(ภาพ : สวนสาธารณะแห่งใหม่ตั้งอยู่ที่ ต.บ่อยาง อ.เมืองสงขลา เชื่อมต่อกับสนามฟุตบอลติณสูลานนท์ ใหญ่เป็นอันดับ 2 ของประเทศ มีอุโมงค์ลอดผ่านเชื่อมถึงกัน.)“นกน้ำเพลินตา สมิหลาเพลินใจ เมืองใหญ่สองทะเล เสน่ห์สะพานป๋า ศูนย์การค้าแดนใต้”คำขวัญประจำ จ.สงขลา อันเป็นเมืองเก่าแก่มีประวัติยาวนานจนได้ชื่อว่า “แผ่นดินทอง 2 ทะเล 3 น้ำเพียง 1 เดียวของประเทศ” และมีสถานที่สำคัญๆทางวัฒนธรรมมากมายไม่แพ้จังหวัดใดตามหนังสือประวัติศาสตร์และการเมืองแห่งราชอาณาจักรสยามของ นายนิโกลาส แซร์แวส เรียกชื่อเมืองสงขลาว่า เมืองสิงขร สภาพบ้านเรือนประชาชน ย่านเมืองเก่า ถนนนครใน อ.เมืองสงขลา มีอายุยืนยาวกว่า 200 ปี.สันนิษฐานว่า...คำว่า สงขลา ในปัจจุบันน่าจะเพี้ยนมาจากคำว่า สิงหลา หรือ สิงขร แปลว่า เมืองสิงห์ เนื่องมาจากพ่อค้าชาวเปอร์เซียอินเดีย แล่นเรือผ่านมาค้าขายและแลเห็น เกาะหนู-เกาะแมว เมื่อมองจากทะเลเข้าหาฝั่งในระยะไกลจะเห็นปรากฏเป็นภาพคล้าย สิงห์สองตัวหมอบเฝ้าปากทางเข้าเมืองสงขลาทำให้ชาวอินเดีย เรียกเมืองสงขลาในสมัยนั้นว่า เมืองสิงหลา ขณะที่คนไทยเรียกว่า เมืองสทิง และเมื่อ แขกมลายู เข้ามาค้าขายกับ เมืองสิงหลา จะออกเสียงเพี้ยนเป็น เซ็งคอรา ขณะที่พ่อค้าฝรั่งเรียกตามมลายูแต่เสียงเพี้ยนเป็น ซิงกอรา ส่วนคนไทยท้องถิ่นเรียกตามเสียงมลายูว่า สงขลา พระตำหนักเขาน้อย ที่ประทับของ สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ายุคลทิฆัมพร กรมหลวงลพบุรีราเมศวร์ เมื่อครั้งทรงดำรงตำแหน่งอุปราชมณฑลปักษ์ใต้ ปัจจุบันเป็นจวน ผวจ.สงขลา.ต่อมา พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 โปรดเกล้าฯ พระราชทานเทียนชัยและ ไม้ชัยพฤกษ์ ให้แก่ พระยาวิเชียรคีรี (เถี้ยนเส้ง) และ สมเด็จพระอุดมปิฎก ประธานฝ่ายสงฆ์ พร้อมด้วย พระราชครูอัษฎาจารย์พราหมณ์ ประธานฝ่ายพราหมณ์ ร่วมกันประกอบพิธีวาง เสาหลักเมืองสงขลา ณ ศาลหลักเมืองสงขลา เมื่อวันที่ 10 มี.ค.2385 ยังคงมีหลักฐานแสดงชัดเจนมาจวบจนทุกวันนี้ พระบรมสารีริกธาตุเจดีย์หลวง เขาตังกวน สงขลา เป็นพระธาตุเจดีย์ศักดิ์สิทธิ์บรรจุพระบรมสารีริกธาตุ มีพิธีเชิญผ้าพระบฏบูชาพระบรมสารีริกธาตุห่มเจดีย์หลวงเขาทุกปี.กระทั่งวันที่ 23 ธ.ค.2539 พระบาทสมเด็จ พระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร รัชกาลที่ 9 พระราชทาน พระบรมสารีริกธาตุ มาประดิษฐานใน เจดีย์หลวงบนเขาตังกวน นับเป็นสิริมงคลครั้งสำคัญของ จ.สงขลา ทางจังหวัดจึงกำหนดให้วันที่ 10 มี.ค.ของทุกปีเป็น “วันสงขลา”นายจารุวัฒน์ เกลี้ยงเกลา ผวจ.สงขลา กล่าวว่า “วันสงขลา” ตรงกับวันที่ 10 มี.ค.ของทุกปี เป็นวันที่ได้เชิญ หลักไม้ชัยพฤกษ์ ลงฝังไว้ที่กลางเมืองสงขลาเป็นเสาหลักเมืองที่ปรากฏจนทุกวันนี้เป็นเวลา 178 ปีเป็นวันที่ชาวสงขลาทุกคน ระลึกถึงการสถาปนาเมืองสงขลา ร่วมกันทำกิจกรรมดีๆแก่บ้านเมืองของตนเองและมีส่วนช่วยในการส่งเสริม อนุรักษ์ ฟื้นฟูวัฒนธรรมภูมิปัญญาท้องถิ่น เป็นการสร้างรายได้ให้เกิดขึ้นในชุมชน หลักเมืองสงขลา สร้างมาเป็นเวลา 178 ปี ทุกปีชาวสงขลาร่วมระลึกถึงการสถาปนาเมืองสงขลา และร่วมกันทำกิจกรรมดีๆเพื่อเฉลิมฉลอง “วันสงขลา”.อีกทั้งเป็นการสร้างความเข้าใจอันดีระหว่างภาครัฐกับประชาชน ให้เกิดความสมานฉันท์และความผูกพันในการอยู่ร่วมกันในสังคม จะนำไปสู่ความสันติสุขตลอดจนการได้ระลึกถึงบรรพชนที่ได้สร้างเมืองมา เกิดความสำนึกรักและหวงแหนในบ้านเกิดของตนเอง ได้เก็บเกี่ยวความรู้ประสบการณ์และร่วมกันภาคภูมิใจ รูปปั้นนางเงือก สร้างอยู่คู่กับรูปปั้นหนูกับแมว ริมชายหาดแหลมสมิหลา แสดงถึงตำนานความเป็นมาคู่เมืองสงขลา และเป็นแลนด์มาร์กดึงดูดนักท่องเที่ยว.สำหรับ งาน “วันสงขลา” ในปี 2563 มีการจัดขึ้นตลอดเดือนมีนาคม ภายใต้แนวคิด “เดือนแห่งวันสงขลา 2563 เดือนมีนา วันสงขลา ซิงกอรา รำลึก”มีกิจกรรมที่น่าสนใจ อาทิ วันที่ 3 มี.ค.จัดงาน 438 ปี ชาตกาล หลวงปู่ทวด ณ วัดต้นเลียบ อ.สทิงพระ ส่วนวันที่ 5 มี.ค. แถลงข่าวเล่าเรื่องประวัติ เมืองสงขลา พร้อมจัดแสดงแสงสีเสียง บริเวณที่พิพิธภัณฑ์เมืองสงขลา เป็นพิพิธภัณฑ์ทรงจีนที่ใหญ่ที่สุดของประเทศไทยและนอกประเทศจีน นายจารุวัฒน์ เกลี้ยงเกลา ผวจ.สงขลา.วันที่ 8 มี.ค. งาน “วิ่งสงขลาสู่เมืองมรดกโลก” กับดารานักแสดง เก้า-จิรายุ ละอองมณี และกิจกรรมสำคัญ วันที่ 9-11 มี.ค.กิจกรรม “วันสงขลา” อย่างเป็นทางการ ณ ศาลหลักเมืองสงขลาพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสงขลา และบริเวณย่านเมืองเก่านครสงขลา โดยมีพิธีทำบุญตักบาตร พิธีบวงสรวงเสาหลักเมืองสงขลาขบวนเชิญผ้าพระบฏบูชาพระบรมสารีริกธาตุห่ม เจดีย์หลวง เขาตังกวน เป็นพระธาตุเจดีย์ศักดิ์สิทธิ์บรรจุ พระบรมสารีริกธาตุ การแสดงทางวัฒนธรรมการเสวนาวิชาการ 178 ปี สงขลาบ้านเราแต่เก่าก่อน การคัดเลือก “คนดีศรีสงขลา”การคัดเลือกและมอบรางวัล “คนสงขลาต้นแบบ” ตลอดจนการออกร้านจำหน่ายสินค้าแบบย้อนยุคนอกจากนี้วันที่ 15 มี.ค.มีการแข่งขัน “ว่ายน้ำข้ามทะเลสาบสงขลา” จาก ฝั่งบ่อยาง ไปยัง บ่อเก๋งสิงหนคร วันที่ 29 มี.ค.วิ่งเชื่อม 3 วัฒนธรรมสงขลา จากหัวพญานาค มายังสระบัว และวันที่ 31 มี.ค.สนุกกับลีลาศเพื่อรำลึกอดีตที่เคยรุ่งเรืองของเมืองสงขลา กับวงดนตรี “สุนทราภรณ์” เต็มเวที บ่อเก๋ง ซุ้มประตูเมืองเก่าสงขลา สถานที่ทางประวัติศาสตร์อันสำคัญยิ่ง บริเวณฝั่งแหลมสน.“งานนี้จัดเพื่อให้พี่น้องชาวสงขลาได้ระลึกถึงบรรพบุรุษที่ได้ก่อร่างสร้างเมืองมาจนถึงปัจจุบัน มีความภาคภูมิใจในความเป็นชาวสงขลา และจะได้ร่วมมือร่วมใจกัน นำพาเมืองสงขลาให้เจริญรุ่งเรืองทัดเทียมกับเมืองอื่น ที่อาจจะมีประวัติศาสตร์การก่อตั้งในคราวเดียวกัน” นายจารุวัฒน์ กล่าวขอเชิญชวนชาวสงขลาทุกคนทั้งที่อยู่ในจังหวัด และจังหวัดต่างๆหรือต่างประเทศ กลับมาเยี่ยมเยือนบ้านเกิด มาร่วมทำบุญเมืองสงขลาด้วยกันพร้อมร่วมกิจกรรม “วันสงขลา” ได้ตลอดทั้งเดือนมีนาคมนี้.สมพร หาญณรงค์
