เรื่องเล่าของเจ้าตัวหนอนแปลกประหลาด ที่ชื่อไว่ เป็นเรื่องหนึ่งในหนังสือเก่า ที่ค้นพบในหีบหนังสือวังจิ่งหยวนกง ในพระราชวังโบราณกรุงปักกิ่ง ไม่ได้ลงวันเดือนปีที่เขียนบอกเพียง “หงอิ้งหมิง” คนสมัยราชวงศ์หมิง เขียนผมเขียนแล้วหลายครั้ง ครั้งนี้มีเหตุการณ์ของบ้านเมืองเป็นเหตุปัจจัย จนต้องเอามาเล่าใหม่ก่อนถึงบทสรุปเรื่องหนอน สลับฉากตัวอย่างจากเรื่องของคน เหตุเกิดบนสะพานต้นไม้ ที่พาดข้ามสะพานที่หมู่บ้านอิน คนตัดฟืนเดินมาทางตะวันออก ชาวประมงเดินมาทางตะวันตกคนทั้งสองเผชิญหน้ากันกลางสะพานบังเอิญคนตัดฟืนเป็นคนมีน้ำใจ ถอยกลับมาที่หัวสะพาน ให้ชาวประมงข้ามมาก่อนเวลาต่อมา บนสะพานเดียวกัน ทางตะวันออกมีคนขายของเดินมา ทางตะวันตกก็มีคนฆ่าหมูเดินมา เจอกันกลางสะพานอีก...คู่นี้ คนขายของไม่ยอมหลีกทางให้คนฆ่าหมู คนฆ่าหมูก็ไม่ยอมหลีกทางให้คนขายของทั้งสองเผชิญหน้ากันตั้งแต่ตะวันบ่าย จนกระทั่งพระ อาทิตย์ตกดินคนทั้งสองก็ยังยืนปั้นสีหน้าขมึงทึงใส่กันอยู่เรื่องเล่าของคนสองคนจบลงตรงนี้ จึงไม่มีใครสักคนสามารถกลับถึงบ้าน เป็นเรื่องตัวอย่างในภาษิต “รากผัก” ตั้งเป็นถาม“เราจะมีชีวิตอยู่ในโลกนี้ หากประสงค์จะอยู่เย็นเป็นสุข ควรจะทำอย่างไรดี?”คราวนี้ จึงมาถึงเรื่องเล่าของเจ้าตัวหนอนที่ชื่อ “ไว่” เจ้าหนอนชนิดนี้มีอะไรที่แปลกประหลาดกว่าหนอนชนิดอื่นๆ คือ มีกายอยู่เพียงหนึ่ง แต่มีปากอยู่สองปากในยามปกติมันก็อยู่ของมันได้อย่างกลมเกลียว ไม่มีปัญหาอันใด แต่หากมีของกินดีๆมาถึง สถานการณ์ก็จะเปลี่ยนไป ปากทั้งสองก็จะกัดกันเอง เพื่อแย่งอาหารมันไม่ได้กัดกันธรรมดา แต่กัดกันอย่างเอาเป็นเอาตาย ไม่มีปากใดยอมลดราวาศอกให้กันและกันผลที่ตามมา ไม่เพียงอาหารจะไม่ได้เข้าถึงท้อง เพราะปากทั้งสองมีเลือดไหลโทรม ไม่นานปากทั้งสองนั้นก็เริ่มเน่าเจ้าหนอนไว่ไม่ได้แย่งชิงอาหารกันต่อไปแล้ว ไม่มีปากใดขยับเขยื้อนได้ต่อไปเจ้าไว่ตายแล้วตอนจบเรื่องเล่าเจ้าหนอนไว่ มันตายไปโดยที่ยังไม่มีปากใดได้ลิ้มรสชาติอาหารแม้แต่นิดน้อยเรื่องเจ้าหนอนไว่ จึงต้องย้อนไปทบทวนคำถามของเรื่องของคนสองคนเจอกันกลางสะพาน แล้วมีคำสอนต่อท้ายจงจำไว้ว่า เมื่อเดินไปทางแคบควรจะผ่อนปรนเว้นที่ให้คนอื่นเขาเดินสักก้าวหนึ่ง มีอาหารรสโอชาก็ปันให้ผู้อื่นเขาลองชิมบ้างสักสามส่วนคำโบราณกล่าวไว้ว่า “ถอยหนึ่งก้าวทะเลกว้างฟ้าไกล”หมายความว่า การรู้จักผ่อนหนักผ่อนเบาตามควรแก่กรณี จะทำให้คนเรามีจิตใจเบิกบานปลอดโปร่งคำสอนเดียวกัน แต่สรุปให้สั้น หนทางแคบถอยหนึ่งก้าว อาหารรสดีควรแบ่งสามส่วน นี่คือวิธีการดำรงชีวิตในโลก ด้วยความสงบสุขเป็นอย่างยิ่ง.กิเลน ประลองเชิงคลิกอ่านคอลัมน์ “ชักธงรบ” เพิ่มเติม