แผนพีดีพี 2026 เปิดทางกฟผ.นำร่อง พนส.เร่งวางกรอบกติกา“โรงไฟฟ้านิวเคลียร์ SMR”

รัฐบาลเร่งวางกรอบกติกาคุมเข้มโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ขนาดเล็ก (SMR) หวังสร้างอธิปไตยทางพลังงานระยะยาว “ยศชนัน”สั่งเดินหน้า 4 มิติหลักเตรียมความพร้อม กระทรวงพลังงาน เปิดแผนพีดีพี 2026 รุกพลังงานสะอาด มอง“ดาต้า เซนเตอร์”กินไฟกว่าที่คิด วาดฝันกฟผ. สร้างโรงไฟฟ้่า SMR สำเร็จปี 2593

นายยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เปิดเผยผลการประชุมคณะกรรมการพลังงานนิวเคลียร์เพื่อสันติ (พนส.) ว่า ที่ประชุมมีมติเห็นชอบกรอบนโยบายการกำกับดูแลโรงไฟฟ้าพลังงานนิวเคลียร์ขนาดเล็ก (SMR) ให้เป็นไปตามมาตรฐานสากลของทบวงการพลังงานปรมาณูระหว่างประเทศ (IAEA) เพื่อรองรับร่างแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าของไทย ซึ่งจากการประเมินโครงสร้างพื้นฐาน 19 ประเด็น ไทยมีความพร้อมแล้ว 10 ประเด็น แต่มี 3 ประเด็นที่ต้องเร่งดำเนินการ คือ การกำหนดนโยบายระดับชาติ การจัดตั้งองค์กรบริหารจัดการขับเคลื่อนโครงการ (NEPIO) และการวางแผนจัดหาเงินลงทุน

ทั้งนี้ ที่ประชุมเห็นชอบแนวทางดำเนินงาน 4 มิติหลัก คือ ด้านกฎหมาย โดยมอบหมายให้สำนักงานปรมาณูเพื่อสันติ (ปส.) เร่งเสนอร่าง พ.ร.บ.ความรับผิดทางแพ่งต่อความเสียหายทางนิวเคลียร์เข้าสู่การพิจารณาของคณะรัฐมนตรี ด้านการพัฒนากำลังคน มอบกระทรวง อว.และหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจัดทำหลักสูตรและแผนพัฒนาบุคลากรระยะยาว ด้านการจัดการกากกัมมันตรังสี ให้จัดทำกรอบนโยบายแบบครบวงจรตลอดวงจรชีวิต และด้านห่วงโซ่อุปทานมอบหมายให้บีโอไอร่วมกับ ปส. ผลักดันผู้ประกอบการไทยเข้าสู่ห่วงโซ่อุปทานระดับโลกของ SMR

“การประชุมในวันนี้ไม่ได้หมายความว่าประเทศไทยได้ตัดสินใจแล้วว่าจะสร้างโรงไฟฟ้า SMR ที่ใด หรือเลือกใช้เทคโนโลยีใด แต่เป็นการเตรียมความพร้อมล่วงหน้า ซึ่งเป็นโอกาสครั้งสำคัญในการยกระดับขีดความสามารถของภาคอุตสาหกรรมไทย”

นายรุ่งเรือง กิจผาติ เลขาธิการ ปส. ย้ำว่า ปส.จะยึดมั่นในหลักความปลอดภัย 3S คือ ความปลอดภัย ความมั่นคงปลอดภัย และการพิทักษ์ความปลอดภัย เป็นหัวใจสำคัญสูงสุด โดยเร่งพัฒนากรอบระเบียบ ข้อบังคับ และแผนเตรียมพร้อมตอบสนองเหตุฉุกเฉินให้เชื่อมโยงตั้งแต่ระดับนโยบายจนถึงพื้นที่ พร้อมเปิดกว้างให้ภาคประชาชนมีส่วนร่วมรับรู้ข้อมูลที่โปร่งใสและตรวจสอบได้ 

ขณะที่นายประเสริฐสินสุขประเสริฐ ปลัดกระทรวงพลังงาน เปิดเผยความคิดเห็นต่อร่างแผนพัฒนากำลังผลิตไฟฟ้าของประเทศไทย พ.ศ. 2569-2593 (PDP 2026) ว่า หัวใจของแผนฉบับใหม่คือการปรับโครงสร้างระบบไฟฟ้าให้รองรับพลังงานสะอาด โจทย์ใหญ่คือความต้องการใช้ไฟฟ้าที่เพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วจาก Data Center และรถยนต์ไฟฟ้า(อีวี) ที่มียอดแจ้งความประสงค์ขอใช้ไฟฟ้ารวม 22,000-30,000 เมกะวัตต์ ขณะที่สำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน (สนพ.) ประเมินความต้องการไฟฟ้าจาก Data Center ซึ่งนำมาใช้จัดทำ PDP ที่ระดับกลาง 8,800 เมกะวัตต์      ทั้งนี้ กระทรวงพลังงานมองว่าการเพิ่ม Data Center ต้องพิจารณาถึงมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจ โดยอาจมีกระบวนการคัดกรองโครงการที่สร้างประโยชน์ต่อเศรษฐกิจดิจิทัลจริง และผู้ประกอบการที่ต้องการใช้ไฟฟ้าสะอาดคุณภาพสูงอาจต้องรับต้นทุนผ่านโครงสร้างราคาที่สูงกว่าค่าไฟของประชาชนทั่วไป ขณะที่ทิศทางค่าไฟฟ้า ร่าง PDP 2026 ตั้งเป้าค่าไฟฟ้าเฉลี่ยตลอดแผนที่ 3.88 บาทต่อหน่วย แม้ช่วงปลายแผนอาจขยับขึ้น 4.50-4.60 บาทต่อหน่วย 

นายวัฒนพงษ์ คุโรวาท ผู้อำนวยการสำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน(สนพ. )กล่าวว่า เป้าหมายสำคัญของ PDP 2026 คือการลดการปล่อยคาร์บอนจากภาคพลังงานเหลือ 19 ล้านตัน จากระดับปกติทที่ 121 ล้านตัน เพื่อช่วยรักษาการใช้ก๊าซธรรมชาติในอ่าวไทยไว้ 2,000 ล้านลูกบาศก์ฟุตต่อวัน และลดความเสี่ยงการพึ่งพาการนำเข้าก๊าซธรรมชาติเหลว(LNG )มากเกินไป และเพื่อรองรับการเพิ่มสัดส่วนพลังงานหมุนเวียน กระทรวงพลังงานเตรียมเร่งลงทุน Smart Grid, BESS, Synchronous Condenser และ Statcom  ผลักดัน Demand Response และ Virtual Power Plant จากแบตเตอรี่และรถยนต์ไฟฟ้ารวมกัน 14,000 เมกะวัตต์ 

สำหรับกำลังผลิตไฟฟ้า ระยะสั้นไทยยังมี ปริมาณไฟฟ้าสำรองอยุ่ที่ 25% แต่จำเป็นต้องเร่งขยายระบบส่งและสายจำหน่ายเพื่อรองรับความต้องการใช้ไฟฟ้าที่เพิ่มขึ้น โดยคาดว่าจะต้องลงทุนโครงข่าย 700,000 ล้านบาท  และอีกทางเลือกสำคัญคือ SMR หรือโรงไฟฟ้านิวเคลียร์ขนาดเล็ก ซึ่งถูกบรรจุใน PDP 2026 ด้วยกำลังผลิตรวมสูงสุด 9,000 เมกะวัตต ์ภายในปี 2593 โดยโครงการแรกขนาด 300 เมกะวัตต์ จะให้การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย(กฟผ. )เป็นผู้ริเริ่มเพื่อสร้างความเชื่อมั่นด้านมาตรฐานก่อนพิจารณาเปิดให้เอกชนเข้าร่วมในอนาคต