ภาพเขียนขึ้นปก ศิลปวัฒนธรรม ฉบับเดือน ก.พ.2569 “ไฉ่ซิ้ง” สายดาร์ก เทพเจ้าแห่งความมั่งคั่งสายนรก สวยสะดุดใจ ให้ต้องรีบเปิดอ่านหน้าในสมชาย จิว เริ่มต้นว่า การตั้งโต๊ะไหว้รับไฉ่ซิ้ง ในเทศกาลตรุษจีน เป็นวัฒนธรรมที่เพิ่งสร้างในช่วงสิบกว่าปีนี้เอง แต่ไฉ่ซิ้งที่ทุกคนตั้งโต๊ะไหว้คือใครกัน?ในจีนมีตำนานไฉ่ซิ้งเทพเจ้าแห่งความมั่งคั่ง ผิดแผกแตกต่างกันไป จำนวนไฉ่ซิ้งมีเพิ่มขึ้น ทั้งปางบู๊ จ้าวกวง หมิง กวนอู ปางบุ๋น ปี่กัน ฟั่นหลี มีทั้งองค์หลัก องค์รอง สะระตะแล้วไฉ่ซิ้งมีเกือบร้อยองค์ไฉ่ซิ้งก็เช่นเดียวกับเทพเจ้า มีทั้งเทพบนสวรรค์และเทพสายนรก ซึ่งมีหน้าที่ดูแลชีวิตในโลกหลังความตาย เช่นพญายมเหยียนหลัวหวาง เทพจงขุย ยมทูตดำ-ขาว ยมบาลหัววัว หน้าม้าในที่นี้สมชาย จิว ใช้คำว่าเทพเจ้าสายดาร์ก ซึ่งถ้าเรียกแบบจีน ไฉ่ซิ้งสายหยินเทพสายดาร์กไม่ใช่หมายถึงความชั่วร้าย อัปมงคล แต่แท้จริงให้ทั้งคุณและโทษได้ สำหรับผู้ไหว้ดีพลีถูก จึงเกิดหยินไฉเสิน ไฉ่ซิ้งสายหยิน เทพเจ้าแห่งความมั่งคั่งสายดาร์กขึ้นมา เชื่อกันว่า “เมื่อขอจากฟ้าไม่ได้ ให้มาขอข้า”ไฉ่ซิ้งสายดาร์กที่รู้จักกันดี มี...ยมทูตดำ-ขาว ชื่อจีน เฮยไป๋อู๋ฉาง สะท้อนความหมายว่า “ชีวิตนั้น เป็นสิ่งไม่แน่นอน” รูปร่างผอมสูง สวมชุดยาวสีขาว หมวกทรงกรวยสูงสีขาว ใบหน้าขาวเผือกแต่แย้มยิ้ม แลบลิ้นยาวสีแดงสดในมือถือไม้ไว้ทุกข์ บางทีก็ถือพัด บางทีก็ถือป้ายไม้ ที่เขียนว่า “ในที่สุดเจ้า (คนตาย) ก็มาแล้ว”ยมทูตดำ เฮยอู๋ฉาง ร่างอ้วนเตี้ย สวมชุดยาวสีดำ สวมหมวกทรงกรวยสูงสีดำ ใบหน้าดำดุดัน มือถือขื่อคาหรือโซ่ล่ามวิญญาณ บางทีถือป้ายไม้ที่เขียนว่า “มาจับเจ้านี่แหละ” คนไทยรู้จักในชื่อ ตั่วแปะ (ลุงใหญ่) ยี่แปะ (ลุงรอง)ตำนานเล่าว่า เดิมทีสองคนเป็นผู้คุม รักใคร่กันเหมือนพี่น้อง ต่อมามีนักโทษหลบหนี ทั้งสองออกตาม นัดหมายกันที่เชิงสะพานริมน้ำ เมื่อถึงเวลานัดเกิดพายุใหญ่ คนหนึ่งมาไม่ได้ คนรอที่เชิงสะพานรอจนน้ำท่วมตาย อีกคนตามมา เห็นเพื่อนตายก็ผูกคอตายตามเง็กเซียนฮ่องเต้ประทับใจในความรักของทั้งสอง จึงตั้งให้เป็นยมทูต มีหน้าที่พาดวงวิญญาณผู้ตายมายมโลกโดยหน้าที่ยมทูตดำขาวไม่ได้ผูกพันกับผู้คนนัก แต่ความนับถือของผู้คนเกิดจากอักษรสี่ตัวบนหมวกทรงกรวยยมทูตดำที่เขียนว่า แผ่นดินสงบสุข และหมวกยมทูตขาว เขียนว่า พานพบก็ร่ำรวยยังมีไฉ่ซิ้งอีกองค์ เซี่ยวจื่อเหย่ คล้ายยมทูตขาวไป๋อู๋ฉาง สำเนียงแต้จิ๋วเรียกว่า ท่านสาม หรือซานเหย่ แปลตรงตัว เทพผู้กตัญญู ชาวจีนกวางตุ้ง มาเลเซีย สิงคโปร์ ฮ่องกง มาเก๊า นับถือในฐานะเทพเจ้าแห่งความมั่งคั่งและโชคลาภ (โดยเฉพาะลาภลอย)รูปลักษณ์ท่าน ชายสวมชุดผ้าปอไว้ทุกข์ ที่เราเห็นในพิธีกงเต๊ก บางคนจึงเรียก เทพชุดผ้าปอมีตำนานบางส่วนทำให้แม่ตาย คล้ายกุก่อง ข้าวน้อย ของไทย แต่ผู้คนกราบไหว้ในฐานะไฉ่ซิ้งสายดาร์ก บันดาลโชคลาภโดยเฉพาะการพนันสมชาย จิว ทิ้งท้าย ที่วัดเล่งเน่ยยี่ มีรูปบูชาเซี่ยวจื่อเหย่อยู่บริเวณลานด้านนอกวัด เมื่อหันหน้าเข้าตัววัด ซุ้มบูชาเซี่ยวจื่อเหย่อยู่ซ้ายมือ อย่ามัวสงสัย ทำไมเทพของคนกวางตุ้งมาอยู่ในวัดเล่งเน่ยยี่ คนแต้จิ๋ว มีเหตุปัจจัยทำให้ท่านมาอยู่ได้ก็แล้วกันอย่าลืม เทพองค์นี้ที่ประกาศว่า “เมื่อขอจากฟ้าไม่ให้ ให้มาขอข้า” หากศรัทธา อยากไปไหว้ก็รีบๆไปกัน เรื่องโชคลาภนั้น รอช้าได้ไง? ของใครก็ของมันรู้เรื่องเทพไฉ่ซิ้ง...แล้ว ก็ต้องทำใจ ขนาดองค์เทพยังมีเทพสายสวรรค์ เทพสายนรกถือสาอะไรนักหนากับคนในรัฐบาล ก็เมื่อชาวบ้านบนบานขอจากฟ้าไม่ได้ ก็แบมือขอจากเทพสายนรกบ้าง มีเทพสายขาวได้ ก็ต้องมีเทพสายดำปะปนบ้าง ธรรมดาจะตายไป.กิเลน ประลองเชิงคลิกอ่านคอลัมน์ “ชักธงรบ” เพิ่มเติม