ความรู้ใหม่ผมเพิ่งได้จากงานเขียนคุณสุจิตต์ วงษ์เทศ เมืองปท่าคูจาม เมืองโบราณอยุธยา ชาวบ้านยังเรียก “คลองประจาม” คือ คลองตะเคียน จามไม่ได้อยู่พวกเดียว
ในคนหลายเชื้อชาติที่ชุมนุมกันอยู่ริมเจ้าพระยา มีตลาดบ้านจีนอยู่ปากคลองขุนละคอนไชย ตลาดนั้นนอกจากมีทั้งศาลเจ้าจีน ยังมีซ่องโสเภณี 4 โรง
ผมไม่แน่ใจ สมัยนั้นคนที่หากินอยู่ในซ่องโสเภณี เรียกพ่อเล้า แม่เล้า แมงดา แล้วหรือไม่
แต่ถ้าเป็นซ่องโสเภณี “โคมเขียว” ในสมัยรัตนโกสินทร์ แม่เล้า ชื่อยายแฟง มีแล้ว
เพราะเมื่อแกทำมาหาได้ร่ำรวย ก็เอาเงินไปสร้างวัด ชื่อปัจจุบัน วัดคณิกาผล มีเรื่องเล่าว่า ยายแฟงไปถามสมเด็จพุฒาจารย์โต วัดระฆัง ว่าสร้างวัดใหญ่โตได้กุศลมากแค่ไหน สมเด็จโตท่านบอกว่า “สลึงเฟื้อง”
ผมอ่านหนังสือเก่าหลายเล่ม ไม่เจอเรื่องกดขี่โสเภณีชัดๆ แต่จากประสบการณ์นักข่าว สามสี่สิบปีที่ผ่านมา เจอด้วยตัวเองอย่างจังๆ
ยังพอจำข่าวไฟไหม้ซ่องโกเหล็ง ถนนบางกอก ภูเก็ต ราวๆปี 2524 ได้ไหม
ข่าวตอนแรกมีโสเภณีถูกไฟคลอกตายในกองไฟ 5 คน บางศพยังมีโซ่ล่ามขา ผมไปทำข่าวถึงที่ ไม่มีโซ่ล่ามขา ที่เธอตายเพราะติดอยู่ในห้องใส่กุญแจ
จุดนี้สะดุดใจ แต่ตำรวจท้องที่ดูจะไม่ได้ใส่ใจ แต่มีเหตุให้ท่านดวงมาลย์ ศิลปอาชา ผู้พิพากษาหัวหน้าศาลภูเก็ต สนใจ
ก่อนหน้าซ่องโกเหล็งถูกไฟเผาไม่นาน ตำรวจบุกจับโสเภณีซ่องนี้ได้กว่าสิบคน รวมโกเหล็ง พ่อเล้า รวมแมงดา 15 คน
ศาลภูเก็ตพิจารณาคดีซ่องโสเภณี ถนนบางกอกหลายครั้ง จนสรุปชุดปัญหาใหญ่
ปัญหาแรก โสเภณีหลายนางถูกซื้อมา ติดเงื่อนไขทาสไม่มีงานก็ออกไปไหนไม่ได้
หลายคนรับแขกหาเงินใช้หนี้หมด ก็ถูกขายต่อไปที่อื่น
สภาพชีวิตทำงานตลอดกลางวันไปถึงเที่ยงคืน ถ้ามีแขกเหมาค้างคืน ก็ต้องทำงานต่อถึงวันใหม่ กลางวันกินยาแก้ง่วง เช้ากินยานอนหลับเอาแรงจนถึงเวลาเริ่มงานใหม่
...
หลายคนผิวซีดเหลือง...เพราะอยู่แต่ในซ่อง แบบไม่เห็นเดือนเห็นตะวัน
ได้ความจริงข้อนี้ไว้ ยังมีความจริงชุดต่อไป โสเภณีหลายๆนางไม่มีบัตรประชาชน เพื่อถูกจับแล้วปฏิเสธ พ่อเล้าแม่เล้าก็หาเงินมาประกันตัวออกไป พอถูกจับครั้งใหม่ เธอก็ใช้ชื่อใหม่...
เงื่อนกฎหมายนี้ พวกเธอไม่มีทางออก
ทางออกที่จะหลุดวงจรอุบาทว์จากซ่องนรกเหล่านี้ ไปหาเสรีภาพได้มีทางเดียวคือ เธอต้องสารภาพ
เมื่อสารภาพ ศาลก็จะสั่งลงโทษสถานเบา ให้เข้าไปฝึกอาชีพหนึ่งปี จากนั้นจะไปไหนก็ไป
กระบวนการปลดปล่อยนี้ ผู้พิพากษาเริ่มที่ขอพูดเป็นส่วนตัว กับผู้ต้องหา...ให้เข้าใจ และก็บังเอิญผู้ต้องหาชุดซ่องโกเหล็งรับเงื่อนไข ตอนซ่องถูกเผาจึงรอดไปอยู่บ้านเกร็ดตระการหลายคน
วันเวลาผ่านเลยมาถึงวันนี้เกือบสี่สิบปี ผมฟังข่าวดีเอสไอจับสถานอาบอบนวด วิคตอเรีย ซีเครท...นอกจากค้ามนุษย์ ข้อหาใหม่ ชุดผู้ต้องหาได้รับเกียรติครับ ไม่มีคำพ่อเล้า แมงดา...สักคำ
ทั้งๆที่รูปแบบ และวงจรทาส ก็ไม่แตกต่าง แม้อาบอบนวดที่ว่า นอกจากแต่งโก้หรูหราแล้ว ว่ากันด้วยกิจกรรม ไม่ต่างจากซ่องกะหรี่ แบบซ่องโกเหล็ง ซักเท่าไหร่
ท่านนายกฯประยุทธ์ครับ ท่านตั้งใจปฏิรูปเรื่องดีๆมาก็ไม่น้อย ขอแถมปฏิรูปกฎหมายโสเภณีอีกสักเรื่อง
ปล่อยให้การค้าประเวณีผิดกฎหมาย ตำรวจก็มีงานให้ต้องจับต่อไป มีเรื่องพาดพิงว่าเอี่ยวกับซ่องให้ต้องอับอายอยู่ต่อไปไม่สิ้นสุดสักที.
กิเลน ประลองเชิง