“ศุภโชติ” ซัดรัฐบาลผลักภาระให้ประชาชน หลังผุดแผนเลิกแก๊สโซฮอล์ 91-95 ดัน E20 น้ำมันหลัก เผยต้นทุนจริงแทบไม่ต่างกัน เตือนรถเก่า-เครื่องจักรเกษตรเสี่ยงต้องไปเติมเบนซิน จ่ายค่าน้ำมันพุ่ง 25%
วันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 นายศุภโชติ ไชยสัจ สส.บัญชีรายชื่อ พรรคประชาชน กล่าวถึงกรณีที่รัฐบาลมีแนวคิดจะทยอยยกเลิกการจำหน่ายน้ำมันแก๊สโซฮอล์ 91 และ 95 เพื่อผลักดันให้น้ำมัน E20 กลายมาเป็นน้ำมันเบนซินหลักของประเทศ โดยอ้างว่าเป็นส่วนหนึ่งของการเปลี่ยนผ่านพลังงาน ลดการพึ่งพานำเข้าน้ำมันดิบจากต่างประเทศ และช่วยเหลือเกษตรกรไทยผู้ปลูกพืชพลังงาน โดยศุภโชติระบุว่า ตนไม่ได้คัดค้านการส่งเสริมเชื้อเพลิงชีวภาพอย่างเอทานอล และเห็นว่าเอทานอลสามารถเป็นส่วนหนึ่งของการเปลี่ยนผ่านพลังงานได้ แต่สิ่งที่รัฐบาลและกระทรวงพลังงานต้องตอบสังคมให้กระจ่างคือ การเปลี่ยนผ่านครั้งนี้ ประชาชนจะได้ประโยชน์จริงมากน้อยเพียงใด และใครจะเป็นผู้แบกรับต้นทุนที่แท้จริงที่เกิดขึ้น เพราะมีอย่างน้อย 3 ประเด็นสำคัญที่รัฐบาลต้องเปิดเผยข้อมูลต่อสาธารณะอย่างตรงไปตรงมา
ประเด็นที่ 1 คือ E20 ราคาถูกกว่าเพราะต้นทุนถูกกว่าจริง หรือเป็นเพราะรัฐบาลใช้มาตรการลดภาษีอุดหนุนเป็นพิเศษ? โดยในปัจจุบันรัฐบาลได้ใช้มาตรการลดภาษีสรรพสามิตสำหรับ E20 จาก 6 บาท เหลือเพียง 0.358 บาทต่อลิตร เป็นเวลา 3 เดือน ส่งผลให้ราคาขายปลีกของ E20 ต่ำกว่าแก๊สโซฮอล์ 91 และ 95 อย่างมีนัยสำคัญ แต่หากไปดูโครงสร้างราคาน้ำมัน ณ วันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 จะพบข้อเท็จจริงว่า ต้นทุนราคาหน้าโรงกลั่นของแก๊สโซฮอล์ 95 อยู่ที่ 22.72 บาทต่อลิตร, แก๊สโซฮอล์ 91 อยู่ที่ 22.31 บาทต่อลิตร ขณะที่ E20 อยู่ที่ 22.66 บาทต่อลิตร ซึ่งจะเห็นว่าต้นทุนหน้าโรงกลั่นของน้ำมันทั้ง 3 ชนิดแทบไม่ต่างกันเลย โดย E20 มีต้นทุนต่ำกว่าแก๊สโซฮอล์ 95 เพียง 6 สตางค์ต่อลิตรเท่านั้น แต่กลับมีราคาขายปลีกถูกกว่าถึง 8.04 บาทต่อลิตร
นายศุภโชติกล่าวต่อไปว่า สาเหตุที่ราคาขายปลีก E20 ถูกกว่าอย่างมาก เกิดจากโครงสร้างภาษีและกองทุนน้ำมันเชื้อเพลิง โดยแก๊สโซฮอล์ 91 และ 95 ต้องเสียภาษีสรรพสามิต 6.75 บาทต่อลิตร ขณะที่ E20 เสียเพียง 0.358 บาทต่อลิตร (ต่างกันถึง 6.392 บาทต่อลิตร) นอกจากนี้ E20 ยังส่งเงินเข้ากองทุนน้ำมันน้อยกว่าอีก 0.67 บาทต่อลิตร หากคำนวณตามหลักการ เมื่อ E20 หมดระยะเวลาการได้รับสิทธิพิเศษทางภาษี และต้องกลับมาเสียภาษีสรรพสามิตในอัตราปกติเท่ากับแก๊สโซฮอล์ 91 และ 95 ราคาขายปลีกของ E20 จะขยับจาก 31.30 บาท พุ่งขึ้นไปอยู่ที่ประมาณ 38.8 บาทต่อลิตรทันที ซึ่งแทบไม่ต่างจากราคาของแก๊สโซฮอล์ 91 (38.97 บาท) และแก๊สโซฮอล์ 95 (39.34 บาท) แสดงให้เห็นว่า ส่วนต่างราคา 7-8 บาทในวันนี้ไม่ได้สะท้อนประสิทธิภาพของต้นทุนเนื้อน้ำมันที่ถูกกว่าอย่างแท้จริง
“และอย่าลืมนะครับว่า E20 มีพลังงานต่อลิตรต่ำกว่า E10 ทำให้รถยนต์โดยทั่วไปอาจต้องใช้น้ำมันมากขึ้นเล็กน้อยในการเดินทางระยะทางเท่ากัน ดังนั้น การเปรียบเทียบความคุ้มค่าที่แท้จริงต้องดูต้นทุนต่อกิโลเมตร ไม่ใช่แค่ราคาต่อลิตร ผมไม่ได้คัดค้านการลดภาษีเพื่อช่วยเหลือประชาชน แต่หากรัฐบาลจะใช้นโยบายลดภาษีชั่วคราวมาสนับสนุนการเปลี่ยนโครงสร้างน้ำมันทั้งประเทศ ก็ต้องเปิดเผยให้ชัดเจนว่า เมื่อหมดมาตรการลดภาษีแล้ว E20 จะยังมีราคาถูกกว่าและคุ้มค่ากว่าจริงหรือไม่ และรัฐจะต้องสูญเสียรายได้ภาษีไปอีกเท่าไหร่หากต้องการรักษาส่วนต่างราคานี้ต่อไป“ นายศุภโชติ กล่าวและว่า
ประเด็นที่ 2 ว่า รถยนต์รุ่นเก่า รถจักรยานยนต์ และเครื่องจักรการเกษตรที่ไม่รองรับ E20 จะถูกผลักภาระค่าน้ำมันเพิ่มขึ้นหรือไม่? เพราะแม้รถยนต์รุ่นใหม่จะถูกออกแบบมารองรับ E20 แต่ยังมีรถยนต์รุ่นเก่า รถจักรยานยนต์ของพี่น้องประชาชนจำนวนมาก ตลอดจนเครื่องยนต์และเครื่องจักรกลทางการเกษตรที่ไม่สามารถเติม E20 ได้ หากรัฐบาลยกเลิกแก๊สโซฮอล์ 91 และ 95 แล้วบีบให้เหลือเพียง E20 กับน้ำมันเบนซินเพียว (เบนซิน 95) ประชาชนกลุ่มนี้จะถูกบังคับทางอ้อมให้ต้องหันไปเติมเบนซิน 95 ที่มีราคาแพงกว่าเดิมอย่างมหาศาล โดยผู้ที่เคยใช้แก๊สโซฮอล์ 91 จะต้องจ่ายค่าน้ำมันแพงขึ้นถึง 9.86 บาทต่อลิตร หรือเพิ่มขึ้นประมาณ 25% หากเติมน้ำมันเดือนละ 100 ลิตร จะมีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้นถึง 986 บาทต่อเดือน หรือเกือบ 12,000 บาทต่อปี ขณะที่ผู้ใช้แก๊สโซฮอล์ 95 จะต้องจ่ายแพงขึ้น 9.49 บาทต่อลิตร (เพิ่มขึ้น 24%) รัฐบาลจึงต้องสำรวจตัวเลขรถที่ไม่รองรับอย่างแม่นยำ และมีมาตรการเยียวยารองรับ ไม่ใช่ผลักภาระให้ประชาชนต้องจ่ายแพงขึ้นเพราะนโยบายรัฐ
นายศุภโชติ กล่าวถึงประเด็นที่ 3 ว่า การเร่งผลักดันการใช้เอทานอล ผลประโยชน์ตกถึงมือเกษตรกรจริงหรือเอื้อกลุ่มทุนรายใหญ่? เพราะรัฐบาลมักอ้างว่าการเพิ่มสัดส่วนเอทานอลเป็นการช่วยเหลือเกษตรกรผู้ปลูกอ้อยและมันสำปะหลัง แต่คำถามสำคัญคือ โครงสร้างอุตสาหกรรมเอทานอลของไทยในปัจจุบันมีการแข่งขันที่เป็นธรรมมากน้อยเพียงใด หรือถูกผูกขาดโดยกลุ่มทุนผู้ผลิตรายใหญ่ไม่กี่ราย เพราะการที่ความต้องการเอทานอลในระบบเพิ่มขึ้น ไม่ได้เป็นหลักประกันว่าเม็ดเงินและผลประโยชน์จะกระจายไปถึงมือเกษตรกรรายย่อยอย่างเป็นธรรม หากกลไกการรับซื้อวัตถุดิบและโครงสร้างตลาดยังขาดการแข่งขันที่เสรี
“ผมไม่ได้คัดค้าน E20 และไม่ได้คัดค้านการช่วยเหลือเกษตรกร แต่การเปลี่ยนผ่านพลังงานที่ดี ต้องไม่ใช่เพียงการเปลี่ยนชนิดน้ำมันที่ประชาชนเติม แล้วเรียกสิ่งนั้นว่าการเปลี่ยนผ่านพลังงานรัฐบาลต้องพิสูจน์ให้ได้ว่านโยบายนี้ช่วยลดต้นทุนการเดินทางของประชาชน ลดการพึ่งพาน้ำมันนำเข้า ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก และกระจายผลประโยชน์ไปถึงเกษตรกรได้จริง เพราะเป้าหมายของการเปลี่ยนผ่านพลังงานไม่ใช่การทำให้ประชาชนมีทางเลือกน้อยลง แต่ต้องทำให้ประชาชนเข้าถึงพลังงานที่สะอาดขึ้น ในราคาที่เป็นธรรม และไม่ถูกทิ้งไว้ข้างหลังจากการเปลี่ยนแปลงของประเทศ” นายศุภโชติ กล่าวทิ้งท้าย