คณะกรรมการปฏิรูประบบสาธารณสุขถูกตั้งมาครบหนึ่งปีเมื่อวันที่ 14 สิงหาคม 2561 สิ่งที่ต้องถามกรรมการซึ่งตนเองเป็นหนึ่งในกรรมการนี้ด้วยคือหลังจากที่มีความชัดเจนเรื่องการปฏิรูปที่ต้องมี 4 ด้าน 10 ประเด็นซึ่งประกาศในราชกิจจานุเบกษา 6 เมษายน 2561หลังจากนั้นสามารถขับเคลื่อนอะไรไปได้บ้าง?1- การบริหารหลักประกันสุขภาพต้องทำเพื่อให้เกิดความยั่งยืนเป็นธรรมและยุติธรรมต่อผู้ป่วยและเจ้าหน้าที่สาธารณสุข สำนักงานหลักประกันสุขภาพ หรือ สปสช. ตลอดเวลาที่ผ่านมาทำตัวเป็นผู้กำหนดทุกสิ่งอย่าง วิธีการรักษา งบในการรักษา และชักดาบไม่ยอมให้เงินในการรักษา และเอาหน้า ว่าให้สิทธิการรักษาล้นเหลือ แต่แท้ที่จริงคนรักษาไม่มีเงินจะมาทำการรักษา2-สปสช.อ้างว่า มอง รพ.รัฐ เหมือนกับบริษัทประกันสหรัฐฯกับ รพ.เอกชน ที่จุดประสงค์ของ รพ.เอกชนคือกำไร แต่เมืองไทย รพ.รัฐไม่ใช่เอกชน ยากดีมีจนรักษาหมด ในวันที่ 30 กันยายน 2561 ที่โรงพยาบาลมหาราช โคราช มีผู้ป่วยมากกว่า 1,800 ราย เกินความจุที่จะรับได้ เตียงผู้ป่วยแน่นเรียงรายรวมทั้งบริเวณทางเดิน มีผู้ป่วยหายใจเองไม่ได้ต้องใส่เครื่องช่วยหายใจอย่างน้อย 390 ราย นี่คือผู้ป่วยที่อยู่ในโรงพยาบาลไม่นับผู้ป่วยที่รอตรวจที่หอผู้ป่วยนอกและยังมีหน่วยที่ต้องทำการล้างไต ต้องมีการผ่าตัดต้องมีคลินิกพิเศษเฉพาะโรคต่างๆคนป่วยอาการหนักแน่นล้นทะลักโรงพยาบาลรัฐเป็นทุกแห่งไม่ใช่แต่ที่จังหวัดนี้ เจ้าหน้าที่ที่ทำการรักษาทุกระดับจัดเป็นยอดมนุษย์พิเศษ3-สถานการณ์เหล่านี้สุกงอมเต็มขั้น ทราบปัญหาในระดับล่าง ในทุกระดับว่าต้องการการปฏิรูปและต้องการการแก้ไขโดยด่วนโดยต้องมีเจ้าภาพทุบโต๊ะ สั่งให้ต้องทำทันที ไม่มีการยึกยักยืดเยื้อ แต่หามีไม่ 4- ค่าใช้จ่ายที่แท้จริง สำหรับคนไข้ในภาวะหนึ่งแต่มีความรุนแรงและซับซ้อนในระดับต่างๆกัน กระบวนการวินิจฉัยเพื่อให้ได้การรักษาที่ถูกต้อง จะใช้วิธีการตรวจต่างกันออกไป และการรักษาก็จะมีกระบวนการแตกต่างกันออกไปเช่นกัน เช่นไส้ติ่งอักเสบ กับไส้ติ่งที่แตก หรือโรคติดเชื้อชนิดหนึ่งที่มี อาการในระบบเดียวหรือหลายระบบและเกิดช็อก ตับวาย ไตวาย โคม่า5-ตัวเลขที่แท้จริงเหล่านี้ต้องนำมาเปิดเผยและร่วมคิดในงบที่ต้องใช้จ่ายจริงในระบบหลักประกันสุขภาพ การคิดง่ายๆ เบ็ดเสร็จว่าเมื่อเป็นอย่างนี้ต้องทำเท่านี้ทำเกินเลยไม่ได้ เรื่องที่ประกาศว่าการคิดงบประมาณสามารถทำได้สำเร็จโดยเปลี่ยนสิ่งมีชีวิตคือมนุษย์ที่เจ็บป่วยให้คิดกลายเป็นระบบสิ่งไม่มีชีวิตและสามารถมีเงื่อนไขระเบียบปฏิบัติตายตัว เป็นเรื่องเหลือเชื่อที่ สปสช.คิด และนักวิชาการที่เข้าไปคิดหลักปฏิบัติทั้งๆที่ตัวเองในหนึ่งวันอาจดูคนไข้แค่สามคนและเป็นโรคที่ตนเองถนัด แต่ออกแบบให้ทำในพื้นที่ที่ขาดแคลนคน ประสบการณ์ เครื่องมือ อุปกรณ์6-ตัวเลขจริงเหล่านี้มีความหมายมากในการจัดการเรื่องการส่งเสริมสุขภาพและการป้องกันโรค จนถึงการรักษา เพราะโดยแท้จริงแล้วประเทศต้องใช้เงินก้อนเดียวกันต้องคิดว่าทุกอย่างออกจากกระเป๋าเดียวกันและคนไทยต้องตระหนักว่าเมื่อถึงเวลาเจ็บป่วยถ้าเป็นหนักมากขึ้นเรื่อยๆเงินก้อนเดียวของประเทศไม่มีทางเพียงพอซึ่งขณะนี้ก็ไม่พออยู่แล้ว7-จะตกลงอย่างไรเรื่องที่ต้องกำหนดบทบาทให้ชัดเจน สปสช.ต้องไม่ทำตัวกำกับทุกสิ่งอย่างทั้งๆที่ไม่รับทราบสถานการณ์จริง หรือแกล้งทำเป็นไม่รู้สถานการณ์จริง ใช้ระบบปลายปิดกล่าวคือเมื่อมีงบเท่าไหร่ จะรักษาไปอย่างไร แต่เงินจะได้ตามงบที่เหลือและนี่คือประเด็นสำคัญที่การรักษาไม่สามารถทำให้มีประสิทธิภาพสูงสุดได้ คนป่วยซึ่งต้องสามารถชะลอหรือหยุดยั้งการดำเนินของโรคได้ตั้งแต่เนิ่นๆ รพ.ขาดทุน รพ.รัฐคือเจ้าหนี้ สปสช.ต้องเป็นลูกหนี้ไม่ใช่ทำตัวเป็นเจ้านาย8-การคิดเงินจากปลายปิดคือคิดจากงบที่มี ไม่ได้คิดจากความซับซ้อนของภาวะของโรคและแพทย์ผู้รักษาในแต่ละสถานการณ์ เรื่องนี้พูดกันมาหนึ่งปีเต็มๆ จะเอา อย่างไรกันแน่เรื่อง สปสช. เรื่องหลักประกันสุขภาพ เรื่องตรงนี้ไปรับฟังจากที่ประชุมโรงพยาบาลศูนย์ที่มีคนเข้าร่วมประชุมสองสามพันคน การเงินการคลังมีส่วนเกี่ยวพันเรื่องการบริหารของสำนักงานหลักประกันสุขภาพ เรื่องการกำหนดกฎเกณฑ์ที่ไร้ประสิทธิภาพเรื่องชักดาบ เรื่องประกาศประชาชนทั่วไปถึงสิทธิเพิ่มขึ้น แต่เมื่อให้ไปแล้วเบิกเงินไม่ได้ คนรักษาตกเป็นจำเลยเรื่องเชื่อมโยงไปถึงการฟ้องร้องเราพูดกันมามากกว่าหนึ่งปีซ้ำซากจะเอาอย่างไรกันดีครับ จะตกลงกันอย่างไรต้องแจ้งให้ประชาคมทราบ.หมอดื้อ
