เรื่องการพิจารณาเลื่อนขั้นเงินเดือนของข้าราชการเป็นปัญหาที่เกิดขึ้นในหลายส่วนราชการเมื่อผู้ใต้บังคับบัญชามีความคับข้องใจในดุลพินิจของผู้บังคับบัญชา

มีกรณีตัวอย่างที่เจ้าหน้าที่ของรัฐขอข้อมูลข่าวสารของราชการเพื่อปกป้องคุ้มครองสิทธิตัวเอง และตรวจสอบการปฏิบัติงานของคณะกรรมการประเมิน ซึ่ง นายวีระเชษฐ์ จรรยาคม นักวิเคราะห์นโยบายและแผนชำนาญการ สำนักงานข้อมูลข่าวสารของราชการ ได้รับมอบหมายให้สรุปเรื่องราวมาเป็นอุทาหรณ์ ดังนี้

นายสังคม (เข้าใจว่าเป็นนามสมมติ) มีหนังสือถึงโรงเรียนปิยะมหาราชาลัย ขอข้อมูลข่าวสารเกี่ยวกับการพิจารณาเลื่อนขั้นเงินเดือนข้าราชการครู ครั้งที่ 1 (1 ตุลาคม 2560-31 มีนาคม 2561) รวม 7 รายการคือ 1.แบบประเมินประสิทธิภาพและประสิทธิผลการปฏิบัติงาน และแบบสรุปการประเมินที่มีลายมือชื่อของคณะกรรมการประเมินชุดที่ 1 2.สรุปคะแนนผลการประเมิน ที่มีการเปรียบเทียบเป็นภาพรวมของทุกกลุ่มงาน 3.หลักเกณฑ์หรือมาตรฐานการพิจารณาเลื่อนขั้นเงินเดือน 4.บันทึกการประชุมของคณะกรรมการพิจารณาเลื่อนขั้นเงินเดือน 5.รายชื่อผู้มีผลการประเมินในระดับดีเด่น 6.บัญชีรายละเอียดเสนอขอเลื่อนขั้นเงินเดือน บัญชีหมายเลข 2-4 และรายการที่ 7.ข้อมูลประกอบการพิจารณาเลื่อนขั้นเงินเดือนย้อนหลัง 8 ปี และข้อมูลวันลา ณ วันที่ 11 มีนาคม 2561

โรงเรียนฯมีหนังสือตอบปฏิเสธด้วยเหตุผลว่า ข้อมูลตามที่ขอมีชื่อและผลคะแนนการประเมินของข้าราชการครูทุกรายรวมอยู่ด้วย เกรงว่าจะกระทบสิทธิของบุคคลอื่น นายสังคมจึงมีหนังสืออุทธรณ์ต่อคณะกรรมการวินิจฉัยการเปิดเผยข้อมูลข่าวสาร

ในการพิจารณาของคณะกรรมการวินิจฉัยการเปิดเผยข้อมูลข่าวสาร โรงเรียนฯมีหนังสือ 3 ฉบับ ส่งเอกสารและชี้แจงสรุปว่า นายสังคมได้รับการประเมินจากคณะกรรมการชุดที่ 1 ของกลุ่มสาระการเรียนรู้ ได้ที่ 1 ร้อยละ 99 (ดีเด่น) แต่คณะกรรมการพิจารณาในระดับโรงเรียนพิจารณาให้ได้ 0.5 ขั้น ในขณะที่ครูอีกรายหนึ่งปฏิบัติงานแบบเดียวกับนายสังคมได้ 1 ขั้น ส่วนเหตุที่ปฏิเสธเนื่องจากข้อมูลบางรายการมีชื่อและผลคะแนน การประเมินของข้าราชการครูทุกรายรวมอยู่ด้วย ข้อมูลข่าวสารรายการที่ 7 ที่ขอย้อนหลัง 8 ปี ยากมากในการรวบรวมข้อมูลย้อนหลัง เนื่องจากเจ้าหน้าที่ผู้เก็บเอกสารย้ายบ่อยครั้ง และข้อมูลวันลาที่ใช้ประกอบการพิจารณาใช้เฉพาะช่วง 1 ตุลาคม 2560-21 มีนาคม 2561 เท่านั้น

คณะกรรมการวินิจฉัยการเปิดเผยข้อมูลข่าวสารพิจารณาแล้วเห็นว่า ข้อมูลข่าวสารรายการที่ 3 หลักเกณฑ์หรือมาตรฐานการพิจารณาเลื่อนขั้นเงินเดือน โรงเรียนฯเปิดเผยและส่งให้นายสังคมแล้วก็จบไป พิจารณาเหตุผลโดยรวมแล้วเห็นว่า ข้อมูลข่าวสารตามอุทธรณ์เป็นข้อมูลข่าวสารในการปฏิบัติหน้าที่ปกติของหน่วยงานของรัฐ เมื่อการเลื่อนขั้นเงินเดือนเสร็จสิ้นแล้ว และนายสังคมเป็นผู้ได้รับผลจากการประเมิน สมควรได้รับทราบข้อเท็จจริงการปฏิบัติหน้าที่ของคณะกรรมการ การเปิดเผยจะแสดงความถูกต้องโปร่งใสในการปฏิบัติหน้าที่

แต่ข้อมูลข่าวสารบางรายการมีข้อมูลข่าวสารส่วนบุคคลรวมอยู่ด้วยการเปิดเผยจะเป็นการรุกล้ำสิทธิส่วนบุคคลโดยไม่สมควร ตามมาตรา 15 (5)

จึงวินิจฉัยให้โรงเรียนปิยะมหาราชาลัย เปิดเผยข้อมูลข่าวสารรายการที่ 1, 2 และ 6 เฉพาะในส่วนของนายสังคมและของครูรายอื่นๆ ที่ได้ 1 ขั้น คนที่ได้น้อยกว่านี้ไม่ต้องเปิด และเปิดเผยข้อมูลข่าวสารรายการที่ 4, 5 และ 7 พร้อมรับรองสำเนาถูกต้อง โดยให้ปกปิดอัตราเงินเดือน หมายเลขบัตรประจําตัวประชาชนไว้

สรุปว่าเรื่องการประเมินผลการปฏิบัติงานเปิดเผยเกือบ 100 เปอร์เซ็นต์ ดังนั้น เรื่องนี้ต้องโปร่งใส ไม่มีอคติ

หากมีข้อสงสัยเกี่ยวกับการปฏิบัติตามกฎหมายฉบับนี้ หารือไปได้ที่สํานักงานคณะกรรมการข้อมูลข่าวสารของราชการ สํานักงานปลัดสํานักนายกรัฐมนตรี 0-2283-4678 www.oic.go.th 

เชื่อว่าข่าวสารชิ้นนี้คงจะเป็นประโยชน์แก่ข้าราชการที่คิดว่าตัวเองได้รับความไม่เป็นธรรมในการเลื่อนขั้นเงินเดือนจริงๆ.

“ซี.12”