“วันวิชิต” ชี้ฝ่ายไทยอ่านไพ่และคุมจังหวะเกมกัมพูชาได้ ไม่ทำให้ไทยตามหลัง คาดกางแผนค้านข้ออ้างฮุบทะเล


วันที่ 8 มิถุนายน 2569 ผศ.ดร.วันวิชิต บุญโปร่ง อาจารย์ประจำคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยรังสิต ได้แสดงความคิดเห็นถึงกรณีความเคลื่อนไหวล่าสุดของประเทศกัมพูชาในการเข้าสู่กระบวนการ UNCLOS ว่า การที่กัมพูชาประกาศแต่งตั้งนายปีเตอร์ ทักเซอ-เยนเซน อดีตนักการทูตอาวุโสชาวเดนมาร์ก และอดีตประธานคณะกรรมาธิการไกล่เกลี่ยภายใต้ UNCLOS ซึ่งเคยมีบทบาทในคดีพิพาทเขตแดนทางทะเลระหว่างออสเตรเลียกับติมอร์-เลสเต รวมถึง นายฌอง-มาร์ก ตูเวอแนง นักกฎหมายระหว่างประเทศชาวฝรั่งเศส ผู้มีประสบการณ์ในคดีต่อหน้าศาลยุติธรรมระหว่างประเทศ (ICJ) และองค์กรอนุญาโตตุลาการระหว่างประเทศนั้น อาจทำให้หลายคนรู้สึกว่ากัมพูชาเป็นฝ่ายเปิดเกมและนำหน้าไทย ทว่าในความเป็นจริงการเคลื่อนไหวดังกล่าวไม่ได้หมายความว่าประเทศไทยกำลังตกเป็นฝ่ายตามหลังแต่อย่างใด เนื่องจากทีมไทยแลนด์ภายใต้การนำของนายสีหศักดิ์ พวงเกตุแก้ว รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ได้ทราบและประเมินทิศทางนี้ไว้ล่วงหน้าแล้วว่ากัมพูชาจะพยายามเปิดเกม UNCLOS ก่อน ฝ่ายไทยจึงเลือกที่จะอ่านไพ่ทุกใบของกัมพูชาให้ครบก่อนและวางตัวเป็นผู้ควบคุมจังหวะเกม

ทั้งนี้ จุดยืนของประเทศไทยคือมีความพร้อมที่จะเข้าสู่กระบวนการภายใต้ UNCLOS อยู่แล้ว แต่ต้องการให้ขอบเขตการหารือจำกัดอยู่เฉพาะประเด็นเส้นแบ่งเขตทางทะเลที่ยังมีข้อพิพาทเท่านั้น โดยไม่เปิดช่องให้มีการนำประเด็นอื่นเข้ามาปะปนในการเจรจา ซึ่งแนวทางดังกล่าวนับว่าเป็นประโยชน์ต่อฝ่ายไทย เนื่องจากจะทำให้การพิจารณามุ่งเน้นเฉพาะเรื่องสิทธิทางทะเล และช่วยลดโอกาสที่กัมพูชาจะเชื่อมโยงประเด็นอื่นเข้ามา เช่น การอ้างสิทธิที่เกี่ยวข้องกับเกาะกูด หรือข้อเรียกร้องทางอาณาเขตที่อยู่นอกกรอบของการพิจารณาภายใต้ UNCLOS

...

ผศ.ดร.วันวิชิต ยังระบุเพิ่มเติมว่า การที่กัมพูชาประกาศอ้างสิทธิทางทะเลในลักษณะ “Maximum Claim” หรือการพยายามอ้างสิทธิในพื้นที่ทางทะเลให้ได้มากที่สุด ไม่ว่าจะเป็นเขตเศรษฐกิจจำเพาะหรือไหล่ทวีป ทั้งที่ยังไม่ได้ใช้ความพยายามอย่างเต็มที่ในการเจรจาแบบทวิภาคีกับประเทศไทยก่อน อาจส่งผลให้ข้ออ้างบางส่วนของกัมพูชาถูกตั้งคำถามในเรื่องความสมเหตุสมผลและความชอบธรรมมากขึ้นเมื่อเข้าสู่กระบวนการ 

อย่างไรก็ดี ในส่วนของกระทรวงการต่างประเทศของไทยได้ดำเนินการทาบทามผู้เชี่ยวชาญและผู้ทรงคุณวุฒิด้านกฎหมายระหว่างประเทศเพื่อเตรียมจัดตั้งคณะผู้แทนไทยในกระบวนการประนอมข้อพิพาทภายใต้ UNCLOS เป็นที่เรียบร้อยแล้ว โดยคาดว่าจะมีการเปิดเผยรายชื่ออย่างเป็นทางการในระยะอันใกล้ ซึ่งทางกระทรวงการต่างประเทศกำลังประเมินทุกความเป็นไปได้ รวมถึงสถานการณ์เลวร้ายที่สุดในทุกมิติเพื่อเตรียมแนวทางรับมืออย่างรอบด้าน ทำให้เชื่อมั่นว่าประเทศไทยจะไม่ตกเป็นฝ่ายเสียเปรียบในกรณีนี้อย่างแน่นอน