ชีวิตไม่ใช่ข้อสอบที่ตัดสินว่าถูกหรือผิด แต่มันคือการเดิมพัน เลิกถามว่าฉันถูกไหม แล้วถามใหม่ว่า “โอกาสที่มันจะเวิร์กคือเท่าไหร่?” และ “ถ้าไม่เวิร์กจะเสียอะไรบ้าง?”ทุกการตัดสินใจในชีวิต ตั้งแต่การลงทุน, เปลี่ยนงาน, เลือกคู่ชีวิต ล้วนอยู่บนพื้นฐานของการตัดสินใจบนข้อมูลที่ไม่ครบถ้วน ฉะนั้นคำถามสำคัญที่สุดไม่ใช่ว่า “ฉันจะชนะไหม?” แต่คือ “นี่คือการเดิมพันที่คุ้มค่าหรือยัง?” อดีตนักโป๊กเกอร์อาชีพระดับแชมป์โลก “แอนนี่ ดุ๊ก” ซึ่งผันตัวเป็นที่ปรึกษาด้านการตัดสินใจให้กับผู้บริหารและองค์กรระดับโลก เขียนหนังสือเบสต์เซลเลอร์ “Thinking in Bets” เปิดวาร์ปให้รู้จักการประเมินตัวเลือก โดยใช้ “ความน่าจะเป็น” ไม่ใช่ “ความแน่นอน”หนังสือเล่มนี้ช่วยให้เราสามารถแยกแยะ “โชค” กับ “ทักษะ” ออกจากกัน รวมถึงแยก “ผลลัพธ์” ออกจาก “กระบวนการ” เพราะการตัดสินใจที่ทำให้เกิดผลลัพธ์ไม่ดี ไม่ได้แปลว่าตัดสินใจผิด และการตัดสินใจที่ดูเหมือนประสบความสำเร็จ ก็ไม่ได้แปลว่าเป็นการตัดสินใจที่ฉลาดเสมอไป “แอนนี่ ดุ๊ก” กระตุ้นเราให้รู้จักสร้างกรอบคิดใหม่คือ “คิดแบบเดิมพัน” ใช้ชีวิตให้เหมือนเล่นไพ่โป๊กเกอร์ เพื่อจะรับมือกับความไม่แน่นอนได้อย่างมั่นใจขึ้น และรู้สึกเสียดายน้อยลงเธอไม่ได้สอนให้ “ชนะทุกครั้ง” แต่สอนให้ “คิดให้ดีก่อนเดิมพัน” คนส่วนใหญ่มักเชื่อว่าการตัดสินใจที่ดีเท่ากับผลลัพธ์ที่ดี แต่ในโลกความเป็นจริง โดยเฉพาะโลกของนักเล่นไพ่โป๊กเกอร์ คุณอาจ “คิดดีมาก” แต่แพ้ก็ได้ ขณะที่ “คิดแย่มาก” แล้วดันชนะ“คิดแบบเดิมพัน” เป็นคนละเรื่องกับ “นักเสี่ยงโชค” ชีวิตไม่ใช่การเดินทางหาคำตอบที่ถูกต้อง แต่คือ “การวางเดิมพันที่คุ้มค่า” ภายใต้ข้อมูลที่ไม่สมบูรณ์ คนที่ชนะในระยะยาวไม่ใช่คนที่ไม่เคยพลาด แต่คือคนที่ “แพ้เป็น” และ “ยังเดิมพันอย่างมีวินัย”หลักการสำคัญของ “คิดแบบเดิมพัน” คือ อย่ายึดติดกับผลลัพธ์ระยะสั้น, แยกคุณภาพของการตัดสินใจออกจากผลลัพธ์, คิดเป็นเปอร์เซ็นต์ ไม่ใช่คิดเป็นขาวดำ และเปิดพื้นที่ให้ตัวเองว่าอาจคิดผิดได้ข้อคิดคมๆจากหนังสือเบสต์เซลเลอร์เล่มนี้คือ “การตัดสินใจที่ดีไม่ได้การันตีผลลัพธ์ที่ดี” เราต้องแยกกระบวนการออกจากผลลัพธ์ ไม่งั้นจะหลงทางทั้งชีวิต“โชคมีบทบาทมากกว่าที่เรายอมรับ” คนส่วนใหญ่ประเมินความเก่งของตัวเองเกินจริงไปเยอะ และให้น้ำหนักกับเรื่องโชคน้อยเกินไป“อย่าคิดแบบใช่หรือไม่ใช่ ให้คิดทุกอย่างเป็นเปอร์เซ็นต์” เลิกพูดว่ามั่นใจ แล้วเริ่มพูดว่า “ฉันเห็นโอกาส 70%”“ผลลัพธ์คือกับดักของคนธรรมดา” เลิกตัดสินคุณภาพการตัดสินใจจากผลลัพธ์ระยะสั้น“ความไม่แน่นอนไม่ใช่ศัตรู แต่คือสนามแข่งขัน” คนที่ยอมรับความไม่แน่นอนจะได้เปรียบคนที่ต้องการคำตอบชัดๆตลอดเวลา“การยอมรับว่าคิดผิดคือกำไรระยะยาว” ทุกครั้งที่เรายอมรับว่าพลาด นั่นคือเรากำลังยกระดับระบบคิดของตัวเอง“อย่าตัดสินจากเกมเดียว ให้ดูหลายเกม” ชีวิตคือเกมเดิมพันระยะยาว อย่าเอาผลลัพธ์ครั้งเดียวมาตัดสินทุกอย่าง“เดิมพันเฉพาะเมื่อคุ้มค่า ไม่ใช่เมื่ออยากชนะ” ความอยากชนะเท่ากับอารมณ์ เสี่ยงมากที่จะพลาดในโลกจริงไม่มีอะไร 100% มีแต่ 60% น่าจะใช่ 30% เสี่ยงพลาด และ 10% คือสิ่งที่มองไม่เห็น!! ความมั่นใจเกินไปแบบไม่เผื่อผิดพลาดคือศัตรูตัวจริง มันทำให้เราไม่ฟังข้อมูลใหม่, ไม่ยอมรับว่าตัวเองอาจคิดผิด และไม่รู้จักปรับเกม กลายเป็นคนเจ็บซ้ำซาก.มิสแซฟไฟร์คลิกอ่านคอลัมน์ “คนดังอะราวนด์เดอะเวิลด์” เพิ่มเติม
