ผมไปค่ายบางกุ้งหลายครั้ง เข้าโบสถ์ต้นไม้ ไหว้หลวงพ่อดำ แวะเวียนไปหลังโบสถ์ ชวนเพื่อนอ่านเรื่องนางไม้...แล้วไปดูรูปปั้นนักมวย ลานข้างอนุสาวรีย์พระเจ้าตากสินลงท้ายเหมือนทุกครั้ง ไม่เคยข้ามฝั่งถนน ไปถึงวัดบางกุ้งริมแม่น้ำแม่กลองเลยสมัยเป็นเณร ผมทันรู้จักอาจารย์เยื่อ...สมภารวัด ท่านขึ้นชื่อว่าเทศน์มหาชาติ กัณฑ์มหาราช เก่งนักหนา เล่ากันว่า แค่ขึ้นนะ...ยังไม่ถึงโม แรงสะเทือนพลังเสียงท่าน ทำเอากระเบื้องหลังคาศาลาหล่นลงมากระจายผมรู้จักเรื่องราวของค่ายบางกุ้งน้อยเกินไป จนเมื่อได้หนังสือ “เมืองสามสมุทร” (สำนักพิมพ์แสงดาว พ.ศ.2561) ที่ ภราดร ศักดา ส่งมาให้ ก็ตั้งใจอ่านพงศาวดารเขียนว่า ค่ายบางกุ้ง สร้างขึ้นในแผ่นดินสมเด็จพระที่นั่งสุริยาศน์อมรินทร์ ป้องกันข้าศึกที่จะรุกเข้ามาทางชายแดนราชบุรีหลังกรุงศรีอยุธยาแตก พ.ศ.2310 ค่ายบางกุ้งถูกทิ้งร้างเมื่อสมเด็จพระเจ้าตากสิน ทรงตั้งกรุงธนบุรีเป็นราชธานีใหม่ โปรดให้ไต้ก๋งเจียม นายเรือสำเภา เป็นออกหลวงเสนาสมุทร รวบรวม ทหารภักดีอาสา มาประจำการที่ค่ายบางกุ้งทหารภักดีอาสามีทั้งจีนไทย เมื่ออยู่ในค่าย ที่เป็นคนจีน ก็ฝึกมวยจีน ที่เป็นคนไทย ก็ฝึกมวยไทย ภราดร ศักดา บอกว่า รูปปั้นนักมวยที่ทำขึ้นนั้น ครบทุกกระบวนท่าระหว่างการฝึกมวย เพื่อให้ร่างกายแข็งแรง ออกหลวงเสนาสมุทร ก็ปรับปรุงค่ายบางกุ้ง ดัดแปลงจากค่ายเดิม มีทั้งขุดคูประตูหอรบ เสริมกำแพงอิฐก่อปูน ตามตำราพิชัยสงคราม “งอกี้”บริเวณค่ายบางกุ้ง มีโบสถ์ชาวพุทธให้กราบไหว้อยู่แล้วออกหลวงเสนาสมุทร สร้างศาลเจ้าจีน “ไท้เพ่งอ๊วงกง” ไว้ให้ทหารจีนได้กราบไหว้เพิ่มค่ายบางกุ้งจึงเป็นค่ายใหญ่ ที่เข้มแข็งทั้งด้านการทหาร และด้านขวัญกำลังใจเมื่อพม่าส่งมังกี้มารหญ่า เจ้าเมืองทวาย เป็นแม่ทัพนำทหารบุกมาโจมตี ทหารค่ายบางกุ้งจึงต่อสู้ รักษาค่ายไว้ได้เนิ่นนาน ทัพเมืองทวายมากันถึงสองหมื่นคน จึงทุ่มเทกำลังเสริมทหารไทยแม้สู้เต็มที่ แต่น้ำน้อยทำท่าแพ้ไฟ จึงส่งหนังสือกราบทูลพระเจ้ากรุงธนบุรีพงศาวดารกรุงธนบุรี บันทึกเรื่องนี้ไว้ว่า สมเด็จพระเจ้าตากสิน ทรงดำริว่า ถ้าปล่อยให้ค่ายบางกุ้งแตก ขวัญกำลังใจทหารไทยก็จะไม่ฟื้นคืน ช้าอีกวันเดียว ก็คงไม่ทันมีพระราชโองการ ให้พระยามหามนตรี (บุญมา) จัดกองทัพเรือ 20 ลำ ทรงเรือพระที่นั่งสุวรรณพิชัยนาวา นำทัพเร่งรีบมาถึงค่ายบางกุ้งตอนพลบค่ำทรงสั่งให้จอดพักทัพ ที่ริมแม่น้ำแม่กลอง ฝั่งตรงข้ามค่ายบางกุ้ง อย่างเงียบๆ เพื่อไม่ให้ทหารพม่ารู้ว่าค่ายบางกุ้งมีกำลังเสริมรุ่งเช้า ทรงสั่งให้ทหารค่ายบางกุ้ง ออกสู้กองทัพพม่า ขณะที่ทรงนำทัพเรือโอบล้อมไปตีขนาบ ทหารพม่าไม่ทันได้ตั้งตัวก็แตกพ่าย มังกี้มารหญ่า แม่ทัพพม่า สั่งถอนทัพกลับเมืองทวายผมประทับใจวีรกรรมค่ายบางกุ้งมาก นึกถึงภาพตอนทรงนำทัพเรือพักทัพ ริมฝั่งแม่น้ำตรงข้ามค่ายบางกุ้ง บริเวณนั้นถูกเรียกว่า “บ้านพักทัพ”แต่นานๆมา ชื่อเรียกก็เพี้ยนเป็น “บ้านบางพลับ” วันนี้ ขึ้นอยู่กับตำบลบางพรม อำเภอบางคนที จังหวัดสมุทรสงครามไปค่ายบางกุ้งคราวหน้า ผมตั้งใจว่า จะข้ามถนนเข้าไปริมแม่น้ำบริเวณวัดบางกุ้ง ดูฝั่ง “บางพลับ” บริเวณที่พระเจ้าตากสิน “พักทัพ” ให้เต็มตาบ้านเมืองเรา กว่าจะรวบรวมเป็นปึกแผ่นได้ ไม่ใช่เรื่องง่ายๆ พระเจ้าแผ่นดินของเรา ทรงใช้ชีวิตและเลือดเนื้อเข้ารบแลกเอาไว้...วีรกรรมค่ายบางกุ้ง เตือนใจไว้เช่นนั้น.กิเลน ประลองเชิง