โขนกรมศิลป์ รอบทดสอบระบบโรงละครแห่งชาติ บ่ายวันเสาร์ 9 พ.ค. สมกับการเสียเวลาคอย (ซ่อมกว่าสามปีครับ) ของแฟนานุแฟนสูงวัย...นอกจากสนุกครื้นครั่นตามขนบโขน...แล้ว จบด้วยความซาบซึ้งตอนผมฟังชื่อเรื่อง เกสรทมาลาพลีชีวัน ก็มโนชื่อนี้น่าจะเป็นสตรีสักนาง แต่กลายเป็นชื่อหนึ่งใน 18 มงกุฎ ทหารเอกพระราม ไม่รู้เอาเสียด้วยว่าเป็นวานรสังกัดเมืองไหน ชมพูหรือขีดขินเคยอวดรู้ชื่อ 18 มงกุฎ จำจากคำกลอน “นิลเอกนิลนนท์ชมพูพาน สุรเสนสุรกานต์ทหารใหญ่” แล้วก็เคยอ่าน แต่พอจำได้ ได้ชื่อไม่ครบ 18 เมื่อได้รู้ว่า เกสรทมาลา เป็นเทวดาแห่งธัญญาหาร เทพไพศรพณ์ ก็ถือเป็นความรู้ใหม่หนังสือสำนักการสังคีต กรมศิลป์อธิบายว่า พระอิศวรเป็นห่วงพระนารายณ์ ปางอวตารเป็นพระราม มาปราบทศกัณฐ์ว่าฆ่าพวกยักษ์ตายไปมากๆ จะทรงทนเหม็นกลิ่นศพยักษ์ไม่ไหวจึงส่งเทพไพศรพณ์ลงมาเป็นลิงป่าขนสีเหลืองอ่อน กลิ่นตัวหอมตลบให้มารับใช้ใกล้พระรามถ้าเป็นสมัยใหม่ เกสรทมาลาก็รับงานฉีดสเปรย์น้ำหอม ปรับอากาศให้พระรามสดชื่นเท่าที่เคยดูในโขนรามเกียรติ์หลายๆตอน...เมื่อลิงๆยักษ์ ตั้งท่ารบกัน...ก็เป็นที่รู้กัน “มวยหมู่” ฝ่ายพลับพลานั้น เป็นงานของ 18 มงกุฎ เป็นส่วนใหญ่ แฟนรามเกียรติ์รุ่นผม จึงรู้จักแต่ละบท ของแต่ละ มงกุฎน้อยเต็มทีหนังสือกรมศิลป์เล่าว่า อาจารย์เสรี หวังในธรรม จับประเด็นงานของเกสรทมาลา เป็น “รามเกียรติ์” อีกตอน...ท่านจึงเน้นตอนเกสรทมาลายังเป็นลิงหนุ่ม ให้ไปบังเอิญเจอยักษ์หนุ่มชื่อมังกรกัณฐ์ในป่ามังกรกัณฐ์ตนนี้เป็นลูกชายพระยาขรณ์ เมืองโรมคัล ได้คิวถูกศรพระรามตายไปก่อน เมื่อได้กลิ่นหอมตลบอบอวลป่าเข้าจมูก ก็ตามกลิ่นไปเจอเกสรทมาลาโขนตอนนี้ ในงานแสดงรอบทดสอบระบบนี้...ระบบก็ทำงาน คนดูทั้งโรงได้กลิ่นหอมอ่อนๆเตะจมูก กลิ่นมาตามหยดน้ำ ให้พอรู้สึกได้ (ผมนั่งใกล้ อธิบดีกรมศิลป์ท่านพนมบุตร จันทรโชติ เห็นท่านยกสองนิ้วหัวแม่โป้งให้)ยักษ์กับลิงเกิดถูกชะตาสาบานเป็นเพื่อนตายกัน แล้วก็แยกย้ายกันไปจนมาเจอกันอีกทีมังกรกัณฐ์ รับงานทศกัณฐ์ ออกรบล้างแค้นให้พ่อ...ฝีมือขนาดยิงศรทะลุเกราะแก้วพระรามขาด พระรามยิงมั่ง ขึ้นชื่อว่าศรพระราม...ไม่มีใครหน้าไหนต้านทานไหว แต่งานนี้ออกฤทธิ์ได้แค่ถูกศรมังกรกัณฐ์กระจุยระบบโรงละคร แสดงเต็มที่ มีเสียงฟ้าร้อง ฟ้าลั่น ครื้นครั่น โครมคราม ทั้งสีทั้งแสงทั้งเสียงประสานกลมกลืนแล้วก็ถึงตอนสำคัญ มังกรกัณฑ์ออกฤทธิ์เร้นกายหนีพระรามไปซ่อนอยู่ในก้อนเมฆ พระรามจะแผลงศรประหาร แต่มังกรกัณฑ์แปลงมีหลายตน ยิงไม่ถูกตอนนี้เอง ก็ถึงบทสำคัญ เกสรทมาลาทูลพระรามว่า เป็นเพื่อนตายกับมังกรกัณฐ์ อาสาเหาะขึ้นฟ้า ถ้าทรงเห็นมังกรกัณฐ์ ตนที่ออกมานั่นแหละตัวจริง ทรงยิงได้เลยระบบโขนชักรอกโชว์ตอนจบ พระรามแผลงศร ตอนมังกรกัณฐ์โผ ออกมา แต่ศรที่ปักอกมังกรกัณฑ์ก็ทะลุออกไปปักอกเกสรทมาลา...ตายอีกคนพระรามได้แต่เสียพระทัย...ที่พลั้งฆ่าลูกน้องตัวเอง แต่ก็ซาบซึ้งพระทัยเจ้าลิง 18 มงกุฎลูกน้องตนนี้ ชั่งน้ำหนักความรักเผ่าพันธุ์ (รักชาติ) รักนายเหนือกว่าความรักเพื่อนซึ่งเป็นศัตรูสารภาพครับ ผมดูโขนมาก็มาก...สนุก ตื่นเต้น เร้าระทึกกับงานอลังการงานสร้าง...แต่รสของความ “ซึ้ง” เจอเกสรทมาลาพลีชีวัน เรื่องนี้ก็ถึงขั้นน้ำตาไหลประสบการณ์จริงระหว่างเพื่อน ศัตรู นาย ผมเชื่อว่าหลายคนเคยเจอ หากเป็นเรื่องรักชาติจนน้ำตาไหล บทพลีชีพของเกสรทมาลาอธิบายได้แต่หากเป็นเรื่องจริงในบางบ้านเมือง...ตอนรบกับเขมร ผู้นำก็เล่นบทรักชาติชังเขมรเก็บคะแนน แต่พอได้อำนาจเต็มตัว ท่านก็เปลี่ยนบทใหม่ หันไปทำท่าจะจูบปากกับเขมร เรื่องนี้เริ่มมีเสียงค่อนแคะ ที่เขาว่ารักชาติจนน้ำลายไหลเป็นเช่นนี้ล่ะกระมัง!กิเลน ประลองเชิงคลิกอ่านคอลัมน์ “ชักธงรบ” เพิ่มเติม
