ผมเรียนรู้การรับมือกับโลกธรรม มีลาภ เสื่อมลาภ มียศเสื่อมยศ สุข ทุกข์ สรรเสริญ นินทา มานาน เผลอคิดว่าทำใจได้ รู้เท่าทันและนิ่งได้ กับความผันแปร 8 ประการนี้ได้ดีพอควรสามปีกับโควิด-19 สลับกับการสู้โรคภัยอีกหลายโรค จนมาถึงสงครามยูเครน-รัสเซีย ดูประหนึ่งแวดล้อมตัวเราล้วนแต่มีเรื่องเลวร้าย...ที่มีขึ้นแล้ว และจะมีตามมาเพิ่งมารู้ความจริงอีกข้อ โลกธรรมข้อ สรรเสริญ ซึ่งเป็นข้อดี ภาษาพระเรียกอิฏฐารมณ์ อารมณ์ที่น่าพอใจ ทำให้เผลอ ปั่นป่วน รวนเร จิตที่เคยนิ่งมองทุกสิ่งเป็นธรรมดา ก็เกิด “ฟุ้ง” เสียจนแทบตั้งตัวเอาไม่ได้ในงาน...รางวัลศรีบูรพา ผมคุยไว้...ห้าสิบปีที่แล้ว นายท้ายเรืออวนลาก ที่หวังจะขึ้นชั้นเป็นไต้ก๋ง...ทิ้งทะเลมาใช้ชีวิตบนฝั่งคนมีดีกรีแค่ ป.5 จะเดินหน้าชีวิตให้รอดอย่างไร เป็นภารโรงยังไม่ได้เลยก่อนขึ้นรถไฟหวังไปตายเอาดาบหน้าที่ยะลา...ผมไหว้หลวงพ่อ บ้านแหลม เสี่ยงเซียมซีได้ใบที่ 9ใบที่เก้าเล่าชัดตัวมัจฉา จะกลายเป็นมังกรเหมือนก่อนมา...คำทำนายนี้ เหมือนหลวงพ่อให้ความหวัง...ให้อดทนต่อไป...สักวัน ไม่นานหรอกหนา ปลาจะเป็นมังกรปลายปี 2513 เริ่มเป็นนักข่าว...ได้บทเรียนบทแรก...อาชีพนี้ ไม่มีช่องทางร่ำรวย...แค่เอาปากท้องรอดก็ยังยาก...แต่กว่าห้าสิบปีมาแล้ว ผมทนอยู่มาได้อย่างไรอาชีพนักข่าวไม่ทำให้ร่ำรวย แต่หล่อเลี้ยงหัวใจอยู่ได้ ด้วยความภาคภูมิใจ...หากเป็นนักข่าวที่ดี ไม่มีนอกใน ชาวบ้านก็ให้ความนับถือ งานข่าวที่เป็นกลาง มีส่วนช่วยบ้านเมืองไม่น้อยค้นธรรมะชุดที่พระพุทธเจ้าสอนฆราวาส ข้อ จักรธรรม อ่านย้ำเพื่อความแน่ใจจักรธรรม คือธรรมประดุจล้อรถสี่ล้อ ล้อที่ 1 ปฏิรูปเทสวาสะ อยู่ในถิ่นที่เหมาะ ล้อที่ 2 สัปปุริสูปัสสยะ คบหาคนดี ล้อที่ 3 อัตตสัมมาปณิธิ ตั้งตนไว้ชอบ และล้อที่ 4 ปุพเพกตปุญญตา ทำบุญเก่าไว้ดีอานิสงส์ของจักรธรรมสี่ล้อ นำพาไปสู่ความมั่งมีศรีสุขนำให้ถึงจุดหมายที่ประสงค์ผมย้อนอดีตตัวเอง...ผมมีล้อรถที่ 1 อยู่ในถิ่นที่เหมาะ จงใจเลือกทางอาชีพนักข่าวจนมาอยู่หนังสือพิมพ์ไทยรัฐ ผมน่าจะเป็นต้นไม้พันธุ์ดี...ได้มาปลูกในแผ่นดินที่ดี...ต้นไม้อาศัยดินดี ดินดีก็ค้ำชูต้นไม้ให้เติบใหญ่ขอบคุณผู้ใหญ่ที่ต้องออกแรง ทั้งดึง ดุน ดัน หรือดุด่า กว่านักข่าวหัวดื้อจะเข้ารูปเข้ารอยล้อรถที่ 2 คบหาคนดี ผมอยู่บนเวที มองไปตรงหน้า หันไปสองข้าง ทุกท่านล้วนแต่เป็นคนเก่งคนดี ที่สื่อจิตใจถึงกัน เกื้อกูลกันตามเหตุผลที่เหมาะควรมานานแสนนานล้อรถที่ 3 ตั้งตนไว้ชอบ...เจอใครตอนนี้ ผมมักบอกยอดวิทยายุทธของจักรพรรดิ์ 1 คนสำคัญที่สุด...คนตรงหน้า 2 เวลาสำคัญที่สุด...เวลานี้ และ 3 อะไรสำคัญที่สุด ทำประโยชน์ให้คนอื่นล้อรถที่ 4 ทำบุญเก่าไว้ดี...อย่าเผลอนึกถึงบุญชาติไหน...บุญที่ว่า ก็คือทุกเรื่องที่ทำให้กันและกันในชาตินี้...ในงานศรีบูรพา ผมมองทางไหน เกือบทุกคนเป็นเพื่อนเก่าที่เคยเกื้อกูลกันมาแล้วทั้งนั้นในล้อจักรธรรมสี่ล้อ ผมว่า ล้อที่ 4 คือบุญเก่า สำคัญกว่าข้ออื่นถึงวันนี้ คำทำนายในเซียมซีหลวงพ่อบ้านแหลม หลวงพ่อทายได้แค่เกือบแม่น...ปลาตัวนั้นกลายร่างได้ แต่ไปไม่ถึง “มังกร” ที่เหินหาวไร้ร่องรอยได้บนฟ้า แต่เป็นได้แค่กิเลน สี่เท้าตะกุยฝุ่นดินฟุ้งแต่แค่นี้ก็ดีเกินวาสนาแล้วเหตุที่ผมสารภาพ โลกธรรมข้อ สรรเสริญ...เป็นข้อที่ทำให้ใจฟุ้ง ...นิ่งไม่ได้นั่งไม่ติด ก็เพราะการสรรเสริญ การแสดงยินดีที่มา...มากไป ผมหวังว่าน่าจะได้เวลาจบกันเสียทีผมอยากได้ใจสงบนิ่งคืนมา ใจที่ไม่ต้องกังวลหวั่นไหว จะตอบแทนน้ำใจเพื่อนพ้องน้องพี่อย่างไรดี.กิเลน ประลองเชิง