ในหนังสือหมายเหตุเฟซบุ๊ก กุสุมา 80 ศาสตราจารย์เกียรติคุณ ดร.กุสุมา รักษมณี (ภาควิชาตะวันออก คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร พิมพ์ พ.ศ.2567) ผมเอากระดาษคั่นเรื่อง “สาวนักเล่านิทาน” เรื่องที่ 69 ชุดคิดตามคิดต่าง ไว้นาน...จนลืมไปสนิท ลอกของท่านเขียนไปแล้วกี่ครั้งจำได้แต่ว่า เปิดเจอก็อ่านทุกครั้ง อ่านจนจำขึ้นใจจนถึงเวลานาทีที่อิหร่านรบตะลุมบอนกับสหรัฐฯ อิสราเอลตอนนี้จึงต้องอ่านอีกทีสาวเปอร์เซียนางหนึ่งชื่อเซเฮราซาเด เป็นธิดาอำมาตย์ พระราชาเมืองนี้มีความแค้นชายาผู้ไม่ซื่อสัตย์ต่อพระองค์ จึงคิดแก้แค้นสตรี สั่งให้อำมาตย์พาผู้หญิงสาวมาถวายคืนละหนึ่งคน รุ่งเช้าก็ให้ประหารนางอำมาตย์ทำตามรับสั่ง วันแล้ววันเล่า จนไม่รู้ว่าจะหาสตรีที่ไหนไปถวายนางเซเฮราซาเดเห็นบิดาเป็นทุกข์ จึงอาสาจะเข้าไปถวายตัวเสียเอง บิดาทักท้วงก็ไม่เป็นผล เมื่อนางบอกว่าจะเข้าไปแก้ปัญหา บิดาจึงยอมทุกคืนหลังจากปรนนิบัติหน้าที่ของชายาแล้ว นางทูลขอน้องสาวให้เข้าไปฟังนางเล่านิทานพระราชาก็ทรงฟังอยู่ด้วยครั้นใกล้รุ่ง นิทานที่เล่าก็ยังไม่จบบ้าง มีเรื่องเล่าแทรกเข้ามาบ้าง เป็นการทิ้งท้ายในทำนอง “โปรดติดตามตอนต่อไป” พระราชาโปรดเรื่องเล่าของนาง รุ่งเช้าแต่ละวัน จึงให้เลื่อนการประหารนางต่อไปเป็นเช่นนี้ เป็นเวลา 1,001 คืนจนนางทูลว่า หมดเรื่องที่จะเล่าแล้ว จะขอพบหน้าราชโอรสทั้งสาม ที่ประสูติจากพระนางตลอดเวลาเกือบสามปีใครเป็นพระราชาองค์นั้น จะตัดใจได้หรือ? ในที่สุดพระองค์ก็สถาปนานางเป็นพระราชินีนิทานเปอร์เซียชุดนี้ ชื่อ “หนึ่งพันนิทาน” ได้แนวคิดเรื่องการเล่านิทานเพื่อไถ่ชีวิตตนเองมาจากนิทานอินเดียต่อมา มีผู้แปลภาษาอาหรับเรียกว่า “หนึ่งพันและหนึ่งคืน” มีการแต่งเติมเรื่องเล่าเข้าไปครั้งแล้วครั้งเล่าจนถึงฉบับแปลเป็นภาษาตะวันตก เช่น อังกฤษ ฝรั่งเศส...หรือฉบับแปลเป็นภาษาไทย เรียกว่า “พันหนึ่งราตรี” หรือ “อาหรับราตรี”อันที่จริง ไทยเราก็มีเรื่องของสาวสวยเจ้าปัญญานี้ มาตั้งแต่สมัยอยุธยาแล้ว นางผู้นั้นชื่อ นางตันไตรยเรื่องเล่าของนางต่างกับเรื่องเล่าของเซเฮราซาเด สนุก คมคาย และประเทืองปัญญากว่ามากนักแต่เพราะเรื่องของนางตันไตรยซ่อนอยู่บนชั้นบนของหนังสือในห้องสมุด นักอ่านไทยจึงรู้จักนางเซเฮราซาเดมากกว่าผมอ่านจบครั้งนี้ ได้ความคิดว่า ถ้าแถวอิหร่าน...มีผู้หญิงเล่านิทานได้เก่งเหมือนนางเซเฮรชาเด หรือที่อิสราเอล ที่สหรัฐอเมริกา ก็มีเหมือนกันๆพวกเราก็คงลุ้นให้สาวนักเล่านิทานพวกนั้นหาโอกาสเข้าไปเล่าให้แต่ละผู้นำประเทศฟัง จนทำให้แต่ละท่านผู้นำอยากฟังตอนต่อ และต่อๆไป อย่าเพิ่งลืม ฟังนิทานเพลินสามปี ได้ลูกไว้สามคน จนเผลอลืมเรื่องที่จะทำสงครามถ้านิทานดี มีประเด็นให้ติดใจฟังเรื่อยไป ไม่ว่าท่านผู้นำฝ่ายเริ่มสงครามก่อความแค้น หรือท่านผู้นำฝ่ายต้องล้างแค้น...สงครามภูมิภาค ที่ทำท่าจะบานปลายกลายเป็นสงครามโลก...ก็คงจะไม่เกิดขึ้นผู้คนในบ้านเมืองเล็กๆก็คงจะหาเรื่องเพ้อๆฝันๆ ซื้อเวลาให้หมดไปวันๆ ได้แค่นี้แหละครับ...ถ้าข่าวที่ผมฟังมา เรือบรรทุกเครื่องบินสหรัฐฯสองลำแล่นหนีจรวดนำวิถีของอิหร่านไปไกลแล้ว เป็นข่าวจริงแขกฝรั่งยิวเขาก็คงสนุกกับสงครามตามประสาของพวกเขาต่อไป ส่วนพวกเราหาวิธีเอาตัวรอดจากน้ำมันแพง ไปแบบตัวใครตัวมัน ทางใครทางมัน ข้อสำคัญอย่าเผลอก่อสงครามกันเอง.กิเลน ประลองเชิงคลิกอ่านคอลัมน์ “ชักธงรบ” เพิ่มเติม
