“กรณ์” ผิดหวังรัฐบาลเมินสภาฯ จี้ จัดงบประมาณ แบบ “Zero-based” ของจริง พร้อมเตือน โครงสร้างรายได้ประเทศวิกฤต-ส่อติดกับดักกฎหมายการคลัง


วันที่ 20 พฤศจิกายน 2569 นายกรณ์ จาติกวณิช สส.บัญชีรายชื่อ พรรคประชาธิปัตย์ อภิปรายในการประชุมสภาผู้แทนราษฎรเพื่อพิจารณาญัตติปรึกษาหารือการจัดทำงบประมาณรายจ่ายประจำปี พ.ศ. 2571 (Pre-Budget Consultation) โดยตั้งข้อสังเกตถึงความผิดปกติในการจัดทำงบประมาณที่หลงทิศทาง และการเพิกเฉยของรัฐบาลต่อเวทีสภา


นายกรณ์ เริ่มต้นการอภิปรายด้วยการติงฝ่ายรัฐบาลที่ไม่มีตัวแทนเข้าร่วมรับฟังข้อเสนอแนะจากสภาผู้แทนราษฎรเลยแม้แต่คนเดียว พร้อมชี้ว่าการละเลยเช่นนี้ทำให้คุณค่าของการหารือซึ่งมีความสำคัญอย่างมากต้องลดทอนลงไปโดยระบุว่า แม้รัฐบาลหลายยุค รวมถึงรัฐบาลปัจจุบันจะอ้างว่าใช้แนวคิด “Zero-based Budgeting” หรือการจัดทำงบประมาณแบบเริ่มจากศูนย์ แต่ในทางปฏิบัติกลับไม่ได้เป็นเช่นนั้น การให้หน่วยงานต่างๆ ขอเพิ่มงบประมาณได้ไม่เกิน 10% จากฐานเดิม สะท้อนชัดเจนว่าไม่ได้เริ่มจากศูนย์ แต่เป็นการยึดโครงสร้างเดิมโดยเสมือนว่าประเทศไม่มีอะไรเปลี่ยนแปลง


เตือน 3 ปัจจัยเปลี่ยนโลก

“ถ้าเริ่มจากศูนย์จริง เราจะจัดสรรงบประมาณแบบที่เป็นอยู่นี้หรือ? ที่ต้องแบ่งครึ่งหนึ่งให้กับระบบราชการ 30% เป็นสวัสดิการ และ 20% ให้การลงทุน ผมกล้าตอบแทนทุกคนว่าเราจะไม่จัดสรรแบบนี้แน่นอน ในยุคที่โลกเปลี่ยนไป การมีโครงสร้างราชการแบบเมื่อ 20-50 ปีก่อนมีความจำเป็นน้อยลง เราสามารถใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเข้ามาแทนที่ได้” นายกรณ์ กล่าวและว่า 3 ปัจจัยหลักที่เปลี่ยนโลกและกระทบต่องบประมาณของไทยโดยตรง ได้แก่

1. โครงสร้างสังคมสูงวัย จำนวนวัยแรงงานที่เสียภาษีลดลง ในขณะที่ผู้สูงอายุเพิ่มขึ้น ถือเป็นความท้าทายถาวรเพราะอัตราเด็กเกิดใหม่ลดลงทุกปี แต่ระบบงบประมาณกลับไม่มีการเตรียมพร้อมรับมือ

2. ความเปลี่ยนแปลงด้านเทคโนโลยีและ AI คนไทยทำค้าขายผ่านแพลตฟอร์มต่างชาติมากขึ้น โครงสร้างการทำงานเปลี่ยนเป็น Gig Economy ทำให้รัฐสูญเสียรายได้และเก็บภาษีได้ยากขึ้น นอกจากนี้ การมาของ AI ยังกระทบต่อตลาดแรงงานและอาจต้องส่งเงินออกประเทศเพื่อจ่ายให้แพลตฟอร์ม AI ขนาดใหญ่

3. การเปลี่ยนผ่านของอุตสาหกรรม อุตสาหกรรมยานยนต์ที่เคยเป็นขุมทรัพย์ของไทยเปลี่ยนไป แม้ค่ายรถ EV จะมาตั้งโรงงาน แต่ก็ไม่ก่อให้เกิดการจ้างงานหรือสร้าง Supply Chain แบบในอดีตอีกต่อไป


จี้ปฏิรูประบบหารายได้

นายกรณ์ เตือนรัฐบาลว่าปัจจุบันประเทศไทย “ไม่เหลือพื้นที่ทางการคลังแล้ว” หนี้สาธารณะใกล้ชนเพดาน 70% และยังคงต้องทำงบขาดดุลต่อไป ที่น่ากังวลคือรายจ่ายประจำของรัฐพุ่งสูงถึงกว่า 82% ทำให้เหลือพื้นที่งบลงทุนเพียง 17% ซึ่งอาจผิดกฎหมายวินัยการเงินการคลังที่บังคับให้ต้องมีงบลงทุนไม่น้อยกว่า 20%


“ท่านเตรียมการเรื่องนี้อย่างไร หรือจะรอแก้ปัญหาด้วยการออก พ.ร.ก. เหมือนทุกครั้ง? สิ่งที่ต้องให้ความสำคัญที่สุดคือ “รายได้” ปัจจุบันรัฐบาลเก็บภาษีจากธุรกรรมทางเศรษฐกิจได้น้อยลงเหลือเพียง 14% ของ GDP หากแก้จุดนี้ไม่ได้ เราจะติดกับดักงบประมาณแน่นอน” นายกรณ์ ระบุ


ในช่วงท้าย นายกรณ์ เสนอว่า ในอนาคตงบประมาณจะต้องเทน้ำหนักไปที่การดูแลสวัสดิการประชาชนมากขึ้น ส่วนการลงทุนต้องดึงภาคเอกชนเข้ามารับภาระแทน และที่สำคัญที่สุดคือต้องปฏิรูประบบราชการเพื่อลดภาระต่องบประมาณแผ่นดินอย่างจริงจัง