ข่าว
100 year

ประชาธิปไตยคณาญาติ

ไทยรัฐฉบับพิมพ์6 ก.ย. 2561 05:01 น.
SHARE

มีรายงานข่าวที่ยังไม่มีการยืนยัน ระบุว่า พรรคเพื่อไทยอาจเลือกนายรัฐพงษ์ คุณากรวงศ์ ลูกเขยของอดีตนายกรัฐมนตรีทักษิณ ชินวัตร เป็นหัวหน้าพรรค เป็นผู้นำทัพในการเลือกตั้ง เนื่องจากมี “สัญญาณมาจากคนแดนไกล” ต้องการให้เปลี่ยนภาพลักษณ์ทั้งพรรคและผู้นำใหม่ เพราะแม้จะมีฐานเสียงในภาคเหนือและอีสาน แต่ต้องการเจาะฐานเสียงคนรุ่นใหม่ด้วย

ระดับแกนนำของพรรคเพื่อไทยชี้แจงว่า มีกองเชียร์เสนอชื่อผู้นำพรรคเข้ามาหลายคน แต่พรรคจะพิจารณาเรื่องนี้หลังจากมีการปลดล็อกการเมือง จึงต้องติดตามดูกันต่อไป ข่าวที่ว่าจะให้ลูกเขยนายทักษิณเป็นหัวหน้าพรรคจะเป็นจริงหรือไม่ ถึงจะเป็นจริงก็ไม่ใช่เรื่องแปลกสำหรับการเมืองไทย ที่มีการสืบทอดอำนาจการเมือง ผ่านระบบวงศาคณาญาติมาหลายทศวรรษ

การสืบทอดอำนาจหรือตำแหน่ง ตามระบบเครือญาติมีอยู่ทุกภาคของประเทศ มากที่สุดน่าจะเป็นภาคกลาง มีการสืบทอดตำแหน่งผู้นำพรรคจากรุ่นพ่อสู่รุ่นลูก จังหวัดที่ไม่มีระดับหัวหน้าพรรคก็ผูกขาดเล่นการเมืองกันในหมู่เพื่อนพ้องน้องพี่ พรรคเพื่อไทยที่สืบทอดมาจากพรรคไทยรักไทย ก็เคยสืบทอดตำแหน่งจากผู้นำพรรคเดิมถึงน้องเขยจนถึงน้องสาว

ในประเทศไทยเคยมีปรากฏการณ์ที่เรียกว่า “สภาผัวเมีย” ในช่วงที่ใช้รัฐธรรมนูญ 2540 มี ส.ว. 200 คน มาจากเลือกตั้งทั้งหมด บางจังหวัดสามีเป็น ส.ส. ส่วนภรรยาเป็น ส.ว. และมีเสียงวิจารณ์ว่าไม่เหมาะสม รัฐธรรมนูญ 2550 จึงให้มี ส.ว.เลือกตั้งแค่ 77 คน ตามจำนวนของจังหวัด และห้ามพ่อแม่ คู่สมรสหรือบุตรของ ส.ส.ไม่ให้สมัครเป็น ส.ว.

แต่รัฐธรรมนูญ 2560 ไม่ห้ามสืบทอดอำนาจตามระบบเครือญาติ โดยอนุโลมให้เป็นไปตามวัฒนธรรมไทย ขณะเดียวกัน ก็ไม่ห้ามผู้ที่เคยล้มล้างระบอบประชาธิปไตยไม่ให้สืบทอดอำนาจ ซ้ำยังเปิดทางให้สืบทอดอย่างสะดวก แต่กฎหมายลูกคือกฎหมายพรรคการเมือง กลับห้ามพรรคกระทำการล้มล้าง หรือเป็นปฏิปักษ์ต่อประชาธิปไตย มีโทษยุบพรรค

รัฐธรรมนูญฉบับใหม่เน้นเป็นพิเศษในการปราบโกง จึงมีข้อห้ามผู้ที่เคยต้องคำพิพากษาเกี่ยวกับการทุจริตในเรื่องต่างๆ ไม่ให้สมัครรับเลือกตั้งเป็น ส.ส. และมุ่งสกัดกั้นไม่ให้ “คนนอก” คือผู้ที่ไม่ใช่สมาชิกพรรคเข้าไปทำการควบคุม ครอบงำ หรือชี้นำกิจกรรมการเมืองของพรรค มีโทษทางอาญาจำคุก 5 ถึง 10 ปี รวมทั้งให้ยุบพรรคและเพิกถอนสิทธิเลือกตั้ง

รัฐธรรมนูญมีเจตนารมณ์ที่ดี มุ่งหมายสกัดกั้นคนนอกแอบบริหารสั่งการพรรคจากทางไกล มุ่งหมายให้พรรคเป็นของสมาชิกและประชาชน ไม่ใช่พรรคของนายทุนหรือนักธุรกิจการเมือง แต่น่าเสียดายที่อาจไม่สำเร็จตามที่มุ่งหมาย แค่ทำไพรมารีให้สมาชิกพรรคเลือกผู้สมัคร ส.ส. ก็ทำท่าว่าจะทำไม่ได้ แต่จะทำแค่เป็นพิธีกรรม คือให้สมาชิกร่วมเป็นกรรมการสรรหา.

อ่านเพิ่มเติม...

แท็กที่เกี่ยวข้อง

เลือกตั้งพรรคการเมืองรัฐธรรมนูญพรรคเพื่อไทยบทบรรณาธิการ

คุณอาจสนใจข่าวนี้