เรื่องกากีมาจากชาดกโบราณ ชาวบ้านรู้กันแพร่หลาย สุนทรภู่ แต่งเป็นกาพย์เห่กล่อม สำนวนหนึ่ง กากีคำฉันท์ สำนวนเก่า ไม่ทราบคนแต่งสำนวนหนึ่งสำนวนสุดท้าย เป็นกลอนฝีปากนายตำรา ณ เมืองใต้ โวหารกระฉับกระเฉงถึงใจสำนวนที่อ่านกันมาก เป็นคำกลอน สำนวนเจ้าพระยาพระคลังหน แต่แต่งถึงเพียงนางกากี ถูกลอยแพอาจารย์ ส.พลายน้อย อ่านมาทุกสำนวน เอาเล่าแบบนิทาน สั้นๆ ง่ายๆ (นิทานวรรณคดี ส.พลายน้อย สำนักพิมพ์พิมพ์คำ พิมพ์ครั้งที่ 5 พ.ศ.2553)กากี เกิดในดอกบัว ฤาษีเก็บเอามาเลี้ยงไว้ นอกจากโฉมงามหานางใดไหนปาน เนื้อนางยังหอมชนิดติดทนนานถึงเจ็ดวัน ชายใดเข้าใกล้ มักติดกลิ่นนางโงหัวไม่ขึ้น ว่างั้น!โชคชะตา กากีถูกเลือกเป็นเทพีงานนักขัตฤกษ์ ท้าวพรหมทัต แห่งพาราณสี เจอเข้าก็ได้นางไปเป็นมเหสีเวลานอกจากการหลงกลิ่นกากี ท้าวพรหมทัต มีนัดเล่นสกากับสหายหนุ่มรูปงาม หนุ่มคนนี้ฝีมือเล่นสกาสูสี วันหนึ่งเล่นกันตั้งแต่เช้าจนบ่าย ล้ำเส้นเวลาของกากีนางสงสัยถามนางกำนัล ก็ได้รับรายงาน “ชายนั้นโฉมวิไล ประไพพักตร์ แหลมหลักเชิงเล่นก็เจนจบ ทั้งกิริยาคมสันครันครบ อันชายใดในพิภพนี้ไม่มีปาน”กากีอยากรู้ ตอนนี้ ส.พลายน้อย ยกคำกลอนบรรยาย“ยืนแฝงใบบานทวาเรศ นัยน์เนตรชำเลืองลอดสอดหา พอมานพมองสบนัยนา ประหนึ่งว่าศรแผลงแย้งยิงกัน ต่างประหวัดหัททัยให้ไหววาบ เพลิงราคะซ่านซาบเสียวกระสัน สองจิตสองคิดประจวบกัน...”เกมสกาจบ หนุ่มหน้ามนลาท้าวพรหมทัต คืนรูปเป็นพญาครุฑ บินไปเกี้ยวกากีซึ่งหน้า กากีรู้เชิงยอมให้พญาครุฑกางปีกโอบนางเหาะลิ่วๆ ขึ้นวิมานฉิมพลี (ไม้งิ้ว)กากีหายไปจากวัง ท้าวพรหมทัตเสียใจจนสลบ ฟื้นขึ้นมานาฏกุเวร คนธรรพณ์ที่เป็นพี่เลี้ยง บอกว่า อยู่ใกล้เกมเล่นสกา เห็นอาการหนุ่มคู่เล่นสกา สบตากับกากี และเขารู้ดีหนุ่มนั้นคือพญาครุฑแปลงกายมาจากฉิมพลีไกลโพ้น และอาสาจะไปตามกากีคืนให้เจ็ดวันต่อมา หนุ่มหน้ามนคนเดิม ก็มาเล่นสกาต่อ นาฏกุเวร แปลงกายเป็นตัวไร ซุกขนพญาครุฑไปถึงฉิมพลี แล้วก็เสียทีกากี เป็นคู่ชู้คนที่สาม ตอนพญาครุฑเผลอ (บินไปป่าหิมพานต์)เกมเล่นสภารอบต่อมา คนธรรพณ์ซุกขนตามกลับ ครุฑเล่นไปตามลีลา ท้าวพรหมทัตทำเป็นไก๋ เรียกคนธรรพณ์ ออกมาดีดพิณคลอขับคำกลอน“โอ้พระพายชายกลิ่นมารัญจวน หอมหวนนาสาเหมือนกากี รื่นๆชื่นจิตพี่จำได้ เหมือนเมื่อไปร่วมภิรมย์ประสมศรี” คำกลอนบทนี้ จี้หัวใจคนขับกลอน ท้าวพรหมทัต และพญาครุฑต่างก็หลงกลิ่นกากีพอๆกันพญาครุฑทนไม่ไหว...ถามคนธรรพณ์ เรื่องก็แดง พญาครุฑเลิกสกา บินกลับฉิมพลี อุ้มกากีกลับมาคืนท้าวพรหมทัต กากีแก้ตัวได้ทุกฉาก ถูกทั้งครุฑทั้งคนธรรพณ์ปล้ำ โดยไม่ยินยอมพร้อมใจเรื่องกากีจบลง ตรงท้าวพรหมทัตหักใจฆ่านางไม่ลง สั่งให้คนจับนางลอยแพไปออกทะเลวรรณคดีรุ่นๆเดียวกัน มีเรื่องนางเอกถูกใส่ความ นางร้ายจำพวกอีตอแหล คบชู้สู่ชายยุให้หนุ่มแก่รบกัน ถูกจับลอยแพ อยู่หลายคน นางดีเทวดาก็มักมาช่วย นางร้ายก็จมทะเลตายไปตามยถากรรมนี่เป็นเรื่องในบ้านเมืองสมัยนิทาน หรือตำนาน ครับบ้านเมืองสมัยใหม่ อย่างที่เพิ่งทำกันไป อย่างดีก็ปลดจากตำแหน่งแล้วไล่ออกจากบ้านใหญ่ มีเสียงชาวบ้านนินทาไล่หลัง นางนี้แม้ไม่ตายก็เลี้ยงไม่โต.กิเลน ประลองเชิง
