กล้วยไม้ชนิดนี้ พบขึ้นทั่วไปในป่าดิบเขาเกือบทุกภาคของประเทศไทย ที่ระดับความสูงตั้งแต่ 300-1,000 เมตรขึ้นไป พบมากที่สุดทางภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และภาคตะวันตกของประเทศไทย ในต่างประเทศพบที่ประเทศพม่า และลาว นอกจากชื่อ “เอื้องคำปอน” แล้วยังมี ชื่อเรียกอีกมากมายคือ เอื้องคำปา เอื้องคำบิว เอื้องไผ่ และเอื้องเทียน เป็นต้น ซึ่ง “เอื้องคำปอน” มีชื่อวิทยาศาสตร์เฉพาะได้แก่ DENDROBIUM DIXANTHUM RCHB.F. มีลักษณะทาง พฤกษศาสตร์ เป็นกล้วยไม้อิงอาศัยจำพวกที่มีการเจริญทางด้านข้างเพียงอย่างเดียว ลำต้นสูงหรือยาวได้กว่า 30-50 ซม. ลำต้นกลมเป็นรูปแท่งดินสอ ปลายลำต้นเรียวแหลม เมื่อลำต้นแก่มักจะเป็นสีเหลืองเข้มหรือสีเหลืองปนเทา ลำต้นเป็นข้อปล้อง ใบมีลักษณะแบนเหมือนกับใบหญ้า กว้างประมาณ 0.7-1 ซม. ยาว 5-7 ซม. ปลายใบแหลม โคนเป็นกาบหุ้มลำต้น บริเวณข้อลำต้นใบสีเขียวสด เวลามีดอกจะทิ้งใบจนหมดต้นน่าชมยิ่งดอก ออกเป็นช่อตามข้อใกล้ปลายยอด จำนวน 2-3 ดอกต่อช่อ ดอกเป็นสีเหลืองเข้มหรือสีเหลืองทอง ลักษณะดอกมีกลีบปากแผ่กว้าง ตรงกลางเว้า ขอบหยักละเอียด ดอกเมื่อบานเต็มที่กว้างประมาณ 3.5 ซม. ดอกมีกลิ่นหอมเย็นและหอมแรง เวลามีดอกจำนวนมากและดอกบานพร้อมกันจะดูสวยงามและส่งกลิ่นหอมเป็นที่ประทับใจมาก ดอกออกช่วงระหว่างเดือนกุมภาพันธ์ต่อเนื่องไปจนถึงเดือนเมษายนของทุกปี ขยายพันธุ์ด้วยการแยกต้นมีต้นแท้ขายทั่วไป ตามแผงจำหน่ายกล้วยไม้ที่ตลาดนัดไม้ดอกไม้ประดับ สวนจตุจักร ทุกวันพุธ-พฤหัสฯ ราคาแต่ละแผงจะไม่เท่ากันอยู่ที่ขนาดของต้น หรือสอบถามกันเอง นิยมปลูกลงกระถางแขวน โดยใช้เครื่องปลูกอิฐมอญถ่านดำทุบเป็นก้อนเล็กๆรองก้นกระถาง 1 ใน 3 ของความสูงขอบกระถาง จากนั้นนำเอาต้นลงปลูกแล้วปิดทับส่วนบนด้วยกาบมะพร้าวแห้งตัดขวางยัดหรืออัดให้แน่น แล้วแขวนในที่แจ้งมีลมพัดโกรกได้ดีตลอดทั้งวัน รดน้ำพอชุ่มเช้าเย็น บำรุงปุ๋ยกล้วยไม้ฉีดพ่นอาทิตย์ละครั้ง เมื่อต้นแข็งแรงมีดอกดกตามฤดูกาล จะสวยงามและส่งกลิ่นหอมชื่นใจมากครับ.“นายเกษตร”
