สถานการณ์ร้ายแรงเกินกว่าที่นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกฯ และ รมว.มหาดไทย บอกอ่านข่าวแล้วจะเป็นลม กับกรณีที่คณะกรรมการป้องกันและปราบปรามการทุจริตแห่งชาติ (ป.ป.ช.) ร่วมกับกองบังคับการป้องกันและปราบปรามการทุจริตและประพฤติมิชอบ (บก.ปปป.) บุกจับกุมขบวนการทุจริตสอบเป็นข้าราชการส่วนท้องถิ่นโดยความเสียหายใหญ่หลวง มันก่อให้เกิดข้อกังขาตามมาทันทีว่า ลอตนี้ไม่น่าจะใช่ลอตแรกและลอตเดียว นำมาซึ่งเครื่องหมายคำถามตัวโตๆ ข้าราชการส่วนท้องถิ่นมีพวกที่ทุจริตการสอบแฝงตัวอยู่ในองค์กรมากน้อยแค่ไหน โดยประสิทธิภาพในการทำงาน ศักยภาพ คุณภาพของบุคลากรที่ไม่ได้มาจากความรู้ความสามารถที่แท้จริงจุดที่ต้องล้างบางครั้งใหญ่ แบบที่นายกฯสั่งฟาดเต็มที่ และไม่น่าจะจบแค่การไล่ดำเนินคดีอาญากับขบวนการทุจริต และโทษทางวินัยที่เริ่มจากคำสั่งย้ายนายธีรุตม์ ศุภวิบูลย์ผล อธิบดีกรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น ตามประเพณีแบบไทยๆ เมื่อเกิดเหตุอื้อฉาวก็ต้องรีบหาแพะบูชายัญ ดับไฟพรางกระแสให้เรื่องซา สังคมลืมก็จบกันในเมื่อปมสำคัญก็อย่างที่นายก รัฐมนตรียังอดรู้สึกสะเทือนใจไม่ได้ กับตัวเลขค่าหัวในการจ้างทุจริตข้อสอบ เพื่อเข้าเป็นข้าราชการส่วนท้องถิ่น สูงถึงหัวละ 350,000–800,000 บาท ยังไม่ทันได้รับตำแหน่งอะไรเลย แค่เหยียบเท้าเข้ามาเป็นข้าราชการครั้งแรกในชีวิต เงินเดือนยังไม่ถึง 15,000 บาท แล้วประเทศมันจะอยู่ได้อย่างไรในมุมของนายกฯ นั่นคือมองอย่างผิวเผิน แต่ของแบบนี้มันรู้กันอยู่แก่ใจ ธรรมชาติของการลงทุนก็ย่อมต้องหวังผลกำไร นั่นหมายถึงแรงจูงใจในผลประโยชน์ที่จะได้รับจากการเป็นข้าราชการ มันต้องมากกว่าเงินค่าจ้างทุจริตสอบที่จ่ายไป และก็แน่นอนเมื่อเริ่มต้นด้วยการทุจริต ก็ไม่แปลกที่คดีทุจริตในองค์กรปกครองท้องถิ่นจะเต็ม ป.ป.ช.คอร์รัปชัน คือ ปลายทางสำคัญ แต่ยังมีอีกมุมที่เป็นแรงจูงใจที่ต้องพยายามทุกวิถีทางในการเข้าเป็นข้าราชการ แม้ต้องจ่ายเงินมหาศาล เสี่ยงกับกระบวนการทุจริต ก็เพื่อเข้าไปได้สิทธิของการเป็นข้าราชการ ทั้งเงินเดือนที่มั่นคง บำเหน็จ บำนาญค่ารักษาพยาบาล ที่รัฐดูแลไปตลอดชีวิต แม้เกษียณอายุราชการไปแล้ว ถือว่าคุ้มแสนคุ้มและกำลังเป็นปัญหารุมเร้า จุดที่รัฐบาลต้องเผชิญภาวะการคลังติดล็อกจากภาระงบประมาณรายจ่ายประจำ ที่ต้องกันไว้สำหรับจ่ายเงินเดือนข้าราชการ ทั้งที่ยังทำงานและที่เกษียณอายุไปแล้ว ไม่นับรวมค่ารักษาพยาบาลหลายแสนล้านบาท คิดเป็นสัดส่วนมากกว่า 37 เปอร์เซ็นต์ ของวงเงินงบประมาณรวมทั้งประเทศเลยทีเดียว.คลิกอ่านคอลัมน์ “บทบรรณาธิการ” เพิ่มเติม