ผู้ป่วยหญิงอายุ 80 ปี วันที่ 3 ม.ค. 2568 เริ่มเจ็บคอ ไอมีเสมหะสีขาว วันที่ 4 ม.ค. ไอมากเวลากลางคืนจนนอนไม่ได้ มีไข้ต่ำๆ ไม่มีน้ำมูก ไม่เหนื่อย ในบ้านไม่มีใครเป็นหวัด เคยติดโควิดแล้ว 1 ครั้ง ฉีดวัคซีนไข้หวัดใหญ่แล้ว เป็นโรคความดัน ไขมันสูง ไม่สูบบุหรี่ผู้ป่วยรายนี้มาพบแพทย์วันที่ 5 ม.ค.68 ตรวจร่างกาย อุณหภูมิ 36.8 องศาเซลเซียส ระดับออกซิเจนที่ปลายนิ้ว 96% ฟังปอดปกติ เอกซเรย์ปอดปกติแยงจมูกตรวจพบเชื้อฮิวแมนเมตะนิวโมไวรัส Human metapneumovirus (hMPV)วินิจฉัย...หลอดลมอักเสบจากการติดเชื้อไวรัส hMPV ให้ยารักษาตามอาการ ให้ยาสเตียรอยด์ขนาดต่ำ และยาแก้ไอไปกินที่บ้าน ดีขึ้น อาการไอลดลงมากภายในเวลา 5 วัน“คนทั่วไปที่ติดเชื้อ hMPV อาการจะคล้ายหวัดธรรมดา ไม่รุนแรง หายได้เองภายใน 5 วัน แต่คนที่อายุมากและมีโรคประจำตัวเวลาติดเชื้อ hMPV อาจป่วยรุนแรงได้ เชื้อนี้สามารถลงทางเดินหายใจส่วนล่าง หลอดลม และปอด ทำให้ไอมาก เหนื่อยเกิด ปอดอักเสบ จนต้องให้ออกซิเจน” นพ.มนูญ ลีเชวงวงศ์ แพทย์เฉพาะทางด้านโรคระบบทางเดินหายใจ บอกอีกว่า บางคนถึงขั้นระบบหายใจล้มเหลว ให้การรักษาตามอาการ ไม่มียาต้านไวรัส และไม่มีวัคซีนป้องกันปัจจุบันมีความก้าวหน้าในการตรวจหาเชื้อไวรัสทางเดินหายใจ ใช้ชุดตรวจหาเชื้อไวรัสหลายชนิดรวมทั้ง hMPV ด้วยการแยงจมูก ราคาไม่แพง ตรวจเอง ง่าย ได้ผลเร็วถ้าตรวจพบเชื้อ hMPV ไม่ต้องตกใจ โรคนี้ส่วนใหญ่หายได้เอง ถ้ามีอาการมากให้มาพบแพทย์“ช่วงนี้มีข่าวลือว่า มีการแพร่ระบาดของเชื้อฮิวแมนเมตะนิวโมไวรัส hMPV ผสมพันธุ์กับเชื้อไวรัสโควิด-19 กำลังระบาดหนักในประเทศจีน ทำให้มีปอดอักเสบรุนแรงยิ่งขึ้น เราอย่าได้ตื่นตระหนกตกใจกับข่าวปลอมนี้” นพ.มนูญ ฝากทิ้งท้ายพลิกแฟ้มข้อมูลความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับ “hMPV” เชื้อฮิวแมนเมตะนิวโมไวรัส (hMPV) เป็นไวรัสในตระกูล Paramyxoviridae ซึ่งเป็นสาเหตุของโรคติดเชื้อระบบทางเดินหายใจ พบครั้งแรกในปี 2001 ที่ประเทศเนเธอร์แลนด์ hMPV มีลักษณะใกล้เคียงกับเชื้อไวรัส RSV (Respiratory Syncytial Virus)และ...สามารถทำให้เกิดโรคได้ทั้งในเด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และผู้ที่มีภูมิคุ้มกันอ่อนแอ ถามถึงความเสี่ยงและผลกระทบต่อคนไทย พุ่งเป้าไปที่กลุ่มเสี่ยงสูง คือ เด็กเล็กอายุต่ำกว่า 5 ปี ถัดมา...ผู้สูงอายุ โดยเฉพาะผู้ที่มีโรคประจำตัว เช่น เบาหวาน ความดันโลหิตสูง โรคหัวใจผู้ที่มีภูมิคุ้มกันบกพร่อง เช่น ผู้ป่วย HIV/เอดส์ ผู้ที่ได้รับการปลูกถ่ายอวัยวะ และผู้ป่วยโรคระบบทางเดินหายใจเรื้อรัง เช่น หอบหืด ถุงลมโป่งพองการแพร่ระบาด “hMPV” สามารถแพร่กระจายผ่านทางละอองฝอยจากการไอ จาม หรือสัมผัสพื้นผิวที่มีเชื้อไวรัส “ประเทศไทย” มีอากาศร้อนชื้นและความแออัดในชุมชนเมือง จึงเพิ่มความเสี่ยงในการแพร่ระบาดการ เดินทางระหว่างประเทศที่เปิดกว้าง อาจเพิ่มโอกาสนำเชื้อ เข้าสู่ประเทศผลกระทบด้านสุขภาพ ทำให้เกิดโรคทางเดินหายใจ เช่น หวัด ไข้หวัดใหญ่ หลอดลมอักเสบ ปอดบวม...อาการรุนแรงในกลุ่มเสี่ยง อาจต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาลและเสี่ยงต่อการเสียชีวิตความท้าทายในการรับมือที่สำคัญคือการวินิจฉัยโรค อาการของ hMPV คล้ายกับโรคทางเดินหายใจอื่นๆ เช่น ไข้หวัด ไข้หวัดใหญ่ และ RSV ทำให้วินิจฉัยได้ยากที่ผ่านมาการตรวจยืนยันจำเป็นต้องใช้เทคนิคเฉพาะ เช่น PCR ซึ่งมีค่าใช้จ่ายสูงและยังไม่แพร่หลาย อีกทั้งการขาดวัคซีนและยารักษาเฉพาะ ซึ่งปัจจุบันยังไม่มีวัคซีนหรือยาต้านไวรัสที่ใช้รักษา hMPV โดยตรง การรักษาจะเป็นแบบประคับประคองตามอาการเน้นย้ำการป้องกันการแพร่ระบาด เริ่มจากการรักษาสุขอนามัย เช่น การล้างมือบ่อยๆ การใส่หน้ากากอนามัย และหลีกเลี่ยงสถานที่แออัด ยังคงเป็นแนวทางหลักในการป้องกันแนวทางป้องกันและรับมือ เฝ้าระวังและตรวจจับการระบาด เพิ่มการตรวจคัดกรอง...เฝ้าระวังในโรงพยาบาล สถานพยาบาล โดยเฉพาะในกลุ่มเสี่ยงสูง ให้ความรู้...สร้างความตระหนักรู้ รณรงค์ให้ประชาชนปฏิบัติตามมาตรการป้องกัน เช่น การล้างมือ การสวมหน้ากาก การเว้นระยะห่างทางสังคมสิ่งสำคัญคือให้ความรู้เกี่ยวกับอาการ วิธีป้องกันโรค... พัฒนาวิจัยและนวัตกรรม...“ประเทศไทย”...มีความเสี่ยงจากการแพร่ระบาดของเชื้อ hMPV เนื่องจากสภาพภูมิอากาศและความแออัดในสังคมเมือง กลุ่มเสี่ยงหลัก ได้แก่ เด็กเล็ก ผู้สูงอายุ และผู้ที่มีภูมิคุ้มกันอ่อนแอ ความท้าทายอยู่ที่การวินิจฉัยที่ซับซ้อนและยังไม่มีวัคซีนหรือยารักษาเฉพาะ จำเป็นต้องเพิ่มการเฝ้าระวัง สร้าง ความตระหนักรู้ พัฒนาระบบสาธารณสุขเพื่อป้องกัน... ควบคุมการระบาดของเชื้อ hMPV อย่างมีประสิทธิภาพข้อมูลจากกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ระบุว่า ในปี พ.ศ.2567 ที่ผ่านมา พบผู้ป่วยติดเชื้อไวรัส hMPV ตลอดทั้งปี โดยเฉพาะในฤดูฝนจนถึงฤดูหนาว โดยพบผู้ป่วยติดเชื้อสูงสุดในเดือนมกราคม จากนั้นพบการติดเชื้อลดลงอย่างชัดเจนในช่วงเดือนกุมภาพันธ์จนถึงเมษายนโดยมี “ผู้ป่วยติดเชื้อ hMPV” ร้อยละ 2.9 จากจำนวนตัวอย่างเฝ้าระวังโรคระบบทางเดินหายใจทั้งหมด 10,695 ตัวอย่าง ส่วนมากพบใน “เด็กเล็ก” ช่วงอายุ 0–5 ปี.คลิกอ่านคอลัมน์ “สกู๊ปหน้า 1” เพิ่มเติม
