สภาวะโลกร้อนทำให้ฤดูกาลหาความแน่นอนไม่ได้ ส่งผลให้แตงกวาพันธุ์ลูกผสม ที่เคยให้ลูกดกเนื่องจากเป็นพันธุ์มีดอกตัวเมียดก ให้ผลผลิตไม่คงที่ ฤดูหนาวให้ดอกตัวเมียมาก ดอกตัวผู้น้อย ผลผลิตเลยลดลง ส่วนหน้าร้อนและหน้าฝน ถึงจะให้ดอกตัวผู้มากขึ้นก็จริง แต่ยังไม่สมดุลกับดอกตัวเมียในช่วง 10 กว่าปีที่ผ่านมา บริษัทผู้ผลิตและจำหน่ายเมล็ดพันธุ์แตงกวาแก้ปัญหาด้วยการเพิ่มปริมาณเมล็ดพันธุ์ที่ให้ดอกตัวผู้มากขึ้น 5-15% ออกมาจำหน่ายให้เหมาะกับฤดูกาล แต่ยังไม่สามารถแก้ได้หมดเพราะถ้าเกษตรกรเก็บเมล็ดพันธุ์ไปปลูกผิดฤดู ผลผลิตที่ได้ก็จะผิดเพี้ยน ไม่เต็มศักยภาพของพันธุ์ ดอกตัวเมีย. ดอกตัวผู้.“จากการศึกษาที่ได้รับทุนสนับสนุนจากสำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) เราพบว่า สาเหตุที่เป็นเช่นนั้นมาจากวิธีการผลิตแตงกวาพันธุ์ลูกผสม จะได้แตงกวาที่ให้ผลผลิตผันแปรไปตามสภาพแวดล้อม เนื่องจากมียีนบางตัวตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงของสภาพอากาศ”เมื่อได้ศึกษารายงานการวิจัยของต่างประเทศ ผศ.ฉันทนา วิชรัตน์ สาขาพืชผัก คณะผลิตกรรมการเกษตร มหาวิทยาลัยแม่โจ้ พบว่า แตงกวากะเทย หรือแตงกวาที่ผสมพันธุ์ในตัวเองได้ เนื่องจากมีดอกให้เกสรตัวผู้และตัวเมียอยู่ในดอกเดียวกัน เป็นแตงกวาไม่มียีนตอบสนองต่อการเปลี่ยนแปลงของสภาพแวดล้อม ดอกกะเทย. ลูกกะเทยผสมแม่ขี้เหร่.จึงทดลองนำแตงกวากะเทยมาเป็นพ่อพันธุ์ผสมกับแม่พันธุ์ที่เป็นแตงกวาให้ดอกเฉพาะตัวเมีย เพื่อให้ได้พันธุ์ลูกผสมที่ให้ผลผลิตสูง ผลที่ออกมาปรากฏว่าได้แตงกวาลูกผสมที่ให้ดอกคงที่ ผลผลิตไม่ผันแปรไปตามสภาพแวดล้อมที่เปลี่ยนแปลงแต่กระนั้นผลแตงกวาที่ได้กลับมีลักษณะกลม หนามสีดำ ไม่เป็นที่ต้องการของตลาด ผศ.ฉันทนา กับ แตงกวาลูกผสมพันธุ์ใหม่.เนื่องจากแตงกวาที่นำมาเป็นแม่พันธุ์ลักษณะไม่ดีพอ จึงร่วมกับบริษัทเอกชนระดับ SME ผู้ผลิตเมล็ดพันธุ์แตงกวา ขอความร่วมมือนำเกสรตัวผู้จากแตงกวาพันธุ์กะเทยที่ได้คัดเลือกพันธุ์ไว้ไปผสมกับเกสรตัวเมียพันธุ์แม่ของบริษัท และทำการคัดเลือกจนได้สายพันธุ์แตงกวาดอกกะเทยที่มีลักษณะที่ดีคือผลยาวขึ้นและหนามมีสีดำ เหมาะสมกับการเป็นพ่อพันธุ์จากนั้นนำพันธุ์ดอกกะเทยดังกล่าวมาเป็นพ่อพันธุ์ ผสมกับพันธุ์ตัวเมียของบริษัทเอกชน พบว่าลูกผสมที่ได้มีลักษณะดี ผลยาวหนามขาว และไม่มีปัญหาผลผลิตไม่แน่นอนตามสภาพอากาศที่เปลี่ยนไป.ชาติชาย ศิริพัฒน์
