โรคที่มาจากฤดูฝนที่เราควรระมัดระวังคือ โรคไข้เลือดออกที่กำลังเริ่มระบาดมากขึ้น ซึ่งตัวเลขผู้ป่วยทั่วประเทศมีแนวโน้มเพิ่มมากขึ้นในทุกชุมชนทั้งในกรุงเทพฯและต่างจังหวัด ทุกปีเมื่อเข้าสู่ฤดูฝน หน่วยงานภาครัฐ เอกชนและสมาคมวิชาชีพต่างๆ มักจะร่วมกันรณรงค์ให้ความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้องแก่ประชาชนเกี่ยวกับ “โรคไข้เลือดออก” และจัดให้วันไข้เลือดออกอาเซียน (15 มิถุนายน) เป็นวาระสำคัญต่อการเน้นย้ำให้ประชาชนป้องกันตนเอง และตระหนักถึงความสำคัญของ “การป้องกันโรค” มากกว่า “การรักษา” และขอความร่วมมือจากประชาชนและชุมชน ได้แก่ การช่วยกันกำจัดแหล่งเพาะพันธุ์ยุงลายที่เป็นแหล่งน้ำขังในบ้าน ในชุมชนอยู่อาศัย การทำความสะอาดบ้านเรือน และระมัดระวังไม่ให้ยุงกัด ทั้งนี้ ศ.พญ.อุษา ทิสยากร ผู้อำนวยการระดับสูงคลัสเตอร์ วิจัยอายุรศาสตร์เขตร้อน จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ผู้มีบทบาทสำคัญในการทำงานเกี่ยวกับโรคไข้เลือดออกทั้งในระดับประเทศและนานาชาติ โดยทำงานอยู่ในทีม Dengue Advisory Group ของ ISNTD (International Society for Neglected Tropical Diseases) รวมทั้งเป็นกรรมการบริหาร Asia Dengue Voice and Action (ADVA) หนึ่งในฐานะผู้เชี่ยวชาญที่ศึกษาวิจัยเกี่ยวกับโรคไข้เลือดออกมานานกว่า 50 ปี กล่าวว่า ปัจจุบันไข้เลือดออกยังไม่มียารักษา และโรคนี้สามารถเป็นซ้ำได้ในระดับโลก โรคนี้แพร่กระจายออกไปมากในช่วง 30 ปีที่ผ่านมา และมากกว่า 100 ประเทศที่โรคนี้กลายเป็นโรคประจำถิ่น รวมทั้งประเทศไทยด้วย ซึ่งป่วยได้ทุกช่วงวัยตั้งแต่เด็ก วัยรุ่น ผู้ใหญ่ และผู้สูงวัย ปัจจุบันแม้จำนวนผู้ป่วยจะลดลงไปบ้างจากการที่ไทยมีการพัฒนาระบบสาธารณสุขและการสุขาภิบาลที่ดี การเข้าถึงแพทย์การวินิจฉัยรักษาก็ทำได้รวดเร็ว แต่จำนวนผู้ป่วยในแต่ละปีก็ยังอยู่ในระดับสูงใกล้เคียงกับประเทศอื่นๆในอาเซียน และแม้จะมีการคิดค้นวัคซีนในการป้องกันโรคและลดความรุนแรงของโรค แต่การพัฒนาวัคซีนที่มีทั้งประสิทธิภาพ และความปลอดภัย สามารถใช้ได้กับคนทุกกลุ่ม ไม่ว่าจะเคยเป็นไข้เลือดออกมาก่อนหรือไม่ ต้องใช้เวลาระยะหนึ่งเพื่อให้ได้มาซึ่งวัคซีนที่สามารถป้องกันและลดความรุนแรงของโรคได้ เราจึงต้องป้องกันตัวเองไว้ก่อน อย่าปล่อยปละละเลยจนเป็นโรคแล้วมารักษา ยิ่งตอนนี้คนมุ่งความสนใจไปที่โควิด-19 มากเพราะเป็นโรคอุบัติใหม่ อาจลืมไปว่ายังมีโรคไข้เลือดออกกำลังระบาดอยู่เช่นกัน พร้อมกันนี้ได้มีการร่วมกันผลักดันให้โรคไข้เลือดออกเป็นวาระสำคัญด้านสุขภาพในระดับโลก โดยให้ถือเอาวันไข้เลือดออกอาเซียนปี 2564 นี้เป็นวันไข้เลือดออกโลกครั้งแรกด้วย พร้อมกับจัดกิจกรรมแบ่งปันความรู้ผ่านงานสัมมนาและนิทรรศการออนไลน์ “ISNTD-ADVA World Dengue Day Forum-Cross Sector Synergies” จัดโดย ISNTD และ ADVA มีเป้าหมายเพื่อขยายชุมชนการป้องกันโรคไข้เลือดออกระดับนานาชาติ ซึ่งสมาชิกประกอบด้วยการควบคุมพาหะนำโรค การเฝ้าระวังโรค กลุ่มผู้สนับสนุนผู้ป่วย ผู้ให้บริการด้านการดูแลสุขภาพ องค์กรพัฒนาเอกชน บริการด้านสาธารณสุข และผู้ให้บริการน้ำสะอาด และสุขอนามัย ด้าน นพ.พิชัย คณิตจรัสกุล ผู้อำนวยการฝ่ายการแพทย์ บริษัท ทาเคดา (ประเทศไทย) จำกัด ซึ่งเป็นบริษัทชั้นนำด้านชีวเภสัชภัณฑ์ระดับโลกจากประเทศญี่ปุ่น ให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่า วันไข้เลือดออกอาเซียนในปีนี้ เป็นช่วงเดียวกับที่ทาเคดา ประเทศญี่ปุ่นดำเนินงานมาครบ 240 ปี และในเมืองไทยได้ดำเนินงานมาแล้ว 52 ปี ด้วยความตั้งใจที่จะดูแลสุขภาพคนไทยโดยใช้ความเชี่ยวชาญที่มีในด้านการวิจัยและพัฒนายาและวัคซีน คุณหมอพิชัยระบุว่า ขณะนี้วัคซีนป้องกันไข้เลือดออกของทาเคดาอยู่ในขั้นตอนการขึ้นทะเบียนวัคซีนกับหน่วยงานควบคุมยาแห่งสหภาพยุโรป กลุ่มประเทศในละตินอเมริกา เอเชีย รวมทั้งประเทศไทยและกลุ่มอาเซียน ซึ่งหากวัคซีนได้รับการอนุมัติ ประเทศที่มีโรคไข้เลือดออกระบาดมากควรนำมาใช้ป้องกันโรคตามข้อแนะนำขององค์การอนามัยโลก.
