ความปั่นป่วนในแผ่นดินจีนช่วงที่กังฉินตั๋งโต๊ะเป็นใหญ่ ใน 18 เจ้าแคว้นยกทัพมาปราบ อ้วนเสี้ยวถูกยกให้เป็นหัวหน้า เขายึด กิจิ๋ว เช็งจิ๋ว อิวจิ๋ว และเป็งจิ๋ว รวมสี่จิ๋ว ที่ล้วนเป็นแคว้นใหญ่ รวมกำลังพลไว้หลายสิบหมื่นเหล่าวีรชนคนกล้า ผู้มีปัญญาและมีปณิธาน นับไม่ถ้วนดาหน้ากันเข้าหาเป็นที่พึ่งปราบตั๋งโต๊ะได้แล้ว ภาคเหนือแผ่นดินจีน จึงมีแต่อ้วนเสี้ยว และโจโฉ ช่วงชิงอำนาจกันอยู่หลังศึกกัวต๋อ ยุติลงด้วยชัยชนะของโจโฉ อิทธิพลคับฟ้าของอ้วนเสี้ยวก็เริ่มนับถอยหลัง จนกระทั่งไปสู่ความล่มสลาย“กุยแก” กุนซือที่โจโฉยกย่องว่าเก่งที่สุด เคยอยู่กับอ้วนเสี้ยวมาก่อน วิจารณ์ข้อเสียอ้วนเสี้ยวไว้สิบประการเป็นคนเจ้ายศเจ้าอย่าง ไม่เอาความคิดผู้ใด ประการหนึ่ง เป็นคนหยาบช้า ทำการโดยโวหาร ประการหนึ่งเป็นคน จะว่ากิจการสิ่งใดมิได้สิทธิ์ขาด ประการหนึ่ง เป็นคนเห็นแก่ญาติพี่น้อง ไม่ว่ากล่าวความผิดและความชอบประการหนึ่ง เป็นคนจะคิดการสิ่งใด มักเอาดีเป็นร้าย เอาร้ายเป็นดี มิได้เชื่อใจตัว ประการหนึ่งเป็นคนจะเลี้ยงผู้ใด มิได้เป็นปกติ ต่อหน้าว่ารัก ลับหลังว่าชัง ประการหนึ่ง เป็นคนมักรักคนใกล้ชิดซึ่งประสมประสาน ผู้ใดห่างเหินถึงซื่อสัตย์ ก็มีใจชัง ประการหนึ่ง เป็นคนกระทำความผิดต่างๆ เพราะฟังคนยุยง ประการหนึ่งเป็นคนจะทำการสิ่งใด เอาแต่อำเภอใจ มิได้ทำตามอย่างธรรมเนียมโบราณ ประการหนึ่งเป็นคนไม่รู้ในกลศึก แต่มักพอใจทำการศึกล่อลวง จะชนะก็ไม่รู้ จะแพ้ก็ไม่รู้ ประการหนึ่งผู้รู้รุ่นหลัง อ่านคำวินิจฉัยของกุยแก วิจารณ์ว่า แม้จะมีส่วนยกยอโจโฉ เหยียบย่ำอ้วนเสี้ยว แต่ข้อเท็จจริงก็ได้ชี้ จี้จุดอ่อนของอ้วนเสี้ยวได้อย่างแม่นยำในเหตุของความพ่ายแพ้ของอ้วนเสี้ยวนั้น ที่เป็นปมเงื่อนสำคัญ คือ มากอุบายไร้การตัดสินใจ และหย่อนนอกระแวงใน ซึ่งเป็นเหตุให้ใช้คนมีสติปัญญาไม่เป็นมากอุบายไร้การตัดสินใจ คือการแสดงออกที่ขาดความเด็ดขาด ข้อนี้สำหรับแม่ทัพ เป็นจุดอ่อนที่ทำให้รบแพ้ถึงแก่ชีวิต สิ่งที่สัมพันธ์กับการมากอุบายไร้การตัดสินใจ คือการดูแคลนบุคลากรในยุคเฟื่องฟูรอบตัวอ้วนเสี้ยวห้อมล้อมไปด้วยคนระดับมันสมอง นอกจากกุยแก ยังมีซุนฮก เตียนห้อง เขาฮิว จอสิวฯลฯ แต่ความที่เป็นคน หย่อนนอกระแวงใน จึงรับอุบายที่ดีจากมันสมองชั้นยอดไม่ได้ทำให้คนเหล่านั้นท้อแท้หมดกำลังใจ หลายคนทิ้งอ้วนเสี้ยวไปอยู่กับโจโฉ ส่วนคนที่จงรักภักดี ไม่ตายก็เข้าคุกเมื่อใช้คนดีไม่ได้ ก็ต้องใช้คนเลว ไม่ใช้ผู้ซื่อสัตย์หวังดี ก็ต้องใช้คนประจบสอพลอสำหรับแม่ทัพ การพิชิตข้าศึกเพื่อชัยชนะ หาใช่อาศัยความกล้าหาญชาญชัย มีกลอุบายล้ำเลิศ...ไม่ ปัญหาอยู่ จะต้องรู้จักรวมศูนย์กลอุบายหรือแผนการที่ดี และที่สำคัญ ใช้บุคลากรที่มีความสามารถเป็นเลิศความผิดพลาดของอ้วนเสี้ยว จึงสรุปลงที่ใช้คนไม่เป็นหลังโจโฉใช้กำลังน้อยสิบเท่าเอาชนะอ้วนเสี้ยวได้ เขาก็เข้าไปครองเมืองฮอปัก ที่มั่นสำคัญ โจโฉกล่าวคำพูดที่คนรุ่นหลังต้องฟังและจดจำ“คนเก่งฮอปักมีมากมายเหลือกำลัง น่าเสียดายที่อ้วนเสี้ยวไม่รู้จักใช้ ถ้ารู้จักใช้ ไฉนเราสามารถมายืนอยู่ที่นี่”ผมเอาเรื่องอ้วนเสี้ยวมาเล่า ในวันที่ยังไม่รู้ผลการเลือกตั้ง หากใครที่รู้แล้วว่าแพ้ และมีคำถาม “ทำไม” ลองหันไปอ่านคำวิจารณ์ของกุยแก ถ้าไม่หลงตัวจนเกินไป น่าจะหาคำตอบได้เอง.กิเลน ประลองเชิง