กต. แถลงยันความขัดแย้งไทย-กัมพูชาไม่ได้เริ่มจากไทย ชี้ “Tom Andrews” ข้อมูลคลาดเคลื่อน ย้ำพร้อมฟื้นฟูสัมพันธ์หากกัมพูชาจริงใจ
วันที่ 1 สิงหาคม 2569 กระทรวงการต่างประเทศ ออกแถลงการณ์ชี้แจงกรณี นาย Tom Andrews ผู้เสนอรายงานพิเศษแห่งสหประชาชาติว่าด้วยสถานการณ์สิทธิมนุษยชนในกัมพูชา (UN Special Rapporteur on the situation of human rights in Cambodia) ได้เผยแพร่แถลงการณ์สิ้นสุดภารกิจการเยือนกัมพูชา (20–31 กรกฎาคม 2569) ซึ่งมีการกล่าวพาดพิงถึงประเทศไทยในหลายประเด็น
กระทรวงการต่างประเทศขอชี้แจงข้อเท็จจริง 7 ประเด็นสำคัญ คือ 1. ต้นเหตุความขัดแย้ง ไทยรับทราบแถลงการณ์ดังกล่าว พร้อมย้ำว่าความขัดแย้งไม่ได้เริ่มจากฝ่ายไทย แต่เกิดจากการที่ฝ่ายกัมพูชาโจมตีเป้าหมายพลเรือนในเขตไทยก่อน 2. ตัวเลขผู้พลัดถิ่น 6.5 แสนคนที่อ้างถึงในกัมพูชานั้น แท้จริงแล้วส่วนหนึ่งเป็นชาวกัมพูชาที่รุกล้ำเข้ามาอาศัยอยู่ในพื้นที่พักพิงชั่วคราวของไทยตั้งแต่ช่วงปลายคริสต์ทศวรรษ 1970 ซึ่งไทยเคยประท้วงให้ย้ายออกหลายครั้งแต่ไม่ยอมออก จึงไม่เข้าเกณฑ์นิยามผู้พลัดถิ่นภายในประเทศ
3. รัฐบาลกัมพูชาต้องรับผิดชอบประชาชนตนเอง สิทธิในการคืนสู่มาตุภูมิไม่ควรถูกนำมาใช้เป็นเครื่องมือทางการเมืองหรือการโฆษณาชวนเชื่อ รัฐบาลกัมพูชามีหน้าที่โดยตรงในการดูแลและคุ้มครองประชาชนของตนที่ได้รับผลกระทบจากความขัดแย้งด้านมนุษยธรรมและสาธารณสุข 4. แรงงานกัมพูชาเดินทางกลับด้วยความสมัครใจ กรณีที่อ้างว่าแรงงานกัมพูชาเดินทางกลับ 900,000 คนนั้น เป็นการเดินทางกลับโดยสมัครใจตามการเชิญชวนของรัฐบาลกัมพูชาเอง ยืนยันไทยไม่เคยมีนโยบายผลักดันแรงงานกัมพูชาออกนอกประเทศ และให้ความสำคัญกับการดูแลสวัสดิภาพของแรงงานเสมอ
5. ไทยยึดมั่นในหลักสิทธิมนุษยชน ไทยให้ความร่วมมือกับกลไกพิเศษภายใต้คณะมนตรีสิทธิมนุษยชนแห่งสหประชาชาติ (HRC) มาโดยตลอดเพื่อความโปร่งใสและตรวจสอบได้ 6. เรียกร้อง UN วางตัวเป็นกลาง ขอให้กลไกพิเศษฯ ยึดมั่นในหลักความเป็นกลาง เที่ยงธรรม และตรวจสอบข้อมูลจากทุกฝ่ายอย่างรอบด้านก่อนประเมินสถานการณ์ 7. พร้อมฟื้นฟูความสัมพันธ์ ไทยพร้อมมองไปข้างหน้าเพื่อฟื้นฟูความสัมพันธ์ แต่ฝ่ายกัมพูชาต้องแสดงความจริงใจ โดยปฏิบัติตามแถลงการณ์ร่วม (Joint Statement) เมื่อวันที่ 27 ธันวาคม 2568 อย่างเคร่งครัด งดเว้นการยั่วยุเพื่อเปิดทางสู่การแก้ปัญหาชายแดนด้วยสันติวิธีผ่านกลไกทวิภาคีต่อไป