จากขั้วโลก ถึง นอกโลก ระยะทางและสถานที่ มิอาจปิดกั้น การใช้สิทธิลงคะแนน หรือระยะทาง และ สถานที่ไม่ใช่ปัญหา หากผู้มีสิทธิ มีใจที่จะ ลงคะแนนเลือกตั้ง
การลงคะแนนเลือกตั้ง และ/หรือ การขนส่งบัตรเลือกตั้ง ที่เกิดขึ้นในพื้นที่ต่างๆทั่วโลก และ นอกโลก อาจจะมีระดับความ สะดวก-สบาย หรือ โหด-ทรหด ที่แตกต่างกันไป แต่ ระยะทาง และ ความยากลำบากของสถานที่ไม่ใช่อุปสรรค สำหรับผู้มี “สิทธิ” ที่มีใจที่จะ ลงคะแนนเลือกตั้ง
วันนี้เราจะมาดูการเดินทางของ คน และ บัตร ที่ต้อง ทะลุหิมะ ฝ่าทะเลทราย ลงเรือข้ามเกาะแก่งน้อย-ใหญ่ หรือแม้แต่การส่งสัญญาณ จาก “นอกโลก” เพื่อให้กระบวนการเลือกตั้งผู้แทนฯ ไปทำหน้าที่ บริหาร และ นิติบัญญัติ ในสภา เพราะมันไม่ใช่แค่เรื่องของ “สิทธิ” แต่สำหรับหลายๆคนทั่วโลก (รวมถึงคน นอกโลก)… มันคือ ความรับผิดชอบ หน้าที่ และ ศักดิ์ศรีแห่งการได้ตัดสิน ชี้ชะตา อนาคตของตัวเอง
ระยะทาง 400 กิโลเมตร ก็แค่ระยะห่างระหว่างกรุงเทพฯ กับ ภูทับเบิก ไม่ได้ยากเย็นหรือไกลเกินไป แต่ถ้าเป็น 400 กิโลเมตร ในแนวดิ่ง อย่างเช่นระยะห่าง ระหว่าง โลก กับ สถานีอวกาศ นานาชาติ (International Space Station) มันจะกลายเป็น 400 กิโลเมตร ที่เดินทางไปถึงยากขึ้นอีกเล็กน้อย แต่สำหรับการลงคะแนนเลือกตั้ง นักบินอวกาศหลากหลายสัญชาติ ที่ประจำการอยู่ท่ามกลางหมู่ดาวเหนือชั้นบรรยากาศโลก เขาส่งเสียงแสดงสิทธิในการเลือกตั้งกันมาตั้งแต่ปี 1997 ผ่านระบบการสื่อสารด้วยดาวเทียม... แต่แน่นอนว่า จะเลือกใคร กาใคร ทีมงานที่ภาคพื้นจะรู้หมดเลยนะครับ
...
จากเหนือน่านฟ้า มาที่อุณหภูมิติดลบสุดขั้วกันบ้าง ณ ศูนย์วิจัยขั้วโลกใต้อันหนาวเหน็บที่มีผู้คนจากหลากหลายประเทศ ประจำการทำงาน ศึกษาวิจัย ทำการทดลอง กันไม่น้อย เวลามีเลือกตั้งที ประเทศไหน/ชาติไหน เปิดโอกาสให้เลือกออนไลน์ ได้ก็โชคดีไป แต่สำหรับคนที่มาจาก ประเทศแถบอเมริกาใต้ ออสเตรเลีย แอฟริกาใต้ เขาจะตั้งคูหาเลือกตั้งเฉพาะกิจ ที่จะมีเรือนำหีบบัตร ฝ่าน้ำแข็ง เดินทางข้ามมหาสมุทรเพื่อให้บัตรลงคะแนนเหล่านั้น เดินทางไปถึงจุดนับคะแนนได้อย่างทันท่วงที ซึ่งด้วยความยากลำบาก ของ ระยะทางราวๆ 1.5 - 2 หมื่น กิโลเมตร ผู้ที่ทำงานอยู่ขั้วโลกใต้ อาจจะต้องเลือกตั้งล่วงหน้ากันหลายสัปดาห์ หรือ 1 เดือน ก่อนวันเลือกตั้งใหญ่ในประเทศของตน
ส่งแล้ว ส่งต่อ ส่งอีก... สำหรับประเทศที่มีลักษณะเป็นหมู่เกาะ อย่าง ฟิลิปปินส์ หรือ อินโดนีเซีย คนที่อาศัยอยู่บนเกาะเล็กๆ ก็จะต้องหันหัวเรือให้ถูกทางเพื่อไปลงคะแนนที่คูหาที่ใกล้ที่สุด ก่อนที่จะมีเครื่องบินเล็ก รับผิดชอบภารกิจอันยิ่งใหญ่ พาบัตรเลือกตั้งเหล่านั้น ไปที่ศูนย์นับคะแนนรวม ซึ่งถ้าช่วงไหนที่อากาศไม่เป็นใจ การส่งบัตรเลือกตั้งอาจจะต้องขอทดเวลาบาดเจ็บในการขนส่งเล็กน้อย
จากยอดเนิน สู่หุบเขา ชาวเนปาล ภูฏาน และ เปรู รู้ดี ว่าเลือกตั้งแต่ละที จะเมื่อยไม่น้อย โดยเฉพาะสำหรับ ลา สัตว์พาหนะที่ถูกใช้ในการส่งหีบบัตรไปยังลานเฮลิคอปเตอร์ เพื่อส่งต่อไปยังศูนย์นับคะแนนอีกที แต่ความยากลำบากของผู้คนและสรรพสัตว์ กลับถูกมองข้ามสำหรับ คนที่รักและอยากรักษาสิทธิของตนเอง
เลือกตั้งในหนึ่งประเทศ แต่บัตรลงคะแนนเดินทางมาจากทั่วทุกสารทิศ สิ่งนี้เป็นความจริงอย่างยิ่งสำหรับ การเลือกตั้งของ ฝรั่งเศส อิตาลี และ ฟิลิปปินส์ สามชาติที่ได้ชื่อว่า มี Global Diaspora หรือ ผู้ที่อาศัย/ทำงาน อยู่โพ้นทะเล ต่างบ้านต่างเมืองมากมายล้นหลาม
ขณะที่ ฐานทัพ ที่ประจำการอยู่ต่างแดนของเหล่าประเทศมหาอำนาจ ทั้งสหรัฐฯ และอังกฤษ เหล่าทหารหาญก็จะทำหน้าที่พลเมือง โดยการเลือกตั้งในคูหาเฉพาะกิจที่กองทัพจัดให้ ส่วนการส่งหีบฝ่าพายุ ทะเลทราย ก็แล้วแต่เหล่าแม่ทัพนายกอง จะบริหารจัดการ สำคัญแค่ เดินทางให้ถึงภายในเวลาที่กำหนด
แต่แน่นอนสำหรับหลายๆประเทศ ที่กำลังพัฒนา หรือ ด้อยพัฒนา คนส่วนน้อยที่สถานะไม่เอื้อต่อการลงคะแนน สิทธิของพวกเขา ก็ถูกละเลย และหายไปกับกระแสน้ำและสายลมโดยปริยาย
สำหรับคนไทย ถือว่าโชคดีมาก ที่ คณะกรรมการการเลือกตั้ง กกต ส่งเสริมและสนับสนุนการใช้สิทธิเลือกตั้ง ทั้งล่วงหน้า จากนอกราชอาณาจักร และ อำนวยความสะดวก ให้กับ คูหาที่กระจายอยู่ทั่วทั้ง 400 เขตเลือกตั้ง ในทุกจังหวัดของประเทศไทย
ส่วนที่ว่า ผู้มีสิทธิแต่ละคน จะต้องไปเลือกตั้งที่คูหาไหน ก็ต้องเริ่มจากการ ตรวจสอบสิทธิเลือกตั้งก่อนทำได้ง่ายๆ 3 ช่องทาง ก่อนถึงวันเลือกตั้ง
1. ดูจากหนังสือแจ้งเจ้าบ้านที่ กกต เขาส่งให้ถึงบ้าน
2. เช็กออนไลน์ได้ 24 ชั่วโมง ที่ https://www.bora.dopa.go.th/ หรือ แอปพลิเคชั่น Smart Vote แอปนี้ ได้ทั้ง iOS และ แอนดรอยด์
3. เดินทางไปดูรายชื่อได้ด้วยตัวเองที่ ที่ว่าการอำเภอ สำนักงานเขต หรือ ที่ว่าการ อบต.
และเมื่อเห็นชื่อ ว่าเราเป็นผู้มีสิทธิเลือกตั้ง ก็จะได้ข้อมูลที่สำคัญคือ ที่ตั้งของคูหาเลือกตั้ง ที่เราจะต้องไป เลือก สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ทั้งแบบ แบ่งเขต และบัญชีรายชื่อ รวมถึงการออกเสียงประชามติ แก้ไขรัฐธรรมนูญปี 60 วันอาทิตย์ ที่ 8 กุมภาพันธ์ 2569 นั่นเอง
...