ปลายเมษายนถึงต้นกรกฎาคมของทุกปี เราจะเห็นร้านรวงในตลาดสด ร้านริมถนน รถขายผลไม้ ซุปเปอร์มาร์เกต ไฮเปอร์มาร์เกต ต่างตั้งแผงขายทุเรียนกันถ้วนหน้า มีทั้งกระดุม หมอนทอง ชะนี พวงมณี ก้านยาว ให้เลือกซื้อตามรสนิยมที่ชอบ แถมยังเลือกได้ว่าชอบเนื้อแบบพอดีทาน กรอบนอกนุ่มใน หรือเนื้อไก่ฉีกทุเรียนเป็นผลไม้ไทยที่มีรสชาติหวานมัน กลิ่นหอม เป็นที่ชื่นชอบของคนไทยและต่างชาติ โดยเฉพาะคนจีน สมัยก่อนผู้บริโภคมักจะกลัวยาฆ่าแมลงตกค้างในทุเรียน แต่มาวันนี้อาจต้องระวังเพิ่มอีกสาร คือ BY2 (Basic Yellow 2) เพราะปลายปี 2567 จีนตรวจพบสาร BY2 ตกค้างในทุเรียนนำเข้าจากไทย ทำให้ทุเรียนหลายลอตถูกตีกลับ หน่วยงานรัฐจึงสั่งทำลาย (ฝังกลบ) ทุเรียนปนเปื้อนกว่า 60 ตัน ระงับการส่งออกของโรงคัดบรรจุ (ล้ง) 26 แห่งชั่วคราว จัด Big Cleaning ทำความสะอาดตั้งแต่สวน โรงรวบรวม/โรงคัดบรรจุ เพื่อป้องกันการปนเปื้อนซ้ำของสาร BY2 ก่อนเปิดฤดูกาลทุเรียนเมื่อต้นปี 2568 เก็บตัวอย่างทุเรียนตรวจวิเคราะห์สาร BY2 ทุกลอตก่อนส่งไปจีน และเฝ้าระวังเข้มงวดมาจนปัจจุบัน BY2 พบในทุเรียนได้อย่างไร? สาร BY2 หรือ Auramine O เป็นสารย้อมสีสังเคราะห์ มีลักษณะเป็นผงผลึก สีเหลืองสด ละลายน้ำได้ดี ปกติใช้ในอุตสาหกรรมย้อมผ้า กระดาษ หนัง สิ่งทอ ห้ามใช้ในอาหารเด็ดขาด ทว่า มีโรงคัดบรรจุหรือผู้ผลิตทุเรียนบางรายใช้สาร BY2 ผสมน้ำและชุบ/ย้อมเปลือกทุเรียน เพื่อให้เปลือกมีสีเหลืองทองสวยงาม ดูน่าซื้อ น่าทาน จึงทำให้ตรวจพบสาร BY2 ตกค้างในเปลือกและซึมเข้าสู่เนื้อทุเรียนได้ เมื่อได้รับ BY2 เข้าสู่ร่างกายจากอาหาร จะทำให้ระคายเคืองผิว ระบบทางเดินหายใจ หากได้รับปริมาณมาก อาจทำลายตับ ไต เสี่ยงเป็นโรคมะเร็งในระยะยาว องค์การอนามัยโลก (WHO) จัดให้ BY2 เป็นสารก่อมะเร็งกลุ่ม 2B คือ อาจก่อมะเร็งในมนุษย์ หากได้รับต่อเนื่องปริมาณมากๆ แล้วทุเรียนที่ขายในประเทศมีการเฝ้าระวังการตกค้างของ BY2 เหมือนส่งออกไปจีนหรือไม่? เข้าใจว่าหน่วยงานรัฐมีการเฝ้าระวังทุเรียนที่ขายในประเทศอย่างเข้มงวด เช่นเดียวกับทุเรียนที่ส่งออก แต่หากต้องการความมั่นใจ ขอแนะให้เลือกซื้อจากสวนหรือแหล่งที่น่าเชื่อถือ มีฉลากชัดเจน หรือจากฟาร์มที่ได้มาตรฐาน GAP มีใบรับรองจากกรมวิชาการเกษตร หรือจากโรงคัดบรรจุที่ได้มาตรฐาน GMP หลีกเลี่ยงทุเรียนราคาถูกผิดปกติ เปลือกมีสีเหลืองสดผิดธรรมชาติ หรือจากผู้ขายที่ไม่ทราบแหล่งที่มา หากยังกังวลก็สามารถล้างเปลือกให้สะอาดก่อนแกะทานได้ ที่สำคัญควรทานในปริมาณพอเหมาะ ไม่ทานต่อเนื่อง และทานในปริมาณมากเกินไป เพื่อความปลอดภัยจากสาร BY2 และห่างไกลจากโรค NCDsหากต้องการตรวจวิเคราะห์สาร BY2 ตกค้างในเปลือกและเนื้อทุเรียน ห้องปฏิบัติการสถาบันอาหารช่วยคุณได้ เราวิเคราะห์ด้วยวิธีมาตรฐานที่ได้รับการรับรองมาตรฐานสากล ISO/IEC 17025 ผลวิเคราะห์ถูกต้อง เชื่อถือได้.ไทยรัฐ+สถาบันอาหารโครงการอาหารปลอดภัยคลิกอ่านคอลัมน์ “มันมากับอาหาร” เพิ่มเติม
