ใช้วิธีทางรัฐสภาหรือประชาธิปไตย ไม่ใช่รัฐประหารอีกต่อไป เพราะทำให้แตกแยก ยุ่งยากมากขึ้น2.ใช้พลังแห่งความสามัคคี ยามสงครามคนในชาติไม่ทะเลาะกัน แต่จะรวมพลังร่วมกันเอาชนะศัตรู3.ใช้พลังทางปัญญา ปราศจากสมรรถนะทางปัญญา ประเทศจะแพ้สงครามและโกลาหลไปอีกนานขณะที่วิธีในการเอาชนะสงครามครั้งใหญ่ ต้องวาง “ยุทธศาสตร์สามเหลี่ยมเขยื้อนประเทศไทย”โดยบูรณาการระบบใหญ่ คือ “สังคม-การเมือง-เศรษฐกิจ” สู่การเชื่อมโยงอยู่ในระบบสู่องค์รวมเดียวกันการพัฒนาการเมืองไม่สำเร็จเกือบ 100 ปี เพราะเข้าใจผิดคิดว่าการเมืองดี ต้องมีรัฐธรรมนูญดี พยายามพลิกแพลงเปลี่ยนแปลงรัฐธรรมนูญถึง 20 ฉบับก็ไม่ได้ผลสังคมเข้มแข็งและระบบเศรษฐกิจที่ถูกต้องเป็นปัจจัยสำคัญที่สุดในการทำให้การเมืองดีที่ผ่านมาสังคมอ่อนแอ การเมืองไม่มีคุณภาพ ระบบเศรษฐกิจไม่ถูกต้อง เป็นเหตุให้บ้านเมืองปั่นป่วน วุ่นวาย รุนแรง และวิกฤติมากขึ้นเรื่อยๆจนเกิดวิกฤติชาติในปัจจุบันสังคมเข้มแข็ง-การเมืองใหม่-ระบบเศรษฐกิจที่ถูกต้อง เป็นยุทธศาสตร์เอาชนะวิกฤติครั้งนี้ซึ่งเชื่อมโยงกันเป็น “สามเหลี่ยมเขยื้อนประเทศไทย-เขยื้อนประเทศไทยออกจากวิกฤติ”การทำให้สังคมเข้มแข็ง ต้องทำให้โครงสร้างอำนาจใหญ่ คือ อำนาจแห่งรัฐ อำนาจแห่งทุน อำนาจแห่งสังคม อำนาจทั้งสามสมดุลกันก็จะเกิดความเป็นธรรม สังคมเข้มแข็งเกิดจากสังคมตื่นรู้ มีการเคลื่อนไหวเพื่อส่วนรวมอย่างเข้มแข็ง คนไทยทั้งหมด องค์กร สถาบันทั้งหมด ต้องตื่นตัวเคลื่อนไหวเพื่อบ้านเมือง มีการรวมตัวร่วมคิด ร่วมทำในรูปแบบต่างๆเต็มประเทศมีเครื่องมือเชิงสถาบัน มีข้อมูลข่าวสารการติดต่อสื่อสารรู้ถึงกันทั้งประเทศ มีสมรรถนะในการจัดการ มีส่วนร่วมในการพัฒนานโยบายสาธารณะ ทั้งหมดเป็นทุนทางสังคม เป็นปัจจัยให้การเมืองดี เศรษฐกิจดีและศีลธรรมดีสังคมตื่นรู้ทำให้การเมืองปรับตัว ประเด็นคือต้องรู้ว่าการเมืองควรปรับตัวอย่างไรการปรับตัวทางการเมืองไปสู่การเมืองใหม่ ให้เป็นประชาธิปไตยฐานกว้าง สามารถพัฒนานโยบายสาธารณะแบบมีส่วนร่วมปัจจุบันเรามีประชาธิปไตยทางอ้อม ประชาชนมีส่วนร่วมแค่ 10 วินาทีกาบัตรเลือกตั้ง เป็นประชาธิปไตยฐานแคบอยู่กับนักการเมืองไม่กี่คนตกอยู่ใต้อิทธิพลของทุนได้ง่าย การเมืองใหม่ทำให้ประชาธิปไตยมีฐานกว้าง โดยทำให้ประชาธิปไตยทางอ้อมและประชาธิปไตยทางตรงมาบรรจบกันซึ่งมีทั้งประชาชน กลุ่มองค์กร ชุมชน สถาบันต่างๆ เปิดให้มีส่วนร่วมทางการเมืองโดยตรงยิ่งในยุคนี้ประชาชนทั่วประเทศสามารถสื่อสารผ่านโซเชียลมีเดียได้ตลอด 24 ชั่วโมง สามารถเสนอแนะ ท้วงติงและข้อคิดเห็นจำนวนมหาศาล เป็นบิ๊กดาต้าทางการเมือง ถ้ามีระบบการวิเคราะห์ สังเคราะห์บิ๊กดาต้าดังกล่าว ให้เป็นข้อสนเทศและความรู้ในการใช้งานเท่ากับเป็นการปฏิวัติประชาธิปไตย ยกระดับคุณภาพทางการเมืองขึ้นอย่างสูงลิ่วและควรจัดการประชุม “สมัชชาแห่งชาติเพื่อพัฒนานโยบายสาธารณะ” ผู้เข้าร่วมประชุม ประกอบด้วย สมาชิกรัฐสภา คณะรัฐมนตรี (ครม.) ตัวแทนองค์กรชุมชนท้องถิ่นทั่วประเทศ ตัวแทนกลุ่มหรือองค์กรทางสังคม ตัวแทนภาคธุรกิจ ตัวแทนภาควิชาการ ตัวแทนสื่อมวลชน ผู้เชี่ยวชาญในประเด็นนโยบายที่เกี่ยวข้อง บุคคลอื่นๆที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนานโยบายสาธารณะสถาบันพระปกเกล้าเป็นเจ้าภาพจัดร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการสุขภาพแห่งชาติ (สช.) และองค์กรอื่นอาจเข้าร่วมด้วยได้ โดยนโยบายสาธารณะที่ผ่านมติที่ประชุมและพร้อมปฏิบัติ ส่งให้รัฐสภาและ ครม.นำไปปฏิบัตินโยบายใดที่ดี แต่ยังไม่พร้อมปฏิบัติ ให้กลุ่มพัฒนานโยบาย ซึ่งแต่งตั้งโดยสมัชชาฯรับไปพัฒนาเพิ่มเติมและเสนอกลับมาพิจารณาอีกครั้ง ทั้งนี้ กลุ่มพัฒนานโยบายยังทำหน้าที่สื่อสารนโยบายสาธารณะที่ผ่านมติสมัชชาฯ ให้ผู้ที่เกี่ยวข้องทุกฝ่ายเข้าใจถึงขั้นปฏิบัติได้และให้สาธารณะได้รับรู้ เข้าใจอย่างทั่วถึงขณะเดียวกันต้องผลักดันเศรษฐกิจกระบวนทัศน์ใหม่ โดยสร้างระบบเศรษฐกิจภูมิคุ้มกัน (บนหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงรัชกาลที่ 9) ทำให้ทุกชุมชนมีที่ดินพอเพียงเป็นที่อยู่อาศัย ผลิตอาหารได้พอกินเหลือขาย มีความมั่นคงด้านอาหาร เศรษฐกิจโลกผันผวนหรือวิกฤติอย่างไร คนไทยทั้งมวลอยู่รอดปลอดภัยรวมถึงสร้างระบบเศรษฐกิจเชิงสังคมทั่วถึง ทำแบบโมฮัมหมัด ยูนุส นักเศรษฐศาสตร์ชาวบังกลาเทศ ผู้ได้รับรางวัลโนเบล สาขาสันติภาพ ส่งเสริมให้ชาวบ้านที่ยากจนรวมตัวเป็นผู้ประกอบการ โดยรัฐสนับสนุนทางการเงิน เทคโนโลยี นวัตกรรม การจัดการ ชาวบ้านมีศักยภาพจะเป็นผู้สร้างงานอันเป็นประโยชน์ต่อเศรษฐกิจ สุขภาพ สิ่งแวดล้อม เชิดชูศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ นำไปสู่การแก้ปัญหายากจน การว่างงาน การปล่อยมลภาวะให้เป็นศูนย์รัฐบาลควรตั้งกองทัพเศรษฐกิจใหม่ โดยจ้างบัณฑิตตกงานทั้งหมดเข้ากระบวนการเศรษฐกิจเชิงสังคมแบบยูนุส ปฏิบัติการเต็มพื้นที่สังคม ประกอบการทางธุรกิจอย่างทั่วถึงเป็นธรรม วิธีนี้แก้วิกฤติเศรษฐกิจได้ชะงัดมากและการสร้างระบบเศรษฐกิจทุนนิยมเสรีบูรณาการ เป็นต้นแบบในการพัฒนาทุกชนิด ทั้งเศรษฐกิจ จิตใจ สังคม สิ่งแวดล้อม วัฒนธรรม สุขภาพ การศึกษา ประชาธิปไตย ไม่มีการแยกส่วนอีกต่อไป เป็นระบบเศรษฐกิจใหม่สำหรับวิกฤติเฉพาะหน้าและอาจเป็นวิกฤติสุดๆ มีข้อเสนอ คือ หากจะเขียนรัฐธรรมนูญขึ้นใหม่ ควรทำความเข้าใจ “ยุทธศาสตร์สามเหลี่ยมเขยื้อนประเทศไทย” ซึ่งจะทำให้ประเทศพ้นสภาวะวิกฤติ เกิดการพัฒนาอย่างมีบูรณาการและดุลยภาพ เป็นประเทศไทยยุคใหม่ อาจเรียกว่ายุคศรีอาริยะก็ได้รวมถึงเสนอให้รัฐบาลตั้งคณะกรรมการบริหารยุทธศาสตร์แก้ปัญหาเป็นเรื่องๆ การระบาดไวรัสโควิด-19 เป็นเรื่องหนึ่ง โดยเฟ้นหาผู้เชี่ยวชาญจริงมาช่วยรัฐบาล เพราะกลไกทางการเมืองและระบบราชการตามปกติมีข้อจำกัด ไม่สามารถบริการจัดการเรื่องยากได้ อันเป็นเหตุให้วิกฤติถ้าวิกฤติถึงที่สุดนายกฯลาออกหรือถูกขับไล่ ต้องมีวิธีได้นายกฯคนใหม่ มีฐานการยอมรับกว้าง อยู่ในฐานะอิสระแสวงหาคนที่มีศักยภาพทางปัญญาสูง มาร่วมบริหารประเทศออกจากสภาวะวิกฤติ โดยวิถีทางรัฐสภาเปิดให้ ส.ส.ลงคะแนนโดยปราศจากอาณัติของพรรคลงคะแนนได้หลายรอบจนได้มติเอกฉันท์มติเอกฉันท์จะอยู่เหนือความขัดแย้งสามารถรวมพลังความสามัคคีของคนในชาติได้.ทีมการเมือง