ผมมีภาพจำอยู่กับโขนพระราชทาน...ตอนพิเภกสวามิภักดิ์ ก็หลายปีเต็มที ฉากนางมณโฑแนะทศกัณฐ์ พิเภกเปลี่ยนข้างจากฝ่ายมารไปอยู่กับฝ่ายเทพ ตื้นลึกหนาบางอะไรก็รู้ไปหมด จึงต้องใช้อุบายฆ่าพิเภกให้ได้ เวลานั้นผมนึกไม่ออก นางมณโฑมีผัวกี่คนเด็กมือไวใกล้ตัว คลิกถามอากู๋ (ก็จากคอลัมน์กิเลน) ได้ความทันใจ พิเภกนั่นแล! ผัวคนสุดท้ายผมเผลอคิดว่า...รู้เรื่องนางมณโฑเยอะ...แต่เมื่อเปิด นามานุกรมวรรณคดีไทย ชุดที่ 3 (มูลนิธิสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ จัดพิมพ์ 2 เม.ย.พ.ศ.2548) จึงรู้ว่า มณโฑนี่แหละ นางเอกตัวจริง รับบทหนักที่สุดในรามเกียรติ์ค่อยๆอ่านกันไปแล้วช่วยกันจำ เอาเข้าจริงๆ มณโฑมีผัวกี่คนลูกกี่คนเดิมเป็นนางกบ (ชื่อมณโฑ ก็กบครับ) อาศัยกินนมวัวพระฤาษีวันหนึ่งฤาษีไปเห็นลูกสาวพญานาคสมสู่กับงูดิน ก็เอาไม้เท้าเขี่ยให้แยก นางนาคอาฆาตคายพิษใส่อ่างนม นางกบก็ส่งสัญญาณเตือนฤาษี กระโดดลงไปตายฤาษีชุบชีวิตขึ้นมาถาม ได้ความว่ากบกตัญญู จึงเสกให้เป็นสาวงามกว่าสาวใดในสามโลก แล้วนำไปถวายพระอิศวร รับงานนางกำนัลพระอุมา พระแม่โปรดสอน “เวทมนต์ตบะกิจพิธี” ให้วันหนึ่งเกิดเรื่องใหญ่ วิรุฬหก (หนึ่งในจตุโลกบาล) ขว้างสังวาลนาคใส่ตุ๊กแก พลาดไปถูกเขาไกรลาสทรุด ยักษ์หนุ่มชื่อทศกัณฐ์ โชว์ฟอร์มจอมพลังยกเขาไกรลาสให้ตั้งตรง แต่สันดานเสียก็สำแดง ทูลขอพระอุมาเป็นรางวัลพระอิศวรใจถึงยกให้ แต่บุญไม่ถึงกายพระอุมาร้อน ทศกัณฐ์ต้องทูนพระแม่ไว้เหนือเศียรเหาะไปกรุงลงกา สุดท้ายพระนารายณ์แนะให้นำไปคืน มณโฑรับงานเป็นเมียทศกัณฐ์ก็ตอนนี้แต่วาสนาชะตาลิขิต ตอนอุ้มนางเหาะผ่านเมืองขีดขิน เจอพาลีนักเลงโตกว่า เหาะขึ้นมาแย่งเอาดื้อๆงานนี้ทศกัณฐ์ต้องวิ่งเต้นใช้เส้นใหญ่ ได้มณโฑคืน แต่เกิดปัญหา มณโฑท้องกับพาลีแล้ว คนกลางต้องควักออกจากท้องไปฝากไว้ในท้องแพะ...ครบกำหนด จึงควักออกมา เป็นพญาลิง ชื่อองคตอยู่กับทศกัณฐ์ไม่นาน ก็ได้ลูกชาย ชื่อรณพักตร์ (อินทรชิต)ลูกคนที่สองไม่ทันจะโต วันที่ท้าวทศรถ แห่งอยุธยา ทำพิธีหุงข้าวทิพย์ กลิ่นหอมโชยไปถึงลงกา อยากกิน ทศกัณฐ์ใช้สมุนไปแย่งมาครึ่งปั้น มณโฑกินข้าวทิพย์แล้วก็ท้อง ได้ลูกสาวงามสะท้านโลก ชื่อ “สีดา”ลูกสาวทศกัณฐ์คนนี้...ที่มาที่ไปพิสดาร...จนตัวพ่อเองก็ลืม ไปลักตัวตอนเป็นเมียพระราม เรื่องแปลกตรงที่ ตอนพระรามส่งองคตไปเป็นทูตเจรจาขอสีดาคืน...ทศกัณฐ์กลับจำได้ สั่งมณโฑให้เตรียมสำรับต้อนรับลูกชายมาถึงเรื่องที่ทศกัณฐ์ควรจำ แต่ไม่จำ ก็ตอนท้ายๆ หนุมานเล่นบทเศร้าทำทีอาสาช่วยรบกับพระราม มณโฑเตือนผัวให้ระวัง แต่ทศกัณฐ์ไม่เชื่อ ถูกแผนขโมยกล่องดวงใจ จนถูกศรพระรามตายชนะศึกลงกา พระรามตั้งพิเภกเป็นเจ้าเมือง และก็ยกนางมณโฑโฉมงามให้เป็นเมีย และแล้วมณโฑก็ท้อง...ท้องคราวนี้ได้ลูกชายเป็นยักษ์ชื่อไพนาสุริยวงศ์ แต่ผิดคิวอีกตามเคย เป็นลูกที่เกิดจากทศกัณฐ์พิเภกโหรผู้หยั่งรู้ดินฟ้าไม่รู้ ถูกลูกยึดอำนาจ จับพ่อเข้าคุก ตั้งตัวเป็นเจ้าลงกาผมตั้งใจคัดย่อ...ให้ช่วยกันจำ...มณโฑรับบทหนัก...แค่ไหน มีเรื่องที่ขยักไว้ขอเล่าตอนจบ...คือวิชา“พิธีสัญชีพ”ที่พระแม่อุมาสอนให้ มณโฑตั้งใจใช้ช่วยทศกัณฐ์ทำสงคราม ตอนถูกฝ่ายพระรามแผลงศรแต่ละทีตายเป็นเบือขณะมณโฑถือพรตพรหมจรรย์ เริ่มพิธี น้ำทิพย์นี้ถ้าทำสำเร็จ อสูรที่ตายๆ ก็ฟื้น กลับมาช่วยรบได้อีก...แต่พิเภกรู้ทัน ส่งหนุมาน ปลอมเป็นทศกัณฐ์ มาร่วมเตียงเล่นบทอัศจรรย์กับนางมณโฑ ทำลายพิธีนี้ได้นับตามคิว...พาลี ผัวคนแรก ทศกัณฐ์ คนที่สอง หนุมาน ผัวคนที่สาม ส่วนพิเภก ผัวคนที่สี่เฮ้อ!ผมถอนหายใจ ลุ้น!เพราะเสียดาย...นี่ถ้าวิชาเสกน้ำทิพย์เสกอสูรคืนชีพ...ยังใช้ได้ ผมจะขอแรงแม่มณโฑ มาช่วยตำรวจน้อยตำรวจใหญ่...ที่กำลังดูเหมือนว่า จะดับสูญไปกันไปหมด...ทันทีที่พิสูจน์ได้ว่ารับส่วยก็ถ้า! “ต่อ” คนดี “โจ๊ก” คนเก่ง ก็ยังเอาตัวไม่รอดเสียแล้ว ตำรวจธรรมดาๆหน้าไหนจะเหลือ.กิเลน ประลองเชิงคลิกอ่านคอลัมน์ “ชักธงรบ” เพิ่มเติม
