king10
Thairath Logo
กีฬา

ชาวนาสอนรัฐ ลดเผาตอซัง

Share :
line-share-logo

ฝุ่นควันพิษจากการทำเกษตรไม่ใช่มีมาจากการเผาอ้อยอย่างเดียว ในนายังมีการเผาตอซัง โดยเฉพาะในภาคกลาง เพราะชาวนาส่วนใหญ่ปลูกข้าวปีละ 2-3 รอบ เพื่อให้ได้ผลผลิตตามรอบที่ต้องการ...หลังเก็บเกี่ยวข้าว หลายรายจึงใช้วิธีเผาตอซัง เพราะเป็นวิธีกำจัดตอซังได้เร็วและใช้แรงงานน้อย

ทั้งที่การเผาไม่เพียงจะทำให้ดินเสื่อม จุลินทรีย์ในดินถูกทำลาย แถมยังก่อปัญหามลพิษให้กับตัวเองและคนเหมือนกัน แถมที่ผ่านมาภาครัฐได้รณรงค์ “งดเผาตอซัง” มาหลายสิบปีแต่ไม่ได้ผล...ทำไมชาวนายังคงเผาตอซัง

“หลังเกี่ยวข้าวเก็บฟางอัดก้อนขายได้ก็จริง แต่ยังต้องเผาตอซังอยู่ดี เพราะยังมีตอซังที่ติดอยู่กับท้องนา ใต้ดินยังมีรากข้าว ถึงจะปล่อยน้ำเข้านาเพื่อให้ตอซังเน่า แต่การไถพลิกหน้าดินนั้นยาก ต้องใช้เวลาทำงานนานขึ้น ชาวนาแต่ละรายมีที่นาปลูกข้าว 50-60 ไร่ เครื่องมือรถไถที่มีอยู่หลายรายยังเป็นรถไถเดินตาม ไม่รองรับการทำงาน แปลงนาไหนยังมีตอซังมากๆทำให้ผานไถลื่น ไม่จิกลงหน้าดิน ฟางรากข้าวยังเข้าไปพันผานไถทำให้เครื่องมือเสียหาย ไม่เหมือนเผาตอซัง รากถูกเผาทำลายหมด ไถพลิกหน้าดินง่ายกว่ากันเยอะ

พื้นที่ไหนที่ไม่เผาตอซัง รถไถรับจ้างแทบไม่เข้ามา เพราะเสียเวลาทำงานได้น้อย หากจะปล่อยให้ตอซังเน่าต้องใช้เวลาเกือบเดือนถ้ารากข้าวย่อยไม่หมด หว่านเมล็ดพันธุ์ลงไป น้ำและหน้าดินจะเริ่มเน่าทำให้ข้าวงอกน้อย บางต้นเน่าตายไม่คุ้มกับการลงทุน”

เสียงบ่นรำพึงของชาวนา ในงานเปิดโครงการ “Zero Burn เกษตรปลอดการเผา ชาวนาไทยไร้ฝุ่นควัน” โดยจัดร่วมกับกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ธนาคารเพื่อการเกษตรและสหกรณ์การเกษตร และ สยามคูโบต้า ที่ อ.ศรีประจันต์ จ.สุพรรณบุรี

“ภาครัฐรณรงค์มานาน แต่ไม่ค่อยได้ผล ส่วนหนึ่งเป็นเพราะบ้านเรายังขาดเครื่องจักรกล ที่เหมาะเพื่อใช้ไถปรับหน้าดินพลิกตอซัง และขาดการให้ความรู้หลังการเก็บเกี่ยวอย่างถูกต้องกับชาวนา”

นายสุกรรณ์ สังข์วรรณะ หมอดินอาสากรมพัฒนาที่ดิน จ.สุพรรณบุรี ให้ความรู้เรื่องการจัดการตอซังโดยไม่ต้องเผาในแบบฉบับของตัวเอง

ก่อนเกี่ยวข้าว 10 วัน ชาวนาสุพรรณฯแถวดอนเจดีย์ หนองหญ้าปล้อง จะเริ่มทำน้ำหมักย่อยสลายตอซัง ที่ทำจากเศษอาหาร พืชสด หยวกกล้วย จำนวน 30 กก. กากน้ำตาล 10 กก. น้ำ 10 ลิตร พด.2 ร่วมกับ พด.6 อย่างละ 1 ซอง หลังเกี่ยวข้าวอัดฟางก้อนขายเสร็จ เราจะใช้หลัก “เกี่ยววานซืน มะรืนหว่าน” ในระหว่าง 5 วันนี้ เราจะเริ่มไขน้ำเข้านาพร้อมกับใส่น้ำหมัก 5 ลิตร ต่อไร่ ให้ไหลไปกับน้ำ ทิ้งค้างไว้ 1 คืน

รุ่งเช้าให้รถเข้ามาไถพลิกหน้าดิน วิธีนี้ตอข้าวสดจะเน่า ส่วนตอข้าวแห้งย่อยสลายเร็ว เพราะจุลินทรีย์จากน้ำหมัก นอกจากทำให้ดินได้ปุ๋ยอินทรีย์ ยังช่วยไม่ให้เกิดก๊าซไข่เน่า หว่านกล้าปลูกข้าว ไม่ต้องเสี่ยงรากเน่า กล้าข้าวยืนต้นตาย วันต่อมาไถพลิกหน้าดินอีกครั้งวันถัดมาไถตีเทือกเตรียมหว่าน หรือดำนาได้เลย”

นี่เป็นวิธีทำนาแบบไม่ต้องเผาตอซังของชาวนา ต่างจากวิธีที่รัฐรณรงค์...ตรงระยะเวลาที่เหมาะกับไถตอซัง และเรื่องน้ำหมักที่รัฐไม่เคยพูดถึงเลย

ทั้งที่ไม่ได้ผล แต่ก็ยังดันทุรังรณรงค์ซ้ำซาก...แล้วจะผลาญงบประมาณไปเพื่ออะไร.


เพ็ญพิชญา เตียว

อ่านเพิ่มเติม...
งดเผาตอซังZero Burnปัญหามลพิษชาวนาไทยไร้ฝุ่นควันชาวนาเผาอ้อยเพ็ญพิชญา เตียวเกษตร