เกษตรกรบ้านโคกน้อย ชัยภูมิ เฮ หลังหันปรับมาทำเกษตรแบบผสมผสาน ปลูกข้าว พร้อมกับแซมพืชผักสวนครัว สร้างรายได้สองทาง มีรายได้ตลอดปี พร้อมส่งผลให้มีคุณภาพชีวิตดีขึ้น ลบปัญหาขาดทุนถือประสบความสำเร็จ...

เกษตรกรในพื้นที่ บ้านโคกน้อย หมู่ 11 ต.ตลาดแร้ง อ.บ้านเขว้า จ.ชัยภูมิ ที่อดีตตั้งแต่รุ่นพ่อรุ่นแม่มานั้นเคยทำการเกษตรแบบพืชเชิงเดี่ยว คือทำนาข้าวเพียงอย่างเดียว แต่ประสบปัญหาทั้งเรื่องการขาดทุนเพราะใช้สารเคมี และโดนตัดราคาจากพ่อค้าคนกลาง ที่ทำเท่าใดอาชีพเกษตรกรก็ไม่ประสบความสำเร็จ ยิ่งแต่จะทำให้มีแต่หนี้สิน จึงได้ลองมาปรับเปลี่ยนมาทำเกษตรผสมผสาน ปลูกข้าวเป็นหลัก พร้อมกับแซมพืชผักสวนครัวต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นพริก มะเขือ มะละกอ กล้วย มะพร้าว ผักสลัด ฝรั่ง ฟักทอง โดยฤดูที่ไม่ได้ทำนาข้าวแล้ว ก็ยังมีพืชผักเหล่านี้ให้เก็บขายในตลาดใกล้บ้านแบบไม่ผ่านพ่อค้าคนกลาง ไม่ถูกตัดราคา สร้างรายได้สองทาง โดยไม่รอการทำนาข้าวอย่างเดียว ส่งผลให้เกษตรกรมีรายได้ตลอดปี

นายกฤษณพล ชัยมา เกษตรกร กล่าวว่า ก่อนหน้านี้เป็นพื้นที่นา แต่ต่างระดับกัน ที่มาทำเริ่มต้นมาจากพ่อแม่ทำมาก่อน พ่อมาปรับเปลี่ยนจากนาขั้นบันได มาปรับเปลี่ยนนาแต่ละแปลงให้ใหญ่ขึ้น ก็มีคันนาที่ใหญ่ขึ้น เพื่อที่ว่าจะปลูกพืชให้หลากหลาย ตอนที่พ่อกับแม่ทำก็อยู่ได้ เป็นเกษตรเลี้ยงชีพ แต่คุณภาพชีวิตเกษตรกรอยู่ระดับล่างเหมือนเดิม แต่พอตนได้เข้ามาทำด้วย จึงเห็นวิกฤติว่าถ้าจะทำในลักษณะแบบนี้ต่อไป คุณภาพชีวิตของเกษตรกรก็ไม่ได้ดีขึ้นแต่อย่างใด จึงมองการตลาดนำการผลิต แต่ทำในจุดที่ใหญ่เกินไป ประกอบกับพื้นฐานทางการเกษตรยังไม่แน่น จึงประสบปัญหาการขาดทุน

"ตอนนั้นทำพริกแดงส่งนอก ส่งยุโรป และปลูกกระเจี๊ยบเขียวส่งญี่ปุ่น ก็ประสบปัญหาขาดทุน จนเปลี่ยนมาทำอินทรีย์มา 3 ปี แล้ว โดยปลูกพืชหลังนา เช่น หอมกระเทียม ผักสลัด บรอกโคลี ฯลฯ ซึ่งไม่ได้ใช้ปุ๋ยเคมีแล้ว ข้อดีของเกษตรผสมผสานคือ หากเกิดวิกฤติเรื่องของราคาตลาดตกต่ำ พืชอย่างอื่นก็ยังมีราคาอยู่ และอย่างที่ 2 คือ เรายังมีของต่อเนื่องออกตลอดเวลา เราทำนาข้าวต่อ และยังมีผัก ผลไม้ กล้วย มีอะไรขาย เป็นรายได้ รายวัน รายเดือน ซึ่งจะยังไม่ใช้คำว่ามั่งมีศรีสุขหรอก แต่ใช้คำว่าอยู่ได้ เพราะว่ารายได้เน้นเรื่องของพืชหลังนา ทำงานหนักอยู่แค่ 4 เดือน แต่เลี้ยงชีพได้เป็นปี" นายกฤษณพล กล่าว

นายวัชรินทร์ ปรางค์ชัยภูมิ เจ้าพนักงานการเกษตรชำนาญงาน สถานีพัฒนาที่ดินชัยภูมิ กล่าวว่า หลังจากที่ทางพัฒนาที่ดินเข้ามาส่งเสริมเกษตรกรแล้ว ทำให้เกษตรกรรู้จักวิธีการทำเกษตร จากการทำเกษตรพืชเชิงเดี่ยว ปลูกข้าวอย่างเดียว ไม่มีการทำพืชอย่างอื่น ที่จะเพิ่มรายได้ ก็ปรับเปลี่ยนมาเป็นทำเกษตรหลังจากทำนาเสร็จ มีการปลูกพืชหลังนา เป็นพืชผักที่สามารถเก็บผลผลิตได้ง่าย เป็นพืชผักหลายๆ ชนิด เกษตรกรรู้จักวิธีการทำเกษตรผสมผสาน หลายๆ อย่างรวมกัน นอกจากเป็นข้าวเป็นผัก ก็ยังมีพวกผลไม้ ฝรั่ง น้อยหน่า เป็นการเพิ่มรายได้ ทำให้ความเป็นอยู่เกษตรกรดีขึ้น พร้อมกับเข้ามาสนับสนุนปัจจัยการผลิตในส่วนที่เขาขาดไป รวมถึงวิชาการ และเทคนิคใหม่ ๆ ในการทำการเกษตร และมีการติดตามผลเป็นประจำ.