“นายกวิศวกรรมสถาน” ไขข้อสงสัย ทำไมต้องใช้ รถสิบล้อ 36 คัน หนักรวมกว่า 900 ตัน ทดสอบแรงเฉือน-รับน้ำหนักคานสะพาน ก่อนเปิดทางด่วน M82 ชี้โครงสร้างตอกเสาเข็มลึกถึงชั้นดินแข็ง ใช้งานได้ยาวเกิน 70 ปี
กรมทาง-วิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย ตรวจสอบความแข็งแรงตามมาตรฐาน ทางด่วน M82 ก่อนเตรียมเปิดใช้งานปลายเดือนสิงหาคมนี้
จากกรณี กระทรวงคมนาคมและกรมทางหลวง เตรียมเปิดทดลองให้ประชาชนใช้บริการมอเตอร์เวย์สายใหม่ M82 บางขุนเทียน-บ้านแพ้ว เริ่มเปิด 28 ส.ค. 69 รองรับรถยนต์ รถบรรทุก และรถโดยสาร (จำกัดความเร็ว 65-80 กม./ชม.)
โดยก่อนที่จะทำการเปิด มอเตอร์เวย์สายใหม่ M82 บางขุนเทียน-บ้านแพ้ว ได้มีการนำรถบรรทุก 36 คัน ขึ้นไปบนสะพานเพื่อทดลองความแข็งแกร่งของการก่อสร้าง โดยรวมน้ำหนักแล้วกว่า 900 ตัน ซึ่งในเชิงวิศวกรรมมีนัยยะที่ซ่อนอยู่ว่าทำไมต้องใช้สิบล้อถึง 36 คัน
ทีมข่าวเฉพาะกิจ ไทยรัฐออนไลน์ สอบถามไปยัง รองศาสตราจารย์เอนก ศิริพานิชกร นายกวิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย ในพระบรมราชูปถัมภ์ (วสท.) กรณีนำรถบรรทุกสิบล้อขึ้นทางด่วน 36 คัน ว่า เป็นการทดสอบบริเวณคานสะพานที่พังถล่ม ที่เกิดขึ้นในวันที่ 15 ม.ค. ที่ผ่านมา ในพื้นที่โครงการก่อสร้างทางหลวงพิเศษหมายเลข 82 (มอเตอร์เวย์ M82) สายบางขุนเทียน-บ้านแพ้ว (สัญญาที่ 7 กม. 29+772 - กม. 31+207) บนถนนพระราม 2 เหตุผลที่ใช้รถบรรทุกสิบล้อ 36 คัน เพราะต้องการทดสอบความทนทานของตอม่อ ซึ่งการทดสอบนี้ ใช้รถบรรทุกหนักคันละ 25 ตัน รวมทั้งหมดเป็น 900 ตัน
ในขณะก่อสร้างสัญญาที่ 1 (กม. 11+959 - กม. 14+535) ก็พังลงเหมือนกัน ซึ่งรอบนั้นทดสอบด้วยน้ำหนัก600 ตัน การที่ไม่มั่นใจหรือไม่ได้ตรวจสอบอย่างชัดเจนก่อนเปิดให้ประชาชนใช้ ก็จะเป็นอันตรายมาก แต่รอบนี้ทดสอบด้วยน้ำหนัก 900 ตัน โดยทำการเลื่อนรถ เพื่อตรวจสอบแรงเฉือน การดัด การโก่ง และการแอ่นของตัวคานสะพาน การรับน้ำหนักบรรทุกนี้ อ้างอิงจากมาตรฐานรถของกรมทาง คือเป็นรถบรรทุกสิบล้อ น้ำหนัก 25 ตัน
ถ้าน้ำหนักรถบนสะพานเกิน จะเป็นอะไรหรือไม่
รศ.เอนก กล่าวว่า ก่อนทางขึ้นจะมีด่านชั่งน้ำหนัก ซึ่งเป็นจุดสำคัญที่จะต้องป้องกันไม่ให้รถมีน้ำหนักขึ้นสะพาน เป็นการวัด ในลักษณะ Weight in motion คือรถวิ่งผ่านแล้วรู้เลยว่ารถคันนี้น้ำหนักบรรทุกเท่าไร เนื่องจากยังต้องควบคุมน้ำหนักรถบนสะพาน โดยกระบวนการในการออกแบบสะพานบ้านเราจะใช้น้ำหนักรถสิบล้อ ซึ่งหนักกว่ารถบรรทุกมาตรฐานของสากล ถือว่าเป็นไปตามมาตรฐานที่ดี การแอ่นตัวที่ทดสอบ ค่าออกมาน้อยมาก ประมาณ 5-6 มม. ซึ่งจริงๆ แล้ว ระยะแอ่นของคานสะพานสามารถแอ่นตัวลงได้มากที่สุดประมาณ 37 มม.
รศ.เอนก เผยว่า วสท.ได้รับเชิญจากทางกรมทาง ให้เข้าไปร่วมตรวจสอบถนน Road Safety Audit คือการตรวจสอบความปลอดภัยบนถนน โดยตอม่อมีการติดตั้งเซนเซอร์ที่จะวัดแรงที่เกิดขึ้น ว่าเกินจากข้อกำหนดทางวัสดุหรือไม่ ซึ่งจะรวมถึงการตรวจสอบระบบไฟ ความชัดเจนเส้นจราจร แต่มักมีปัญหาเรื่องการขโมยสายไฟ ทำให้เกิดไฟดับ ดังนั้นจึงใช้แป้นนำทางสะท้อนแสง แม้ไฟดับหรือมีฝนตกก็จะยังเห็นช่องทางจราจรชัดเจน และบังคับไม่ให้วิ่งเกิน 80 กม./ชม. โดยหลังจากช่วงทดลองวิ่ง สองปีนับจากวันที่เปิดให้บริการ จะมีการเก็บค่าผ่านทาง
ระดับความแข็งแรงของทางด่วนสายใหม่
รศ.เอนก อธิบายเพิ่มเติมว่า สะพานนี้ตอกเสาเข็มลงลึกสุด ถึงชั้นดินแข็ง เพราะฉะนั้น ตัวฐานรากและเสาของสะพานจะแทบไม่ขยับ จม หรือทรุดตัวลงไปในดิน ส่วนใหญ่แล้วการทรุดตัวจะยุติลงหลังจากที่ทำโครงสร้างที่เป็นน้ำหนักบรรทุกคงที่เสร็จเรียบร้อยแล้ว และสะพานมีน้ำหนักบรรทุกคงที่ค่อนข้างสูง เมื่อเทียบกับน้ำหนักรถที่ใช้ พร้อมทั้งได้กำชับให้กรมทางหลวงหมั่นเข้าไปตรวจสอบเพื่อบำรุงรักษา เช่น รอยต่อในตัวคานสะพาน รอยต่อเผื่อขยาย อาจมีขนาดที่เปลี่ยนไป อาจจะมีลักษณะขรุขระซึ่งต้องดูแลรักษา แต่ส่วนใหญ่แล้วโดยทั่วไปการออกแบบโครงสร้างระดับนี้จะมีอายุการใช้งานขั้นต่ำประมาณ 70 ปี
