"กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์" พร้อมตรวจ "กาฬโรค" รู้ผลใน 24 ชั่วโมง ย้ำยึดหลักตามมาตรฐานความปลอดภัยชีวนิรภัยระดับ 3
วันที่ 7 ตุลาคม 2569 ดร.นพ.อดิสรณ์ วรรธนะศักดิ์ อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กล่าวว่า จากกรณีมีรายงานข่าวเหตุการณ์เกี่ยวกับเชื้อกาฬโรคในห้องปฏิบัติการที่ต่างประเทศ ซึ่งทำให้เกิดความกังวลเกี่ยวกับความรุนแรงและการแพร่กระจายของโรค โดยเฉพาะกาฬโรคปอดที่สามารถแพร่เชื้อจากคนสู่คนผ่านละอองฝอยจากระบบทางเดินหายใจ กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์มีความพร้อมด้านการตรวจวินิจฉัยทางห้องปฏิบัติการ เพื่อสนับสนุนการเฝ้าระวัง ป้องกัน และควบคุมโรคได้อย่างทันท่วงที หากพบผู้ป่วยต้องสงสัยในประเทศไทย
ปัจจุบัน กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ มีห้องปฏิบัติการความปลอดภัยทางชีวภาพระดับ 3 (BSL-3) สำหรับรองรับการตรวจหาเชื้อก่อโรคที่มีความเสี่ยงสูง และสามารถตรวจวินิจฉัยเชื้อ Yersinia pestis ซึ่งเป็นสาเหตุของกาฬโรคได้ตามมาตรฐาน โดยการตรวจหาสารพันธุกรรมด้วยวิธี Real-time PCR ทราบผลได้ภายใน 24 ชั่วโมง ห้องปฏิบัติการสามารถเพาะแยกเชื้อ (Culture) และตรวจยืนยันด้วยการทดสอบทางชีวเคมี โดยดำเนินการภายใต้ระบบควบคุมคุณภาพและมาตรฐานความปลอดภัยทางชีวภาพที่เหมาะสม พร้อมด้วยบุคลากรผู้เชี่ยวชาญและเครื่องมือที่มีประสิทธิภาพ เพื่อให้ผลการตรวจวินิจฉัยมีความถูกต้องและน่าเชื่อถือ
อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ กล่าวต่อว่า กาฬโรคเป็นโรคติดเชื้อที่มีความรุนแรงและจำเป็นต้องได้รับการวินิจฉัยและดูแลอย่างรวดเร็ว โดยเฉพาะกรณีกาฬโรคปอด ซึ่งสามารถแพร่เชื้อจากคนสู่คนผ่านละอองฝอยจากระบบทางเดินหายใจได้ ดังนั้น หากพบผู้ป่วยสงสัยที่มีประวัติหรืออาการเข้าได้กับโรค ควรประสานห้องปฏิบัติการก่อนการเก็บและนำส่งตัวอย่าง เพื่อให้สามารถเตรียมความพร้อมและดำเนินมาตรการด้านความปลอดภัยได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ชนิดตัวอย่างที่ใช้ในการตรวจขึ้นอยู่กับลักษณะอาการและรูปแบบของโรค เช่น สิ่งดูดจากต่อมน้ำเหลือง (aspirate) ในกรณีกาฬโรคต่อมน้ำเหลือง เลือดในกรณีกาฬโรคโลหิตเป็นพิษ เสมหะหรือตัวอย่างจากระบบทางเดินหายใจในกรณีกาฬโรคปอด และน้ำไขสันหลังในกรณีที่สงสัยการติดเชื้อในระบบประสาท ทั้งนี้ การเลือกชนิดตัวอย่าง การเก็บ การบรรจุ และการขนส่งต้องดำเนินการอย่างเหมาะสม เพื่อรักษาคุณภาพของตัวอย่างและความปลอดภัยของผู้ปฏิบัติงาน
สำหรับเชื้อ Yersinia pestis เป็นเชื้อก่อโรคที่มีความเสี่ยงสูง การเก็บและนำส่งตัวอย่าง ตลอดจนการตรวจวิเคราะห์ทางห้องปฏิบัติการ จึงต้องให้ความสำคัญกับความปลอดภัยทางชีวภาพอย่างเคร่งครัด โดยหน่วยบริการควรประสานห้องปฏิบัติการก่อนส่งตัวอย่าง เพื่อรับคำแนะนำเกี่ยวกับชนิดตัวอย่าง วิธีการเก็บ การบรรจุ การขนส่ง และมาตรการป้องกันการแพร่กระจายของเชื้ออย่างเหมาะสม
ทั้งนี้ สอบถามข้อมูลและประสานการส่งตรวจได้ที่ ศูนย์เฝ้าระวังและประสานงานทางห้องปฏิบัติการ สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์สาธารณสุข กรมวิทยาศาสตร์การแพทย์ โทร. 0 2951 1485, 0 2951 0000 ต่อ 98340 หรือ LINE ID: @769baxtr