“ต้องการต่อยอดอาชีพบรรพบุรุษ อยากขายกะหล่ำปลีโดยไม่ผ่านพ่อค้าคนกลาง จะได้ไม่ต้องถูกเอาเปรียบ เพราะเราเคยถูกพ่อค้าจากกรุงเทพฯมารับซื้อ ถึงเวลากลับเบี้ยวไม่ยอมจ่ายเงิน”วิทยา หวานซื้ง ชาวเขาเผ่าม้งหัวก้าวหน้า บ.นาป่าแปก ต.หมอกจำแป่ อ.เมือง จ.แม่ฮ่องสอน บอกว่า พื้นที่บ้านนาป่าแปกชาวบ้านปลูกกะหล่ำปลีกันมาก มักมีปัญหาเรื่องราคา เพราะขายผ่านพ่อค้าต่างถิ่นทั้งที่มารับซื้อถึงที่ ต่อให้ชาวบ้านปลูกดูแลดีแค่ไหน ขายได้ กก.ละ 2-5 บาท หลังได้โควตาเข้าเรียนคณะเกษตรศาสตร์ สถาบันเทคโนโลยีราชมงคลบางพระ ชลบุรี กระทั่งจบ มีความคิดถ้าจะให้ผักบนดอยราคาดี คนปลูกอยู่ได้ สิ่งแรกที่ต้องแก้ปัญหาคือเรื่องการตลาด เพราะที่ผ่านมาถูกพ่อค้าคนกลางกดราคา รายได้แทบไม่พอเลี้ยงคนในบ้าน...ครั้นหันไปพึ่งเจ้าอื่นหรือเปลี่ยนคนรับซื้อ ปัญหาเดิมๆต้องเกิดขึ้นมาอีกอย่างไม่ต้องสงสัยจากที่เคยรู้จักปลูกอย่างเดียว จึงเปลี่ยนมาเป็นนำกะหล่ำปลีของตนเองและญาติไปขายในตัวเมือง “เราต้องทำงานแข่งกับเวลา เร่งตัดกะหล่ำบนดอยใส่รถกระบะ แต่ละครั้งจะบรรทุกไปให้ได้มากสุด แต่กว่าผักจากยอดดอยจะลงไปถึงตลาดต้องใช้เวลา 12 ชม. กะหล่ำทั้งคันรถเหลือดีๆ ขายได้ราคาตลาดแค่ 20-30% ส่วนที่เหลือส่วนใหญ่ช้ำต้องขายเหมา นี่ขนาดบรรทุกผักมาขายเอง ยังไม่วายมีปัญหา พ่อค้ากรุงเทพฯรับซื้อไปแล้วไม่ยอมจ่ายเงิน ตรงนี้เลยเป็นจุดเปลี่ยน ทำให้ต้องมาหาวิธีการใหม่ ศึกษาการทำกะหล่ำปลีส่งขายห้างโมเดิร์นเทรด” แต่จะส่งผักเข้าห้างเพื่อจะได้ราคาดี มีเงื่อนไข...ต้องปลูกผักให้ได้คุณภาพ ไม่มีสารเคมีตกค้างครั้นจะอบรมวางกฎกติกาให้เพื่อนบ้าน ต้องใช้เวลานานมากเกินไป...เลยใช้วิธีลงมือทำลงมือปลูกให้เพื่อนบ้านเห็นได้ผลดีกว่า เริ่มตั้งแต่ปรับปรุงดิน ลดการใช้ปุ๋ยเคมี เปลี่ยนมาทำปุ๋ยหมักโดยใช้เศษกะหล่ำปลีที่ได้จากการตัดแต่ง 6 ส่วน ผสมกับมูลสัตว์ 1 ส่วน หมัก 45 วัน “การใส่ปุ๋ยหมักของเราจะแตกต่างจากที่อื่น แทนที่จะหว่านโรยใส่ปุ๋ยหมักไปทั่วทั้งแปลง เราใช้วิธีใส่ปุ๋ยหมักรองก้นหลุมก่อนปลูกกะหล่ำปลี วิธีนี้ทำให้ไม่เปลืองปุ๋ย และไม่ต้องสูญเสียปุ๋ยไปเผื่อแผ่วัชพืชได้อีกต่างหาก แต่การปรับหน้าดินทำแค่คนเดียว ไม่มีทางสำเร็จ เพราะหากพื้นที่ข้างๆยังใช้เคมี ฝนตกน้ำชะล้างลงมาทำให้เคมีตกค้าง เราต้องช่วยกันทำทั้งหมู่บ้าน โดยมีข้อตกลง บ้านไหนต้องการส่งผักให้เรา ต้องทำปุ๋ยหมักใช้เอง”และจากที่เคยส่งแต่กะหล่ำปลีเข้าห้างแม็คโคร...ทุกวันนี้คนบ้านนาป่าแปก ยังสามารถปลูกผักกาดขาว มะเขือเทศท้อ มะเขือม่วง ส่งให้แม็คโครได้อีกสัปดาห์ละ 18 ตัน.เพ็ญพิชญา เตียว
