วันนี้ 27 พฤศจิกายน ตรงกับวันเพ็ญขึ้น 15 คํ่า เดือน 12 นํ้านอง เต็มตลิ่ง เป็นวันประเพณี “ลอยกระทง” วัฒนธรรมของคนไทยที่โด่งดังไปทั่วโลก ประเพณีลอยกระทงของไทยเริ่มต้นมาตั้งแต่ สมัยกรุงสุโขทัย แต่สมัยนั้นยังไม่เรียกว่าการลอยกระทง ในศิลาจารึกของ พ่อขุนรามคำแหงมหาราช เรียกว่า “เผาเทียน เล่นไฟ” เป็นการทำบุญไหว้พระ แม้ใน สมัยกรุงศรีอยุธยา ก็ยังไม่มีประเพณีลอยกระทง มีแต่ประเพณี “ชักโคม ลอยโคม และแขวนโคม” ในจดหมายเหตุของ ลาลูแบร์ เล่าไว้ว่า ในวันเพ็ญขึ้น 15 คํ่า เดือน 12 “ประชาชนพลเมืองจะแสดงความขอบคุณแม่คงคา ด้วยการตามประทีปโคมไฟขนาดใหญ่ (ในแม่นํ้า) อยู่หลายคืน เราจะเห็นทั้งลำแม่นํ้าเต็มไปด้วยดวงประทีปลอยนํ้า มีขนาดใหญ่ย่อมต่างกันตามศรัทธาปสาทะของแต่ละคน...”คำว่า “ลอยกระทง” เพิ่งมาเรียกกันใน สมัยต้นกรุงรัตนโกสินทร์ โดย พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 โปรดให้ฟื้นฟูเพื่อความอุดมสมบูรณ์ของราชอาณาจักร มีพระราชนิพนธ์หนังสือ “ท้าวศรีจุฬาลักษณ์” สมมติในเรื่องเป็น สมัยกรุงสุโขทัย และมีการทำกระทงด้วยใบตองแห้ง การทำกระทงด้วยใบตองก็เลยแพร่หลายมาจนถึงปัจจุบันคุณธนวรรธน์ พลวิชัย อธิการบดีและที่ปรึกษาศูนย์พยากรณ์เศรษฐกิจ มหาวิทยาลัยหอการค้าไทย เปิดเผย ผลการสำรวจพฤติกรรมการใช้จ่ายของคนไทยในวันลอยกระทงปีนี้ พบว่า บรรยากาศคึกคักและสนุกสนานกว่าปีที่ผ่านมา คาดว่าจะมีเงินสะพัดมากถึง 10,000.5 ล้านบาท แตะระดับหมื่นล้านบาทเป็นครั้งแรกในรอบ 8 ปี นับตั้งแต่ปี 2559 ขยายตัว 3.3% เมื่อเทียบกับปี 2565 ส่วนใหญ่นำเงินเดือนรายได้ปกติมาใช้รวมกับเงินออมด้วย ค่าใช้จ่ายส่วนใหญ่เป็นค่าเดินทาง ค่ารับประทานอาหารนอกบ้าน ทำบุญ ช็อปปิ้ง ซื้อกระทง และเครื่องดื่มต่างๆเทศกาลลอยกระทงปีนี้ ประชาชนรู้สึกสนุกกว่าปีก่อน แต่ก็ยังระมัดระวังการใช้จ่าย ผลสำรวจบอกว่า ผู้คนรู้สึกว่าเศรษฐกิจไม่ได้แย่ เพียงแค่มีสัญญาณนิ่งๆซึมๆอยู่ในช่วงชะลอตัว แต่คนยังหวังว่า ไตรมาส 4 ปีหน้าเป็นต้นไปเศรษฐกิจจะฟื้น เพราะมีเงินดิจิทัล 5 แสนล้านบาท ที่เริ่มใช้จ่ายในเดือนพฤษภาคม 2567 ช่วยกระตุ้นเศรษฐกิจลอยกระทงปีนี้คึกคักจริงอย่างที่สำรวจ ผมเห็นบรรยากาศการจัดงานจากข่าวสารที่ภาคเอกชนส่งมาให้แล้ว ต้องบอกว่าคึกคักจริงๆ งานลอยกระทงที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในปีนี้ต้องยกให้ “ไอคอนสยาม” ของ คุณชฎาทิพ จูตระกูล มาในธีม “ICONSIAM Chao Phraya River of Eternal Prosperity ลอยกระทงบนสายนํ้าแห่งความเจริญรุ่งเรือง” โดยมี คุณคิมเบอร์ลี่ แอน โวลเทมัส แต่งเป็น นางนพมาศ ในชุด “นารีศรีสัชนาลัยสุโขทัยธานี” แค่ชุดนางนพมาศอย่างเดียว ก็มีมูลค่ากว่า 10 ล้านบาท แถมยังใส่เครื่องประดับทองคำที่ลํ้าค่าในชุด “รัตนมาสพิลาสจักรพรรดิ์” อีก ทำให้เครื่องแต่งกายของนางนพมาศมีมูลค่ากว่า 20 ล้านบาท อาจจะยิ่งใหญ่อลังการที่สุดในโลกเลยทีเดียว นักท่องเที่ยวต่างชาติได้เห็นต้องตื่นตาตื่นตะลึงในความยิ่งใหญ่ อลังการของการลอยกระทงไทยแน่นอน และจะเป็นเสน่ห์ดึงดูดให้นักท่องเที่ยวต่างชาติมาเที่ยวเทศกาลลอยกระทงไทยในปีหน้างานลอยกระทงที่จะคึกคักมากเป็นพิเศษอีกแห่งหนึ่งเห็นจะเป็น งานลอยกระทงที่อยุธยา ที่เต็มไปด้วยวัดวาอารามริมแม่นํ้าเจ้าพระยา แฟนละครดัง “พรหมลิขิต” ทาง ช่อง 33 จะแห่ไปลอยกระทงที่อยุธยาตามรอย “แม่การะเกด” และ “แม่พุดตาน” กันแน่นอน ซึ่งจะจัดที่บริเวณ พระบรมราชานุสาวรีย์สมเด็จพระนเรศวรมหาราช และตามวัดริมแม่นํ้าเจ้าพระยาประเพณี ลอยกระทงยี่เป็งเชียงใหม่ ปีนี้ก็คึกคักกว่าปีที่แล้ว แต่ นายกฯเศรษฐา ทวีสิน เลือกไปลอยกระทง “เผาเทียน เล่นไฟ” ที่ อุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย ไม่อยู่กรุงเทพฯ เลยไม่ได้เอาความขมขื่นไปทิ้งแม่นํ้าเจ้าพระยา วันลอยกระทงปีนี้ ผมขอให้ท่านผู้อ่านทุกท่านจงพบแต่ความสุข ความโชคดี เงินทองไหลมาเทมา สุขสันต์วันลอยกระทงครับ.“ลม เปลี่ยนทิศ”คลิกอ่านคอลัมน์ “หมายเหตุประเทศไทย” เพิ่มเติม
