ผู้อ่านไทยรัฐ จำนวนมากที่เป็นแฟนขาประจำคอลัมน์อยากทราบว่า “หญ้านางแดง” เป็นอย่างไรและมีต้นขายที่ไหน ซึ่ง “หญ้านางแดง” มีชื่อวิทยาศาสตร์คือ BAUHINIA STRYCHNIFOLIA CRAIB อยู่ในวงศ์ CAESALPINIACEAE เป็นไม้เถาเลื้อยค่อนข้างแข็ง สามารถเลื้อยได้ไกลประมาณ 4-10 เมตร เถาเป็นสีน้ำตาลดำพาดพันต้นไม้อื่น ใบเป็นใบเดี่ยว ออกเรียงสลับ ก้านใบยาว รูปกลมรีปลายใบแหลม โคนใบมน สีเขียวสดและเป็นมัน ยอดอ่อนเป็นสีแดงดอก ออกเป็นช่อยาวที่ปลายกิ่ง ลักษณะดอกเป็นหลอดกลวงโค้งเล็กน้อย ปลายบานและห้อยลงเหมือนกับดอกประทัดจีน ช่อดอกยาวประมาณ 100 ซม. ดอกยาวประมาณ 2.5 ซม. กลีบเลี้ยงและกลีบดอกเป็นสีแดงมีด้วยกัน 5 กลีบ มีเกสรตัวผู้ 5 อัน เวลามีดอกจะดูสวยงามยิ่ง “ผล” เป็นฝักยาวรูปแบน ฝักอ่อนสีเขียว เมื่อแก่เป็นสีน้ำตาลคล้ำ มีเมล็ดหลายเมล็ดดอกและผลทั้งปี ขยายพันธุ์ด้วยเมล็ด ตอนกิ่ง ปักชำกิ่ง และเสียบยอดพบขึ้น ทางภาคเหนือแถบจังหวัดเชียงใหม่ ลำปาง ตาก สุโขทัย กำแพงเพชร และภาคตะวันออกเฉียงเหนือที่ จ.เลย และกาฬสินธุ์ มักจะขึ้นกระจายห่างๆในป่าเบญจพรรณที่แห้งแล้ง หรือที่โล่งแจ้ง ระดับความสูงไม่เกิน 300 เมตร มีต้นแท้ขายที่ตลาดนัดไม้ดอกไม้ประดับ สวนจตุจักร ทุกวันพุธ–พฤหัสฯ บริเวณโครงการ 21 แผง “คุณพร้อมพันธุ์” ราคาอยู่ที่ขนาดของต้นหรือต่อรองกันเองสรรพคุณทางสมุนไพร หัวหรือเหง้า ใช้เป็นยากระทุ้งพิษไข้ พิษเบื่อเมาและโดนยาสั่ง ขับพิษโลหิตเสีย น้ำเหลือง แก้ท้องผูกดีมาก โดยมีวิธีทำคือเอาหัวหรือเหง้าสด ของ “หญ้านางแดง” ฝนกับน้ำสะอาดหรือน้ำซาวข้าวหรือนำไปต้มดื่มบ่อยๆ ทั้งวันจะเป็นยาสมุนไพร มีสรรพคุณตามที่ระบุข้างต้น มีชื่อเรียกอีกคือ เครือขยัน (ภาคเหนือ) สยาน (ตาก, ลำปาง) ส่วนชื่อ “หญ้านางแดง” เป็นชื่อเรียกทางภาคอีสานครับ.“นายเกษตร”
