เมื่อวันที่ 20 มิถุนายน 2569 เวลา 16.52 น. สายด่วน 199 ได้รับแจ้งเหตุสะเทือนขวัญ อาคารทรุดตัว บริเวณใกล้เคียงวัดไตรมิตรวิทยารามวรวิหาร ถนนเจริญกรุง แขวงตลาดน้อย เขตสัมพันธวงศ์ เจ้าหน้าที่สถานีดับเพลิงและกู้ภัยสวนมะลิจึงรีบนำกำลังรุดไปตรวจสอบ

ต่อมาในเวลา 16.57 น. เจ้าหน้าที่เดินทางถึงจุดเกิดเหตุ พบว่าลักษณะที่เกิดเหตุเป็นแผ่นปูนบริเวณกันสาดชั้นที่ 2 ของอาคารพังถล่มและทรุดตัวลงมา เบื้องต้นแรงกระแทกส่งผลให้มีประชาชนเพศชายเสียชีวิตในที่เกิดเหตุทันที1 ราย โดยเจ้าหน้าที่และอาสาสมัครกู้ภัยต้องเร่งนำเครื่องมือตัดถ่างและอุปกรณ์หนัก เพื่อยกแผ่นปูนออกจากร่างผู้เสียชีวิตอย่างเร่งด่วน


เหตุการณ์นี้ไม่เพียงแต่สร้างความโศกเศร้า แต่ยังจุดกระแสความกังวลใจให้กับชาวกรุงอีกครั้งเกี่ยวกับความปลอดภัยของ "ตึกเก่าในกรุงเทพฯ" ที่นับวันยิ่งเสื่อมสภาพลงเรื่อยๆ

ทำไม "กันสาดปูน" ตึกเก่าถึงชอบถล่ม? เจาะลึกสาเหตุทางโครงสร้าง

...

วิศวกรผู้เชี่ยวชาญมักระบุว่า เหตุการณ์กันสาดหรือระเบียงตึกเก่าทรุดตัว มักเกิดจาก 3 ปัจจัยหลัก ดังนี้

โครงสร้างล้าและการกัดกร่อนเหล็กภายใน ตึกแถวเก่าส่วนใหญ่นิยมสร้างกันสาดแบบยื่นออกมาจากตัวอาคารโดยไม่มีเสารองรับ (Cantilever) เมื่อเวลาผ่านไป น้ำฝนและความชื้นจะซึมเข้าเนื้อคอนกรีต ทำให้เหล็กเสริมด้านในเกิดสนิม ขยายตัว และดันให้คอนกรีตปริแตก จนหมดแรงยึดรั้งในที่สุด

การต่อเติมผิดประเภท เจ้าของอาคารหลายรายมักดัดแปลงกันสาดไปเป็นที่วางแท็งก์น้ำ คอมเพรสเซอร์แอร์ หรือต่อเติมผนังเพิ่ม น้ำหนักที่มากเกินไป (Overload) ทำให้โครงสร้างรับไม่ไหว

ขาดการบำรุงรักษา: อาคารพาณิชย์เก่าจำนวนมากถูกปล่อยร้าง หรือขาดการตรวจสอบรอยร้าวอย่างถูกวิธีตามหลักวิศวกรรม


ตึกเก่ากรุงเทพฯ ส่วนใหญ่มีอายุกี่ปี?

หากย้อนดูประวัติศาสตร์การขยายตัวของเมือง อาคารพาณิชย์หรือตึกแถวในกรุงเทพฯ ส่วนใหญ่ที่เป็นคอนกรีตเสริมเหล็กยุคแรกๆ ถูกสร้างขึ้นในช่วง พ.ศ. 2500 - 2520 ซึ่งหมายความว่าตึกเหล่านี้มีอายุเฉลี่ยสูงถึง 40 - 60 ปี แล้ว

ข้อน่ากังวลในยุคนั้น กฎหมายควบคุมอาคารยังไม่เข้มงวดเท่าปัจจุบัน เทคโนโลยีการผสมคอนกรีตและการคำนวณการรับน้ำหนักยังไม่ได้มาตรฐานสากล ทำให้อาคารเหล่านี้มีความเสี่ยงสูงเมื่อเข้าสู่ช่วงอายุขัยปลายๆ

เช็กพิกัดเสี่ยง! ตึกเก่าพังถล่มย่านไหนในกรุงเทพฯ ที่ต้องเฝ้าระวัง?

พื้นที่ที่มีความหนาแน่นของอาคารเก่าและตึกแถวอายุเกิน 40 ปี ส่วนใหญ่จะกระจู่ตัวอยู่ในเขตเมืองเก่าและย่านการค้าดั้งเดิม ได้แก่

 

เขต / พื้นที่เสี่ยง

ลักษณะอาคารส่วนใหญ่

เขตสัมพันธวงศ์ (เยาวราช, เจริญกรุง, ตลาดน้อย)

ตึกแถวพาณิชย์เก่าแก่ หนาแน่น มีการต่อเติมสะสม

เขตพระนคร (ข้าวสาร, เสาชิงช้า, พระบรมมหาราชวัง)

อาคารอนุรักษ์และตึกแถวโบราณ บางส่วนขาดการบูรณะ

เขตป้อมปราบศัตรูพ่าย (โบ๊เบ๊, พลับพลาไชย)

ย่านค้าขายที่มีการใช้พื้นที่อาคารหนักและวางสินค้าเกินน้ำหนัก

ย่านชุมชนเมืองชั้นใน (บางรัก, ยานนาวา, ประตูน้ำ)

ตึกแถวริมถนนใหญ่ที่สร้างขึ้นพร้อมๆ กับการตัดถนนยุคแรก

...



วิธีสังเกตสัญญาณเตือน "ก่อนตึกถล่ม"

หากคุณต้องอาศัยหรือสัญจรผ่านย่านตึกเก่า ควรสังเกตสัญญาณอันตรายเหล่านี้

รอยร้าวแตกแยกแยก (Structural Cracks) โดยเฉพาะรอยร้าวรูปปากฉลามบริเวณโคนกันสาดหรือคาน

คอนกรีตหลุดร่อนจนเห็นเหล็กเส้น หากเห็นเหล็กข้างในเป็นสนิมขุมเนื้อสีน้ำตาลแดง ควรรีบแจ้งผู้เชี่ยวชาญ

มีคราบน้ำหรือน้ำรั่วซึมต่อเนื่อง สัญญาณว่าคอนกรีตเริ่มอุ้มน้ำและเสื่อมสภาพ

ระดับอาคารเอียงผิดปกติ ประตูหรือหน้าต่างเริ่มเปิด-ปิดยากเนื่องจากโครงสร้างทรุดตัว

เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นริมถนนเจริญกรุงในวันนี้ เป็นอุทาหรณ์ครั้งสำคัญที่หน่วยงานรัฐและเจ้าของอาคารต้องร่วมมือกันสังคายนาระบบความปลอดภัยของอาคารเก่าในกรุงเทพฯ ก่อนที่จะเกิดความสูญเสียซ้ำรอย

 

...