"หมอเจด" เตือนสัญญาณที่ไม่ควรมองข้าม "เสียงแหบ-กลืนติด-คอโต" ระวังโรค "มะเร็งไทรอยด์" พร้อมย้ำเจอเร็วรักษาได้
วันที่ 11 มิถุนายน 2569 นพ.เจษฎ์ บุณยวงศ์วิโรจน์ รองผู้อำนวยการโรงพยาบาลมหาราช นครราชสีมา ได้โพสต์ข้อความให้ความรู้เรื่อง "มะเร็งไทรอยด์" โดยระบุว่า "ก้อนที่คอไม่ใช่ทุกก้อนจะเป็นมะเร็ง อันนี้ต้องพูดให้แฟร์ก่อน เพราะก้อนไทรอยด์ส่วนใหญ่เป็นก้อนธรรมดา แต่ปัญหาคือบางคนมีก้อนโตขึ้นเรื่อยๆ เสียงเริ่มแหบ กลืนติด หายใจไม่สะดวก แล้วยังปลอบใจตัวเองว่าเป็นคอพอกธรรมดา อันนี้แหละที่น่าห่วง เพราะมะเร็งไทรอยด์หลายชนิดโตช้า แต่ถ้าปล่อยจนกดหลอดลม เส้นเสียง หรือกระจายไปต่อมน้ำเหลือง การรักษาก็จะยุ่งขึ้นกว่าเดิมมาก ลองเช็กสัญญาณที่ไม่ควรมองข้ามกัน
1. คลำเจอก้อนที่คอ หรือคอโตขึ้นข้างเดียว
ไทรอยด์อยู่บริเวณด้านหน้าลำคอ ถ้ามีก้อนโตขึ้น อาจคลำได้เป็นก้อนบริเวณคอด้านหน้า โดยเฉพาะเวลาส่องกระจกแล้วกลืนน้ำลาย ก้อนอาจขยับขึ้นลงตามการกลืนได้ ถ้าก้อนโตเร็ว แข็ง ขอบไม่เรียบ หรือโตข้างเดียวชัดๆ อย่าปล่อยไว้ ถึงไม่เจ็บก็ต้องตรวจ เพราะมะเร็งหลายอย่างไม่จำเป็นต้องเจ็บให้เรารู้ตัวก่อน
2. เสียงแหบเรื้อรัง ไม่ใช่แค่ใช้เสียงเยอะเสมอไป
เสียงแหบจากหวัด ภูมิแพ้ หรือใช้เสียงเยอะ มักดีขึ้นได้ครับ แต่ถ้าเสียงแหบเรื้อรังหลายสัปดาห์ โดยเฉพาะมีก้อนที่คอร่วมด้วย ต้องระวังมากขึ้น เพราะก้อนไทรอยด์ที่โตผิดปกติอาจไปกระทบเส้นประสาทที่ควบคุมสายเสียง ทำให้เสียงแหบ เสียงเปลี่ยน หรือพูดแล้วเหนื่อยง่ายได้ อย่าเพิ่งซื้อยาอมแล้วลากยาวเป็นเดือนนะครับ ควรตรวจให้ชัด
3. กลืนติด เหมือนมีอะไรขวางคอ
...
ถ้ารู้สึกกลืนอาหารแล้วติด กลืนลำบาก หรือเหมือนมีอะไรกดอยู่บริเวณคอตลอดเวลา อาจเกิดจากก้อนที่โตจนกดหลอดอาหารได้ครับ บางคนเริ่มจากกลืนของแข็งติดก่อน เช่น ข้าว เนื้อ เม็ดยา แล้วค่อยเป็นมากขึ้น ถ้ามีอาการกลืนติดร่วมกับคอโตหรือก้อนโตขึ้นเรื่อย ๆ อันนี้ไม่ควรมองว่าเป็นกรดไหลย้อนอย่างเดียวครับ
4. หายใจลำบาก แน่นคอ โดยเฉพาะเวลานอนราบ
ก้อนไทรอยด์ที่โตมากอาจกดหลอดลม ทำให้รู้สึกหายใจไม่เต็มอิ่ม แน่นคอ หายใจมีเสียง หรือรู้สึกอึดอัดเวลานอนราบ อาการแบบนี้ต้องรีบตรวจครับ เพราะถ้าก้อนกดทางเดินหายใจมากขึ้นเรื่อย ๆ จากเรื่องที่ควรวางแผนรักษา อาจกลายเป็นเรื่องฉุกเฉินได้ อย่ารอให้หายใจลำบากหนักแล้วค่อยมาโรงพยาบาลครับ
5. ต่อมน้ำเหลืองที่คอโต แข็ง หรือโตไม่ยุบ
มะเร็งไทรอยด์บางชนิดสามารถกระจายไปต่อมน้ำเหลืองบริเวณคอได้ครับ ถ้าคลำเจอก้อนด้านข้างคอ โตขึ้น แข็ง ไม่เจ็บ และไม่ยุบลงหลังผ่านไปหลายสัปดาห์ ต้องตรวจ อย่าคิดว่าเป็นต่อมน้ำเหลืองอักเสบจากหวัดเสมอไป โดยเฉพาะถ้ามีก้อนไทรอยด์หรือเสียงแหบร่วมด้วย อันนี้ควรให้หมอดูครับ
6. ก้อนโตเร็ว หรือมีประวัติเสี่ยง ต้องระวังเป็นพิเศษ
ก้อนไทรอยด์ที่โตเร็วภายในเวลาไม่นาน หรือก้อนแข็งติดกับเนื้อรอบ ๆ ควรรีบประเมินครับ รวมถึงคนที่เคยฉายรังสีบริเวณคอ เคยได้รับรังสีตั้งแต่วัยเด็ก มีคนในครอบครัวเป็นมะเร็งไทรอยด์บางชนิด หรือมีก้อนร่วมกับเสียงแหบ กลืนติด หายใจลำบาก กลุ่มนี้ไม่ควรรอดูเอง เพราะถ้าเป็นชนิดที่รุนแรง การเจอเร็วมีผลกับการรักษามากครับ
ถ้าเจอก้อนที่คอควรตรวจอะไรบ้าง
- อัลตราซาวด์ไทรอยด์ ดูขนาดก้อน ขอบก้อน หินปูน การไหลเวียนเลือด และต่อมน้ำเหลืองรอบคอ
- ตรวจเลือด TSH, FT4 ดูว่าไทรอยด์ทำงานเกิน ปกติ หรือต่ำ แต่บอกไม่ได้ 100% ว่าเป็นมะเร็งหรือไม่
- เจาะชิ้นเนื้อด้วยเข็มเล็ก หรือ FNA ถ้าก้อนมีลักษณะน่าสงสัย หมอจะใช้เข็มเล็กดูดเซลล์ไปตรวจ
- ตรวจต่อมน้ำเหลืองที่คอ เพราะมะเร็งไทรอยด์บางชนิดกระจายไปต่อมน้ำเหลืองได้
- อย่ากด นวด หรือกินยาลดก้อนเอง เพราะถ้าเป็นก้อนที่น่าสงสัย อาจทำให้ช้าในการวินิจฉัย
- นำผลตรวจเก่ามาเทียบ ถ้าเคยอัลตราซาวด์มาก่อน จะช่วยดูว่าก้อนโตเร็วหรือเปลี่ยนลักษณะไหม
- ให้หมอประเมินความเสี่ยงรวมกัน ไม่ใช่ดูแค่ขนาดก้อน เพราะก้อนเล็กบางก้อนก็น่าสงสัยได้ ถ้าลักษณะไม่ดีครับ
ก้อนไทรอยด์ส่วนใหญ่ไม่ใช่มะเร็ง แต่คำว่าส่วนใหญ่ไม่ได้แปลว่าเราควรชะล่าใจทุกก้อน ถ้ามีก้อนที่คอ เสียงแหบ กลืนติด คอโต ต่อมน้ำเหลืองโต หรือหายใจไม่สะดวก อย่าปล่อยให้มันโตจนรักษายากขึ้น รีบตรวจให้ชัดด้วยอัลตราซาวด์ และถ้าจำเป็นให้เจาะตรวจเซลล์ เพราะมะเร็งไทรอยด์หลายชนิด ถ้าเจอเร็วรักษาได้".
ขอบคุณเฟซบุ๊ก หมอเจด