ปัญหาของ กอ.รมน.คือปัญหา Identity Crisis คำว่า “Identity Crisis” แปลตรงตัว...นั่นก็คือ วิกฤติอัตลักษณ์ หรือวิกฤติตัวตน คือภาวะที่บุคคลตั้งคำถามถึงความหมาย บทบาท และคุณค่าของตนเองอย่างหนัก Analayo “Skyman” Korsakul (9 ก.ค.69) สะท้อนมุมมองนี้ไว้น่าสนใจชวนให้ติดตามพร้อมอธิบายว่า คือสมัยคอมมิวนิสต์ การมี กอ.รมน.อาจจะตอบโจทย์ เพราะตอนนั้นเราแทบจะมีสงครามกลางเมืองและเป็นสงครามการเมืองด้วย ทหารต้องรบในแนวหน้าในบ้านเราอยู่แล้วถ้ามี กอ.รมน.ก็ระดมกำลังจากองคาพยพของภาครัฐไปช่วยกันได้แต่หลังจากไม่มีคอมมิวนิสต์ กอ.รมน.ก็ไม่มีงานทำภาคใต้ก็ไม่ต้องทำ เพราะมี ศอ.บต.ทำอยู่แล้ว ตอนสมัยนายกฯ ชวนเกือบจะยุบได้แล้วด้วยซ้ำ แต่คุยไปคุยมากลายเป็นไม่ยุบก็ได้ แต่ต้องหางานให้ทำ เลยเปลี่ยนกฎหมายขยายภารกิจพอยุบ ศอ.บต. ภาคใต้ก็กลับมารุนแรง ตอนนั้นยังทำอะไรไม่ได้ ก็ตั้ง กอ.รมน.ภาค 4 ส่วนหน้ามาแก้ปัญหาก่อน จะสังเกตว่ามีคำว่าส่วนหน้านั่นแหละ แต่ กอ.รมน.ภาคอื่นก็ไม่มีงานทำอยู่ดี พอการเมืองเริ่มแรงมาตั้งแต่ปี 2549 กอ.รมน. เลยไปทำงานการเมืองซะเยอะฝ่ายการเมืองไหนที่ กอ.รมน.มองว่าอยู่ตรงข้ามก็โดน กอ.รมน.ต่อต้านหมด นอกนั้นก็พยายามไปหางานอื่น ไปเล่นเรื่องทรัพยากรธรรมชาติบ้าง เรื่องแรงงานบ้าง ไล่ไปเรื่อยๆ จนถึงที่เราชอบแซวกันคือไปจับพระเครื่องกับขนมอาลัวนั่นแหละ ทั้งที่พวกนี้มีหน่วยงานราชการรับผิดชอบอยู่แล้วลองเปิดไปดูข่าวประชาสัมพันธ์ในเว็บ กอ.รมน.ก็ได้ แต่ละกิจกรรมในข่าวนี่จริงๆมีหน่วยงานรับผิดชอบแล้วหรือไม่ก็ไม่รู้จะทำไปทำไมคือ...แสดงให้เห็นว่าจริงๆในปัจจุบัน กอ.รมน.ไม่ต้องมีแล้วก็ได้ เพราะไม่มีคอมมิวนิสต์ ไม่มีสงครามการเมืองและกลางเมืองแล้ว ปัญหาอื่นโครงสร้างอื่นของรัฐจัดการได้หมด...ไม่ต้องใช้โครงสร้างของทหาร ภาคใต้ก็มี ศอ.บต. กลับ มาแล้ว จริงๆยุบ กอ.รมน.ภาค 4 สน.ได้แล้วด้วยซ้ำ ทั้งที่ ศอ.บต. ก็อยู่ภายใต้ กอ.รมน. (ซึ่งจริงๆ มันก็แปลกแต่ช่างมันก่อน)อีกประเด็นของ กอ.รมน. ก็คือโครงสร้าง กอ.รมน.มักจะบอกว่ามีนายกฯเป็น ผอ.รมน. ดังนั้นแปลว่าอยู่ภายใต้พลเรือน คือพูดแบบนี้มันถูกครึ่งเดียว เพราะจริงๆ หน่วยงานราชการทุกหน่วยงานก็ต้องอยู่ภายใต้รัฐมนตรีหรือนายกฯอยู่แล้ว ปัญหาก็คือ ผอ.รมน.ภาคต่างๆ ซึ่งก็คือแม่ทัพภาคนี่แหละสามารถควบคุมผู้ว่าราชการจังหวัดได้ ซึ่งบริบทตอนคอมมิวนิสต์ยังพอว่า แต่บริบทปัจจุบันมันประหลาด?เอาจริงๆปัญหาหลักของ “กอ.รมน.” ที่ “ยุบ” ไม่ได้ก็คือ ที่นี่คือกลไกในการบริหารกำลังพลของกองทัพบกมีคนล้น ขึ้นตำแหน่งไม่ได้ ก็ส่งไปอยู่ กอ.รมน.บ้าง ได้ใช้งบนอกกองทัพเพราะเป็นงบสำนักนายกฯ งบอะไรพวกนี้เยอะแยะ พอเป็นแบบนี้ก็เกิดแฟชั่น ทหารบกมี กอ.รมน. ทหารเรือก็อยากมี ศรชล.เดี๋ยวสักวัน ทหารอากาศก็จะตั้ง ศร.ทอ. เป็นหน่วยแบบนี้แน่ๆ มากกว่าขยายอำนาจ...คือการขยายโครงสร้าง ขยายอัตรา และแน่นอน ขยายงบประมาณแค่นี้แหละ แค่นี้จริงๆ จริงๆแล้วถ้า กอ.รมน.จะทำอะไรให้เป็นชิ้นเป็นอันก็พอได้ คำว่า “Internal Security” (การรักษาความสงบเรียบร้อยภายใน พรมแดนของประเทศ โดยการบังคับใช้กฎหมาย ป้องกันภัยคุกคามที่กระทบต่อการดำรงอยู่ของรัฐ สังคม และประชาชน) ก็มีจริงไม่ใช่ไม่มี มันมีอยู่จริง หลายประเทศก็มีหน่วยงานแบบนี้ที่ดูแลโดยประสานระหว่างตำรวจ ทหาร พลเรือน ดูแลปัญหาก่อการร้าย การจารกรรมข้อมูล แก๊งอาชญากรรม หรือการก่อจลาจลอะไรก็ตาม แต่ก็จะเป็นกลไกที่พลเรือนหรือเจ้าหน้าที่ปกครองเป็นผู้นำ เพราะหลักปฏิบัติปกติ เหตุเกิดภายในประเทศเป็นเรื่องของมหาดไทย กลาโหมดูแลเฉพาะศัตรูจากนอกประเทศแต่...บ้านเรากลับเอาทหารมานำ กอ.รมน. โดยอ้าง Internal Security ทั้งที่ควรจะเป็นฝ่ายปกครองและตำรวจถ้าจะไม่ยุบ กอ.รมน.ก็ต้องปรับตัว ไม่ใช่จะอยู่เฉยๆ เอาโครงสร้างสมัยสงครามเย็นมาตอบสนองภัยคุกคามปัจจุบันแบบนี้ ล้าสมัยมากถ้าปรับ กอ.รมน.ไม่ต้องมี ผบ.ทบ.เป็นรอง ผอ.รมน.ไม่ต้องมีรอง ผบ.ทบ.เป็นผู้ช่วย ผบ.รมน.ไม่ต้องมี เสธ.ทบ. เป็นเลขา กอ.รมน. แต่ปรับให้มีรอง ผอ.รมน.สัก 3 คนก็ได้ เอาปลัดหรือรองปลัดกลาโหมมานั่งสักตำแหน่งจะได้ไม่เป็นหน่วยงานส่วนตัวของกองทัพบกหน่วยเดียว(จนกองทัพเรือได้ไอเดียไปตั้ง ศรชล. ซึ่งคล้าย กอ.รมน.ภาคทะเล) นอกนั้นก็ปลัด หรือรองปลัดมหาดไทย แล้วก็รอง ผบ.สชต.ก็ได้...แค่นี้แหละ แรงต่อต้านน่าจะน้อยลง จะดูเป็น “Internal Security” ที่เป็นที่ประสานงานจากหน่วยงานและกระทรวงที่เกี่ยวข้องจริงๆ ไม่ใช่บอกว่าประสานงานแต่ทหารบกนั่งคุมทุกอย่างเลย แล้วก็ทำงาน Internal Security จริงๆ...ไม่ใช่ทำแบบที่ กอ.รมน.ทำอยู่ทุกวันนี้ในโลกของการ “บริหารจัดการภาครัฐ” ประสิทธิภาพขององค์กรไม่ได้วัดกันที่ “จำนวนคน” หรือ “งบประมาณ” ที่ได้รับ แต่ต้องวัดกันที่ “ความคุ้มค่าและความชัดเจนของพันธกิจ”“กอ.รมน.” วันนี้เปรียบเสมือนองค์กรที่ติดกับดักในอดีตหรือไม่ หากไม่ยอมเปลี่ยนผ่านจาก “โครงสร้างสงครามเย็น” ไปสู่ “หน่วยงานความมั่นคงสมัยใหม่” ที่เน้นการบูรณาการมากกว่าการควบคุม กอ.รมน. ก็จะยังคงเป็นเพียงสถาบันที่ถูกตั้งคำถามถึงความคุ้มค่าและ...กลายเป็นภาระทางการคลังที่ประชาชนต้องตั้งคำถามทุกปีงบประมาณ?คลิกอ่านคอลัมน์ “สกู๊ปหน้า 1” เพิ่มเติม
