ไลฟ์สไตล์
100 year

อูบันตู รหัสความเป็นมนุษย์

กิเลน ประลองเชิง
27 พ.ย. 2563 05:01 น.
SHARE

เรื่องเล่าที่ 24 ชื่อ “อูบันตู” ในหนังสือ หอมกลิ่นความดี ที่คุณประสาร มฤคพิทักษ์ รวบรวมบันทึกไว้ เป็นอีกเรื่อง ที่ผมอ่านจบแล้ว ไปต่อไม่ได้ ต้องรีบเอามาเล่าต่อ

นักมานุษยวิทยาคนหนึ่ง เดินทางไปศึกษาขนบธรรมเนียมวัฒนธรรมของชนเผ่าพื้นเมืองในแอฟริกา

ข่าวแนะนำ

วันนั้น วันที่มีเด็กกลุ่มหนึ่งห้อมล้อม เขาตั้งใจเล่นเกมหนึ่ง เอาตะกร้าที่เต็มไปด้วยผลไม้น่ากิน ไปวางใต้ต้นไม้ ห่างจากเด็กๆไปราว 50 เมตร

เขาให้เด็กๆยืนเข้าแถว แล้วก็บอกกติกา“ใครวิ่งไปถึงตะกร้าก่อน ก็จะได้ผลไม้ในตะกร้าเป็นรางวัล”

“ทุกคนพร้อมแล้วใช่ไหม...” เขาถาม เด็กหลายคนพยักหน้า

ทันทีนั้น เขาก็ให้สัญญาณ

แต่แทนที่เขาจะเห็นการแข่งวิ่งเร็ว ผู้ที่เร็วกว่าคือผู้ชนะ เขากลับเห็นเด็กทุกคน เอามือคล้องแขนกันไว้ โดยไม่ได้พูดจาอะไรสักคำ แล้วก็วิ่งแบบหน้ากระดานเรียงหนึ่ง มุ่งเข้าหาตะกร้า

เป็นอันว่าเด็กทุกคนถึงตะกร้าผลไม้ในเวลาเดียวกัน

แล้วผู้ชนะก็เอาผลไม้แบ่งปันกันกิน ไม่มีใครได้น้อยกว่าใคร ในบรรยากาศสนุกสนานเบิกบาน

นักมานุษยวิทยาจากประเทศศิวิไลซ์แปลกใจมาก เขาถาม “ทำไมหนูไม่วิ่งให้เร็วเพื่อเอาผลไม้กินคนเดียว”

“อูบันตู” คำตอบเป็นเสียงประสานพร้อมๆกัน

เขาขอคำอธิบาย เด็กคนหนึ่งจึงบอกว่า “อูบันตู” ความหมายแรก

“ฉันจะสุขได้อย่างไร ถ้าคนอื่นเศร้า”

คำตอบนี้ ทำเอานักมานุษยวิทยาอึ้ง และยิ่งอึ้งเมื่อมีเด็กอีกคน อธิบายความหมายที่สองของ “อูบันตู” ที่ซับซ้อนฟังเป็นปรัชญาว่า

“ฉันเป็นอะไร เพราะเราเป็นอะไร” (I AM BECAUSE WE ARE)

เรื่องที่ไม่คาดคิด เกิดขึ้นได้เสมอ

ใช่ไหม...เรามักมีภาพในใจของเราเอง เด็กชนเผ่าในแอฟริกา ไร้การศึกษา อดอยาก ยากแค้น จนแม้แต่เสื้อผ้าก็ไม่มีจะสวมใส่ ดังนั้น ผลไม้ดีๆในตะกร้า ที่ยั่วยวนใจ คงทำให้เด็กทุกคนวิ่งสุดแรงเกิด เพื่อให้ไปถึงคนแรก

จะได้คว้าตะกร้าผลไม้เอาไว้กินคนเดียว

เกมชิงผลไม้ในตะกร้า คือคำถามที่เขาตั้ง และคำตอบที่เขาได้ นักมานุษยวิทยาก็ยังงุนงงไม่หาย ความอดอยากยากจน ไม่ใช่บทสรุปว่าจะเป็นเหตุให้พวกเด็กๆเห็นแก่ตัว

ความแร้นแค้นก็ใช่ว่าจะทำให้คนแล้งน้ำใจ ที่จะพึงมีให้กันและกัน

การขาดการศึกษา ไม่ได้หมายความว่า จะทำดีไม่ได้

กระนั้น ความหมายของคำ อูบันตู ที่เขาได้จากเด็กแอฟริกา ก็ยังมีความลุ่มลึกให้ค้นคว้าต่อนักมานุษยวิทยารู้ต่อมา

“อูบันตู” เป็นคำโบราณในทวีปแอฟริกา แปลตรงตัวว่า “ความเป็นมนุษย์ในคน”

อ่านถึงตอนจบ ผมอ่านย้อนไปตอนต้น ความหมายของคำ “อูบันตู” ที่เด็กๆแอฟริกาเข้าใจ “ฉันจะเป็นสุขได้อย่างไร เมื่อคนอื่นเศร้า”

หันมามองเด็กๆบ้านเรา ดูเหมือนเด็กๆเขากำลังสนุกสนาน แต่คงลืมไป มีผู้คนมากมายเศร้าและเหงาเมื่อคิดถึงบ้านเมือง.

กิเลน ประลองเชิง

อ่านเพิ่มเติม...

แท็กที่เกี่ยวข้อง

ชักธงรบกิเลน ประลองเชิงอูบันตูหนังสือหอมกลิ่นความดีความสุขทวีปแอฟริกาชนเผ่าพื้นเมือง

ข่าวแนะนำ

คุณอาจสนใจข่าวนี้

thairath-logo

ApplicationMy Thairath

ios-app-logoandroid-app-logohuawei-app-logo
Trendvg3 logo
วันพฤหัสที่ 6 พฤษภาคม 2564 เวลา 00:03 น.