ปัญหาสุขภาพจิตของเด็กไทยที่เผชิญภาวะซึมเศร้า และความเครียดสูงขึ้นจนนำไปสู่แนวโน้มก่อความรุนแรงในสังคมเพิ่มขึ้นอย่างน่าตกใจเมื่อวันศุกร์ที่ผ่านมาเป็นเรื่องสำคัญ และหนักหนาสาหัสพอๆกับปัญหาการทุจริตคอร์รัปชัน ยาเสพติด ตลอดจนถึงความไม่มีจริยธรรมในการเป็นพลเมืองดีของบรรดาผู้หลักผู้ใหญ่ในบ้านเมืองสิ่งที่หลายคนไม่คิด หรือคาดไม่ถึงก็คือ ความเสื่อมลงต่างๆเหล่านี้ ผลักให้เด็ก และเยาวชนไทยตกไปอยู่ในศูนย์กลางปัญหาโดยที่ตัวเด็กเองไม่ได้ตั้งใจ แต่ผู้ใหญ่ต่างหากที่เป็นฝ่ายสร้างผลกระทบมากมายให้แก่เด็ก และเยาวชนโดยตรงตั้งแต่ความอ่อนแอของโครงสร้างครอบครัว ระบบการศึกษาที่เหลื่อมล้ำ และสภาพแวดล้อมทางสังคมที่เต็มไปด้วยสิ่งเร้าเชิงลบที่ผู้ใหญ่สร้างขึ้นเมื่อพิจารณาจากรายงาน และข้อมูลเชิงสถิติจากหน่วยงานต่างๆ เช่น ผลสำรวจของ Thailand Policy Lab และบทวิเคราะห์จาก 101 Public Policy Think Tank (101 PUB) แล้ว สามารถจำแนกสภาพปัญหา และสาเหตุได้ เป็น 3 สภาพปัญหาหลักของเด็ก และเยาวชนในปัจจุบัน ซึ่งเกิดจาก1.สุขภาพจิต และวิกฤติความรุนแรง : เด็กไทยเผชิญภาวะซึมเศร้า และความเครียดสูงขึ้นอย่างมาก นำไปสู่แนวโน้มการก่อความรุนแรง และการรวมกลุ่มสร้างความเดือดร้อนในสังคม2.ยาเสพติด และอบายมุข : การเข้าถึงบุหรี่ไฟฟ้า กัญชา ยาเสพติด เว็บพนันออนไลน์ เกมออนไลน์ โดยเฉพาะอาวุธ ทำได้ง่ายโดยผ่านช่องทางต่างๆที่ชี้ชวน เร่งเร้าให้เด็กเดินเข้าหา3.การหลุดออกจากระบบการศึกษา : เพราะปัญหาความยากจนซ้ำเติมให้เด็กจำนวนมากต้องออกจากโรงเรียนกลางคัน เกิดภาวะการเรียนรู้ถดถอย และขาดทักษะที่จำเป็นในการประกอบอาชีพสภาพปัญหานี้มาจากสาเหตุส่วนลึกลงไปอีกที่ทำให้สังคมเสื่อมลงโดยมีเด็ก และเยาวชนตกไปอยู่ในศูนย์กลางของปัญหา นั่นก็คือ-โครงสร้างครอบครัวที่เปราะบาง การมีเพศสัมพันธ์ก่อนวัยอันควร ความไม่พร้อมมีบุตร การไม่รู้จักคุมกำเนิด การส่งเด็กให้ไปอยู่กับคนแก่ ปู่ย่าตายายเลี้ยง ทำให้เด็กขาดความอบอุ่น และขาดการขัดเกลาทางจริยธรรมที่เหมาะสม-ความเหลื่อมล้ำทางเศรษฐกิจบีบให้เด็กต้องดิ้นรนหาทางลัด และเสี่ยงเข้าสู่วงจรอาชญากรรม-การศึกษาที่ไม่ตอบโจทย์สังคมปัจจุบัน ซึ่งเน้นท่องจำมากกว่าเน้นการใช้ทักษะในชีวิต จึงจำเป็นต้องปรับหลักสูตรการศึกษา สร้างพื้นที่ปลอดภัย และเปิดช่องทางปลดปล่อยพลังงานและการแสดงออกในทางที่ถูกต้อง พร้อมๆกับบังคับใช้กฎหมายอย่างจริงจังกับสิ่งเร้าจะว่าไป การลงทุนเพื่อสร้างเด็ก และเยาวชนที่มีคุณภาพต่อสังคมในอนาคต ควรเป็นภารกิจที่ต้องทำต่อเนื่อง และไม่มีวันจบสิ้น.มิสไฟน์คลิกอ่านคอลัมน์ “กระจก 8 หน้า” เพิ่มเติม