ผมอ่านเรื่อง วางอวนจับปลา ห่านป่ากลับติดอวน ทุกครั้ง ไม่เคยเบื่อ สถานการณ์บ้านเมืองเราตอนนี้ อ่านอีกครั้ง ก็แน่ใจว่า ยังสนุกเร้าใจ อยากให้อีกหลายคนที่ไม่เคยอ่านได้อ่าน(สายธารแห่งปัญญา บุญศักดิ์ แสงระวี แปล สำนักพิมพ์ ก.ไก่ พ.ศ.2535)หลายวันเต็มที ชาวประมงวางอวนจับปลาไม่ได้เลย...วันนี้ เขาตัดสินใจ เลือกอวนผืนใหญ่ที่สุด แสงแดดแผดกล้าแล้ว เขาลากอวนเดินไปริมฝั่งทะเล ไม่นาน เมื่อวางอวนเรียบร้อยชาวประมงเฒ่านั่งบนก้อนหินใหญ่ มองดูพวกหลานๆ เล่นกันเจี๊ยวจ๊าวบนชายหาดวันนี้ พวกหลานทำอะไรแปลกๆ ไปเก็บอวนผืนเล็กๆทั้งยังขาดกะรุ่งกะริ่ง เอาไม้ไผ่มาแขวนกาง...“เออ!” ประมงเฒ่ารำพึง “หลานๆเขาจะเล่นอะไรกัน”เด็กๆเล่นกันสนุกสุดเหวี่ยง ประมงเฒ่าดูเพลินแล้วก็ทันใดนั้น นกใหญ่ตัวหนึ่งถลาลงมาจากฟ้า มันบินโฉบลงมาเต็มกำลัง กรรมเวรเสียจริงๆ หัวเจ้านกใหญ่หลุดไปติดในผืนอวนเล็กๆของเด็กๆ มันดิ้นขลุกขลักส่งเสียงร้องไม่หยุดเมื่อประมงเฒ่าเพ่งมอง จึงเห็นต้นเหตุ นกกระจอกตัวเล็กจิ๋ว ตัวหนึ่ง นอนแบ็บอยู่ หายใจหอบฮั่กๆ สงสัยว่ามันคงบินหนีเจ้านกใหญ่จนเหนื่อย หมดเรี่ยวแรงที่แท้ นกใหญ่บินไล่โฉบเจ้านกกระจอกมาเต็มที่ โดยไม่สนใจมีอะไรขวางหน้า ก็เลยถูกอวนของเด็กๆ ที่เจ้าตัวไม่รู้ด้วยซ้ำว่า กางอวนกลางอากาศไว้ดักอะไร? พันตัวมันไว้เด็กๆตอนแรกก็ตกใจ แต่พอตั้งสติได้ พวกเขาก็ช่วยกันเฮเข้าไปจับเจ้านกใหญ่ไว้และโดยสัญชาตญาณเมตตา เด็กๆประคบประหงมเจ้านกกระจอกไว้พักใหญ่แล้วก็ปล่อยมันไปขณะพวกหลานๆสนุกอยู่กับการช่วยกันหิ้วนกใหญ่กลับบ้าน ทั้งยังหันมาตะโกนบอกปู่ “รีบไปกินกับข้าวมื้อเย็นที่บ้าน” ประมงเฒ่าหัวเราะชอบใจดังลั่นขณะเดินไปเก็บอวนริมทะเล แกคิดถึงนิยาย เรื่อง “ตั๊กแตนจับจักจั่น นกขมิ้นจ้องอยู่ข้างหลัง” เจ้าตั๊กแตนมัวแต่จ้องจักจั่น แต่หารู้ไม่ ข้างหลังของมันมีนกขมิ้นจับตามองจ้องมันอยู่คิดถึงเจ้านกตัวใหญ่ เออ! ทำไม เจ้าก็เซ่อซ่านัก ฟ้าก็ออกกว้าง ดันบินมาติดอวนขาดกลางอากาศกลายเป็นลาภปากของคนไปโดยไม่มีเหตุผลประสบการณ์ยาวนานของประมงเฒ่า เขาเข้าใจดี ความเป็นไปทั้งหลายในโลกนี้ ล้วนแต่ผันแปรจากที่จะคาดคิดได้ แม้ผู้คิดจะมีความรู้สูงส่ง และมีฝีมือยอดเยี่ยมไร้เทียมทานอย่างไร ก็ใช่ว่าฝีมือจะพึ่งพาอาศัยได้ทุกเรื่องสิ่งที่มนุษย์จะทำได้ ก็เพียงแต่ใช้ความพยายามจนสุดความสามารถเท่านั้นประมงเฒ่าคิดมาถึงตรงนี้ มือก็ค่อยๆสาวอวนผืนใหญ่ที่สุดในบ้าน ที่เขาตัดสินใจเลือกใช้ อวนยังคงว่างเปล่าเหมือนเจ็ดวันที่ผ่านไป ไม่มีปลาติดขึ้นมาแม้แต่ตัวเดียว เขารำพึง “เราได้พยายามเต็มที่แล้ว ไม่ได้ก็คือไม่ได้”แต่ค่ำวันนี้ ประมงเฒ่าไม่มีทุกข์เพราะท้องหิวอีกแล้ว เพราะที่บ้านมีอาหารโอชะหม้อใหญ่รออยู่เรื่องเล่าเรื่องนี้ มีคำร้อยแก้ว ภาษางดงามกระชับสั้น สอนใจ ทิ้งท้ายวางอวนจับปลา ห่านป่ากลับติดอวน ตั๊กแตนจับจักจั่น นกขมิ้นจ้องอยู่ข้างหลัง มีอุบายในอุบาย มีการเปลี่ยนแปลงในการเปลี่ยนแปลง จึงไม่ควรพึงพอใจในฝีมือสติปัญญาความสามารถที่มี...จนเกินไป.กิเลน ประลองเชิงคลิกอ่านคอลัมน์ “ชักธงรบ” เพิ่มเติม
