
โออาร์ลงทุน 2,200 ล้านบาท ถือหุ้น 55.4% ใน TPN เพื่อบริหารระบบท่อส่งน้ำมันระยะทาง 342 กิโลเมตร ช่วยลดต้นทุนดำเนินงานและลดเที่ยววิ่งรถบรรทุกน้ำมัน
เมื่อเร็วๆ นี้ ได้มีโอกาสร่วมคณะไปกับ บริษัท ปตท. น้ำมันและการค้าปลีก จำกัด (มหาชน) หรือโออาร์ เพื่อดูกิจการท่อส่งน้ำมัน ที่จังหวัดขอนแก่น และร่วมเปิดตัว "นิสิต พงษ์วุฒิประพันธ์" รองประธานเจ้าหน้าที่บริหาร ด้านกลยุทธ์องค์กร บริษัท ปตท. น้ำมันและการค้าปลีก จำกัด (มหาชน) ว่าที่ซีอีโอคนใหม่ของบริษัท ที่จะเริ่มเข้าปฏิบัติหน้าที่ในต้นปี 2570
นิสิต ได้เล่าให้ฟังถึง ทิศทางการบริหารและโครงสร้าง ต้นทุนพลังงาน นับจากนี้ไปว่า ในภาพรวมธุรกิจระบบท่อขนส่งน้ำมัน ต่อระบบโลจิสติกส์พลังงาน ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ คือ หัวใจสำคัญของการสร้างผลกำไรและความแข็งแกร่ง ของธุรกิจน้ำมัน จึงต้องพึ่งพา การควบคุมค่าใช้จ่ายและการทำ Optimization หรือการเพิ่มประสิทธิภาพ ผ่านการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานโลจิสติกส์
บริษัทจึงมียุทธศาสตร์การเข้าถือหุ้นสัดส่วน 55.4% ใน บริษัท ไทยไปป์ไลน์ เน็ตเวิร์ค จำกัด (TPN) ร่วมกับ บริษัท ผลิตไฟฟ้า จำกัด (มหาชน) หรือ EGCO ที่ถือหุ้น 44.6% ด้วยเม็ดเงินลงทุนของบริษัทรวม 2,200 ล้านบาท
มีเป้าหมายเพื่อนำเงิน เข้าไปปรับโครงสร้างหนี้และพัฒนาธุรกิจ เพื่อให้บริษัท เข้าไปกำกับดูแลโครงสร้างพื้นฐานท่อส่งน้ำมันของประเทศ (Pipeline Infrastructure) ในระยะยาว
โดยระบบท่อส่งน้ำมัน TPN มีระยะทางรวม 342 กิโลเมตร มีขีดความสามารถ ในการขนส่งน้ำมัน 5,000 ล้านลิตรต่อปี และสามารถขยายได้สูงสุดถึง 7,300 ล้านลิตรต่อปี หากมีการติดตั้งเครื่องสูบน้ำมันเพิ่มเติม
ที่สำคัญ การปรับเปลี่ยนรูปแบบ การขนส่งจากรถบรรทุกทางไกล มาสู่ระบบท่อส่งน้ำมัน ประกอบกับการปรับโครงสร้างคลังน้ำมัน จะช่วยให้ บริษัทลดต้นทุน การดำเนินงานลงได้มากกว่า 20% โดยตัวเลขการประหยัดต้นทุน 20% ดังกล่าวไม่ได้มาจากส่วนต่างค่าขนส่ง เพียงอย่างเดียว แต่เกิดจากการลดต้นทุนคงที่ (Fixed Costs) ค่าบำรุงรักษา และค่าใช้จ่ายในการบริหารจัดการ คลังน้ำมันที่ซ้ำซ้อน
ขณะเดียวกัน ในเรื่องของ แผนบริหารจัดการเครือข่ายคลังน้ำมัน ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ บริษัทได้ทยอยปิดคลังน้ำมัน เดิมที่ไม่จำเป็น ได้แก่ คลังน้ำมันที่จังหวัดอุดรธานีและคลังศรีสะเกษ ที่ยุติการดำเนินงานไปแล้ว ขณะที่ คลังขอนแก่นเดิม (ระบบขนส่งทางรถ) เตรียมที่จะปลดระวางและปิดตัวลงในปีหน้า ส่งผลให้ในอนาคต โครงข่ายคลังน้ำมันของบริษัทในภาคอีสานจะเหลือเพียง 2 จุดยุทธศาสตร์หลัก ได้แก่ คลัง TPN เพื่อรองรับพื้นที่ตอนบน ตอนกลาง และคลังอุบลราชธานี สำหรับพื้นที่อีสานใต้ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการกระจายน้ำมัน สูงสุดควบคู่กับการรักษาความมั่นคงทางพลังงาน
“ นอกจากตลาดในประเทศแล้ว บริษัท ยังใช้คลัง TPN ขับเคลื่อนตามนโยบายรัฐในการเป็นคลังส่งออกน้ำมันสำเร็จรูปไปยังประเทศลาว ที่เริ่มส่งออกลอตแรกไปแล้วเมื่อเดือนก.ย. ที่ผ่านมา เพื่อรองรับปริมาณน้ำมันส่วนเกิน (Oversupply) ในประเทศไทย”
เขาย้ำอีกว่า ในเชิงภูมิรัฐศาสตร์และการแข่งขัน ประเทศไทยมีความได้เปรียบเวียดนามอย่างมาก เนื่องจากเส้นทางขนส่งจากไทยเข้าสู่นครหลวงเวียงจันทน์และหัวเมืองเศรษฐกิจของลาว มีต้นทุนโลจิสติกส์ต่ำกว่าและสภาพถนนเอื้ออำนวยกว่าเส้นทางข้ามเทือกเขาจากเวียดนาม ส่งผลให้ลาวนำเข้าน้ำมันจากไทย คิดเป็นสัดส่วนสูงถึง 90%
และในกรณีความเป็นไปได้ในการขยายท่อส่งน้ำมันข้ามแดนไปยังประเทศลาว เรื่องนี้ยังอยู่ในช่วงเริ่มต้นของการศึกษา (Early stage) เนื่องจากโครงการวางท่อต้องใช้เงินลงทุนสูงระดับนับหมื่นล้านบาท ที่ต้องประเมินความคุ้มค่าทางเศรษฐศาสตร์ ปริมาณความต้องการใช้จริงของลาว ที่มีประชากร 7 ล้านคน ตลอดจนกรอบกฎหมายและข้อตกลงร่วมระหว่างสองรัฐบาล อย่างรอบคอบ
“การขนส่งน้ำมันผ่านระบบท่อส่งน้ำมัน TPN ยังสร้างประโยชน์ในมิติด้าน ESG (สิ่งแวดล้อม สังคม และบรรษัทภิบาล) อย่างเป็นรูปธรรม โดยสามารถลดเที่ยววิ่งของรถบรรทุกน้ำมันลงได้เกือบ 1,000 เที่ยวต่อเดือน ช่วยลดความเสี่ยงอุบัติเหตุทางถนน และลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก (GHG) ในส่วนของบริษัท ได้ 6,500 ตันต่อปี”
ขณะที่ในภาพรวมของโครงการ TPN การเปลี่ยนโหมดขนส่งช่วยลดรอบการวิ่งรถไป-กลับได้ 80,000 เที่ยวต่อปี คิดเป็นการลดคาร์บอนในระบบเริ่มต้น 70,000 ตันต่อปี ซึ่งสามารถนำไปขึ้นทะเบียนคาร์บอนเครดิตตามเกณฑ์ขององค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (อบก.) ได้ตามกรอบระยะเวลา 7 ปีของโครงการ
นี่คือแนวคิดและอีกหนึ่งในนโยบายของแม่ทัพคนใหม่ของโออาร์ ที่กำลังจะเริ่มเปิดฉากปฏิบัติการจริงในเร็ว ๆ นี้
นิสิตยังได้ประเมินแนวโน้มความต้องการใช้น้ำมันในไตรมาส 4 ปีนี้ว่า มีโอกาสขยายตัวเพิ่มขึ้นจากไตรมาส 3 ตามปัจจัยฤดูกาล โดยไตรมาส 4 ต่อเนื่องไตรมาส 1 ของทุกๆปี ถือเป็นฤดูกาลท่องเที่ยว (High Season) ที่มีการเดินทางจำนวนมาก ในช่วงเทศกาลปลายปีและต้นปี ส่งผลให้ความต้องการใช้น้ำมันมีแนวโน้มปรับตัวดีขึ้น ส่วนทิศทางความต้องการใช้น้ำมันในปี 2570 ยังมีความไม่แน่นอน เพราะต้องขึ้นอยู่กับแนวโน้มราคาน้ำมันตลาดโลกและการฟื้นตัวของเศรษฐกิจ หากราคาน้ำมันกลับเข้าสู่ระดับปกติ 60-70 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล ประกอบกับเศรษฐกิจฟื้นตัว จะเป็นปัจจัยสนับสนุนการบริโภคน้ำมันให้ขยายตัวได้
“แนวโน้มราคาน้ำมันตลาดโลก ปี 2570 ผู้ประกอบการธุรกิจน้ำมัน ในหลายๆประเทศประเมินตรงกันว่า ราคามีโอกาสปรับลดลงจากระดับปัจจุบัน แต่คงไม่กลับไปต่ำกว่าระดับก่อนเกิดสงครามสหรัฐฯ และอิหร่าน โดยประเมินไว้ 3 กรณี ได้แก่ กรณีแรก ราคาน้ำมันปรับลดลงสู่ระดับ 70-80 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล ภายในเดือน ก.พ. 2570 กรณีที่สอง ราคาทรงตัวบริเวณ 90 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล และกรณีที่สาม ราคายังคงอยู่ในระดับสูงประมาณ 90-100 ดอลลาร์ต่อบาร์เรล”
ดังนั้น ความผันผวนของราคาน้ำมันยังเป็นความเสี่ยงต่อทั้งผู้บริโภคและผู้ประกอบการ โดยเฉพาะประเทศไทยที่ยังมีภาระจากการใช้กลไกกองทุนน้ำมันเข้ามาชดเชยราคาขายปลีก ซึ่งปัจจุบันกองทุนฯ มีสถานะติดลบเกิน 100,000 ล้านบาท จึงเป็นโจทย์สำคัญที่ภาครัฐต้องบริหารจัดการให้เกิดความสมดุลระหว่างการบรรเทาภาระค่าครองชีพของประชาชน กับการรักษาสภาพคล่องของกองทุนฯ
ที่สำคัญ กรณีที่กระทรวงพลังงานเตรียมปรับโครงสร้างราคาน้ำมัน โดยตัดต้นทุนทิพย์ออกจากสูตรคำนวณราคา ในเบื้องต้นจะส่งผลกระทบต่อผู้ค้าน้ำมัน และบริษัทอยู่ระหว่างเจรจากับโรงกลั่นน้ำมัน เพื่อปรับลดต้นทุนการจัดซื้อน้ำมันให้สอดคล้องกับโครงสร้างราคาใหม่ตามนโยบายภาครัฐ การปรับโครงสร้างราคาน้ำมันดังกล่าวจึงเป็นอีกประเด็นที่ผู้ค้าน้ำมันต้องเร่งหารือกับผู้ประกอบการโรงกลั่น เพื่อให้ต้นทุนการจัดซื้อน้ำมันสะท้อนสูตรราคาใหม่ และสามารถดำเนินธุรกิจภายใต้หลักเกณฑ์ที่เปลี่ยนแปลงไปได้อย่างเหมาะสม
อีกไฮไลต์หนึ่งของนิสิต คือประเด็นของการดำเนินธุรกิจของบริษัทในประเทศกัมพูชา เขาขยายความให้ฟังว่า บริษัทอยู่ระหว่างพิจารณาทางเลือกว่า จะยกเลิกกิจการหรือเดินหน้าธุรกิจต่อ หลังสถานการณ์การดำเนินธุรกิจได้รับผลกระทบอย่างหนัก โดยยอดขายน้ำมันผ่านสถานีบริการ PTT Station ลดลงประมาณ 70% ขณะที่ยอดขายร้านกาแฟคาเฟ่ อเมซอน (Café Amazon) ลดลงในสัดส่วนใกล้เคียงกัน โดยปัจจุบันจำนวนสถานีบริการน้ำมันที่เคยเปิดกิจการรวม 200 แห่ง ลดลงเหลือไม่ถึง 100 แห่ง เนื่องจากผู้ประกอบการสถานีบริการ (ดีลเลอร์) ท้องถิ่นทยอยเปลี่ยนแบรนด์ ส่งผลให้เครือข่ายธุรกิจและยอดขายของบริษัทในตลาดกัมพูชาหดตัวลงอย่างมีนัยสำคัญ
“การตัดสินใจถอนธุรกิจออกจากกัมพูชา บริษัทจะพิจารณาจากความคุ้มค่าในการขายกิจการเป็นสำคัญ ขณะที่หากเลือกเดินหน้าธุรกิจต่อจะต้องมีแนวทางรองรับที่ชัดเจนเพื่อให้สามารถบริหารจัดการต้นทุนและผลประกอบการได้ โดยมีเป้าหมายสำคัญคือไม่ให้ธุรกิจเกิดผลขาดทุนในระยะยาว”
อ่านข่าวเศรษฐกิจและนโยบายรัฐ กับ ThairathMoney เพื่อให้คุณ "การเงินดีชีวิตดี” ได้ที่
ติดตามเพจ Facebook : Thairath Money ได้ที่ลิงก์นี้ https:// www.facebook.com/ThairathMoney